Cá bắn cung

Cá bắn cung vằn (Toxotes jaculatrix) là một loài cá bắn cung có mặt từ Ấn Độ, qua Đông Nam Á, tới các đảo Thái Bình Dương và miền bắc Australia. Trong các loài cá bắn cung, đây là loài dễ mua nhất. Đôi khi cửa hàng bán nó dưới tên T. jaculator. Cá có tài phun tia nước bắn hạ côn trùng đậu trên cành lá chìa ra mặt nước. Nơi sống chính của nó là rừng ngập mặn nước lợ và vùng cửa sông. Người ta cho rằng cá bơi ra hẳn vùng nước biển để sinh sản.

• Kích thước tối đa: 300 mm SL (chiều dài chuẩn)
• Kích thước bể: 120 × 60 cm
• Nhiệt độ: 25–30°C
• pH: 7,0–8,0
• Độ cứng: 20–30 dGH

Chiều dài chuẩn: 300 mm SL. Đáy bể: 120 × 60 cm. Một con trưởng thành cần bể 120 × 60 × 60 cm, tức khoảng 432 lít.

• Nhiệt độ: 25–30°C
• pH: 7,0–8,0 (cá thích mức cao trong khoảng này)
• Độ cứng: 20–30 dGH

Có hai kiểu set bể bạn có thể cân nhắc cho cá bắn cung. Kiểu thứ nhất là bể nước lợ bình thường, có rễ cây đước và các loại cây chịu được nước lợ. Dòng chảy trong bể nên chậm. Kiểu thứ hai là bể biotope. Bạn dùng một bể cao, chỉ đổ nước tới một nửa, còn phần phía trên làm một khoảng đất khô và trồng cây. Cách này có cái lợi là cá được săn mồi theo đúng tập tính tự nhiên (xem phần thức ăn bên dưới). Thông số nước trong bể biotope vẫn giữ như kiểu bể thứ nhất. Đèn thì chọn theo loại cây bạn trồng.

Ngoài tự nhiên, cá chủ yếu ăn đủ loại động vật không xương sống, cả trên cạn lẫn dưới nước. Thỉnh thoảng nó cũng bắt cá nhỏ. Cá bắn cung nổi tiếng nhờ cách kiếm ăn của mình. Nó phun tia nước từ miệng, bắn trúng côn trùng đậu trên cành lá chìa ra mặt nước. Con mồi rơi xuống nước và thế là thành bữa ăn! Nếu bạn set bể paludarium như mô tả ở trên, bạn có thể cho cá thể hiện tập tính này. Chỉ cần thả dế hoặc ruồi giấm vào khu trồng cây ở phần trên của bể. Khi côn trùng bò ra dọc theo lá cây, sớm muộn gì chúng cũng bị cá bắn rơi. Cá cũng ăn thức ăn nổi như cám lá và cám viên. Nó rất khoái đồ đông lạnh như trùng huyết và artemia.

Nhìn chung cá khá hiền, nhưng có thể ăn những con cá nhỏ hơn nó nhiều. Cá cũng có thể gây gổ với đồng loại. Bạn có thể giảm chuyện này bằng cách nuôi theo nhóm 4 hoặc 5 con. Cá nuôi chung được với các loài cá nước lợ cỡ lớn khác như cá nâu (scat), cá mono và cá chromide xanh.

Chưa rõ.

Hiện chưa có ghi nhận nào về việc cá sinh sản trong bể nuôi. Người ta cho rằng loài này bơi ra hẳn vùng nước biển để đẻ. Điều kiện như vậy rất khó tạo lại trong bể.

Loài này phân bố tự nhiên trên một vùng rất rộng. Người ta đã ghi nhận nó ở Ấn Độ, Myanmar, Thái Lan, Trung Quốc, quần đảo Ryukyu, Malaysia, Philippines, Micronesia, Palau, Indonesia, quần đảo Solomon, Papua New Guinea, Vanuatu và miền bắc Australia.

Cá sống ở nhiều kiểu môi trường khác nhau, kể cả sông, suối, hồ và ao nước ngọt. Dù vậy, nơi sống chính của nó vẫn là rừng ngập mặn nước lợ và vùng cửa sông. Cá hay ở những chỗ râm mát, nơi cây cỏ ven bờ mọc dày hoặc cành lá chìa ra phía trên mặt nước, hoặc cả hai.

Cá bắn cung vằn thuộc một nhóm cá rất thú vị, đã tiến hóa ra kiểu săn mồi độc đáo này. Họ cá bắn cung có sáu loài. Trong đó Toxotes jaculatrix là loài dễ mua nhất, và đôi khi bị bán nhầm tên thành T. jaculator. Ở Anh, thỉnh thoảng cũng có bán Toxotes chatareus, một loài có hoa văn tương tự, nhưng hiếm gặp hơn nhiều. Có ghi nhận cho rằng cá bắn cung con nuôi được trong nước ngọt. Dù vậy, lời khuyên vẫn là lúc nào cũng nên nuôi chúng trong bể nước lợ. Ở nhiều nước thuộc vùng phân bố tự nhiên, người ta bắt loài này làm cá ăn.