Cá nóc xanh đốm

Cá nóc xanh đốm (Dichotomyctere nigroviridis) là loài cá nóc phân bố rộng ở Nam Á và Đông Nam Á. Chúng sống được cả ở nước lợ lẫn nước ngọt. Người ta hay nhầm loài này với D. fluviatilis và Tetraodon schoutedeni. Ngoài tiệm, cá thường được bán như cá cho bể cộng đồng. Thực tế chúng hay rỉa vây những con cá bơi chậm hoặc vây dài nuôi chung, và có con càng lớn càng dữ. Trên thị trường, loài này vẫn thường mang tên cũ là Tetraodon nigroviridis.

Chiều dài chuẩn (SL): 170 mm. Đáy bể: 120 × 30 cm. Thể tích: khoảng 108 lít.

• Nhiệt độ: 24–28°C
• pH: 7,5–8,5
• Độ cứng: 10–20 dGH

Loài này hợp nhất với bể trồng dày cây, có thêm rễ lũa và cành cây xoắn để cá có chỗ ẩn. Có điều cây lá mềm có thể bị cá gặm. Cá rất hiếu động, nên bạn nhớ chừa vài khoảng trống giữa các khối cây cho chúng bơi. Nền cát là lựa chọn nên dùng, kèm ít cây nổi trên mặt để ánh sáng dịu bớt. Cá rất nhạy với nước xuống cấp, vì vậy thay nước một phần đều đặn là việc bắt buộc. Nhiều người coi đây là cá nước ngọt thực thụ. Tuy vậy, khi nuôi trong bể có pha muối biển đến tỷ trọng khoảng 1,005, cá thường sống lâu hơn. Nuôi hoàn toàn bằng nước ngọt thì vẫn được.

Cá rất mê các loại giáp xác và thân mềm có vỏ. Giun và các loại thức ăn sống hay đông lạnh khác chúng cũng ăn ngon lành. Bạn nên thường xuyên cho cá ăn ốc và các loại hải sản còn nguyên vỏ như chân cua, tôm để cá giữ được bộ răng sắc. Giống các loài cá nóc khác, răng của chúng mọc liên tục. Nếu không được mài mòn qua việc cắn vỏ cứng, răng sẽ dài ra và gây rắc rối cho cá.

Cá có thể nuôi trong bể cộng đồng, nhưng bạn phải cẩn thận khi chọn cá nuôi chung. Chúng hay rỉa vây những con bơi chậm hoặc có vây dài. Một số con còn trở nên đặc biệt dữ khi lớn tuổi. Bạn nuôi chung tốt nhất là các loài khỏe, hiếu động như cá nâu (scat), cá cung thủ, cá da trơn Arius và có thể cả cá mono. Trừ khi bể thật rộng, mỗi bể chỉ nên nuôi một con, vì chúng thường khá hung hăng với đồng loại. Con đực thì đặc biệt hay đánh nhau không ngừng. Nếu muốn nuôi theo nhóm, bạn nên mua ít nhất 4 con để những cuộc rượt đuổi bị chia nhỏ ra phần nào. Bố cục bể cũng cần sắp xếp sao cho có thật nhiều chỗ ẩn.

Hiện chưa có thông tin. Gần như không thể phân biệt đực cái qua hình dáng bên ngoài.

Cho cá đẻ không dễ, nhưng đã có người làm được trong bể. Cá chỉ đẻ trong nước lợ. Bạn nên bố trí thêm vài phiến đá phẳng để cá có chỗ đẻ. Cá đẻ trứng thẳng xuống nền hoặc lên mặt đá phẳng, và con đực sẽ canh ổ. Trứng nở sau khoảng 7 ngày. Giống nhiều loài cichlid, cá bố chuyển đàn cá bột sang một cái hố đã đào sẵn trong nền và tiếp tục canh giữ ở đó. Cá bột được cho là rất khó nuôi, vì dường như phần lớn các loại thức ăn đều không hợp với chúng. Đã có người nuôi thành công phần nào bằng ấu trùng nauplius của Cyclops.

Đây là loài phân bố rộng. Có thể gặp chúng ở Ấn Độ, Sri Lanka, Myanmar, Thái Lan, Campuchia, Việt Nam, Malaysia, Indonesia và Philippines.

Cá sống ở vùng nước lợ ven biển. Chúng cũng có mặt ở sông, suối, hồ nước ngọt và các vùng ngập nước.

Cá nóc có tên như vậy vì chúng có thể bơm nước hoặc không khí vào cái dạ dày co giãn để phồng người lên. Cá thường làm vậy khi gặp mối đe dọa. Dù vậy, trong bể nuôi nhiều con dường như tự phồng lên chẳng vì lý do gì. Lúc phồng, cá to gấp 2 đến 3 lần bình thường. Kích thước đó đủ để dọa chạy nhiều kẻ săn mồi, và cũng khiến chúng khó nuốt cá hơn.

Nhiều bộ phận trên cơ thể cá nóc chứa tetrodotoxin, một chất độc thần kinh chết người. Đây cũng là chất độc có ở loài bạch tuộc đốm xanh khét tiếng. Nếu ăn phải đủ liều, nạn nhân có thể bị tê liệt và tử vong. Đến nay vẫn chưa có thuốc giải nào, và với con người chất này độc hơn xyanua trên 1000 lần. Đáng sợ nhất là nạn nhân thường vẫn tỉnh táo trong lúc cơ thể tê liệt dần. Cá nóc là món đặc sản nổi tiếng ở Nhật Bản. Chỉ những đầu bếp được đào tạo kỹ lưỡng mới được chế biến món này, vậy mà vẫn có nhiều người đã chết vì ăn phải.

D. nigroviridis hay bị nhầm với hai loài họ hàng trông khá giống là D. fluviatilis và T. schoutedeni. So với fluviatilis, thân nó tròn hơn. So với schoutedeni, bụng nó không có gai, trong khi schoutedeni có. Khi mua, bạn nên cố xác định cho đúng loài, vì chỉ có fluviatilis mới là loài nước lợ thực thụ.

Cá nóc xanh đốm là loài cá nóc lý tưởng cho người mới chơi. Nhưng nó chắc chắn không hợp với bể cộng đồng thông thường, dù tiếc là ngoài tiệm vẫn hay bán nó như cá cộng đồng. Nếu nuôi đúng cách, đây là loài cá tò mò, thú vị và có thể bộc lộ cá tính rất rõ.