Cá tetra Congo

Cá tetra Congo (Phenacogrammus interruptus) là loài tetra sống ở một số khu vực thuộc lưu vực sông Congo, Cộng hòa Dân chủ Congo. Ngoài tự nhiên, loài này chỉ có ở vùng đó. Tuy vậy, phần lớn cá bán trên thị trường là cá sinh sản thương mại ở Viễn Đông và Đông Âu. Ở cửa hàng, bạn thường gặp cá non màu xám xỉn, khi lớn cá mới lên màu. Cá đực mọc thêm các tia kéo dài ở vây đuôi, vây lưng cũng dài ra rất nhiều. Loài này nhạy với chất lượng nước và dễ hoảng nếu nuôi ít con.

• Kích thước tối đa: 80 mm SL (chiều dài chuẩn)
• Kích thước bể: 120 × 30 cm
• Nhiệt độ: 23–28°C
• pH: 6,0–7,5
• Độ cứng: 3–18 dGH

Chiều dài chuẩn: 80 mm SL. Đáy bể: 120 × 30 cm. Thể tích: khoảng 108 lít.

Cá trưởng thành cần bể 120 × 30 × 30 cm. Cá non thì có thể nuôi trong bể nhỏ hơn.

• Nhiệt độ: 23–28°C
• pH: 6,0–7,5
• Độ cứng: 3–18 dGH

Lý tưởng nhất là set bể biotope châu Phi với cành lũa, cây nổi và anubias. Dù vậy, bể nào trồng nhiều cây và còn rộng chỗ bơi thì cá cũng lên màu đẹp nhất. Nước nên mềm, pH hơi axit (thấp hơn mức trung tính một chút) và có dòng chảy tốt.

Đây là loài ăn tạp. Ngoài tự nhiên, cá ăn giun nhỏ, côn trùng, giáp xác, tảo và các loại động vật phù du khác. Cá khá dễ ăn và nhận hầu hết các loại thức ăn. Tuy vậy, thức ăn sống và đông lạnh nên chiếm một phần đáng kể trong khẩu phần thì cá mới lên màu đẹp nhất.

Cá hiền, nhưng bơi nhiều và khi trưởng thành khá to nên có thể làm các loài nhút nhát sợ. Dù vậy, loài này vẫn hợp với hầu hết các bể cộng đồng. Bạn cùng bể lý tưởng gồm các loài tetra khác, cá cầu vồng, cá chuột Corydoras, cá họ Loricariidae, Synodontis và một số cichlid hiền như Pelvicachromis sp. hay Cleithracara. Đừng nuôi tetra Congo chung với các loài hay rỉa vây, vì bộ vây đẹp của cá đực sẽ bị cắn nát. Cá vốn nhút nhát nên cũng không hợp với những loài hiếu động, ồn ào. Muốn cá đẹp nhất thì nên nuôi P. interruptus thành đàn có cả đực lẫn cái.

Cá đực to hơn và sặc sỡ hơn hẳn. Con đực còn mọc các tia kéo dài ở vây đuôi, vây lưng cũng dài ra rất nhiều.

Cho tetra Congo sinh sản không dễ, nhưng vẫn làm được. Đây là loài đẻ trứng rải. Trước hết, bạn vỗ cá bằng thức ăn sống và đông lạnh, rồi chọn con đực màu đẹp nhất và con cái mập nhất. Thả cặp này vào một bể nhỏ có đáy lót lưới. Trứng sẽ lọt qua lưới xuống dưới, nhờ vậy cá bố mẹ khó ăn được trứng. Ánh sáng nên để dịu. Bạn thêm vài bụi cây để kích cá đẻ, vì ngoài tự nhiên cá rải trứng giữa đám cây. Nước nên mềm và có pH dưới mức trung tính. Cá đực rượt đuổi con cái một lúc, sau đó hai con áp sát cạnh nhau, rung mình và đẻ. Một con cái có thể đẻ tới 300 trứng lớn trong vài ngày, nhưng thường gặp hơn là 100–200 trứng. Trong 24–48 giờ đầu, nhiều trứng thường bị nấm. Bạn dùng ống hút dài hút các trứng này ra. Trứng nở sau khoảng 6 ngày. Khi cá bột tiêu hết noãn hoàng (khoảng 24 giờ), bạn cho ăn infusoria (vi sinh vật trong nước). Sau 2–3 ngày thì chuyển sang ấu trùng Artemia hoặc giun vi sinh (microworm).

Ngoài tự nhiên, loài này chỉ có ở một số khu vực thuộc lưu vực sông Congo, Cộng hòa Dân chủ Congo. Phần lớn cá bán trên thị trường là cá sinh sản thương mại ở Viễn Đông và Đông Âu.

P. interruptus khá nhạy với chất lượng nước. Nếu nước không được giữ ở mức thật tốt, vây cá đực có thể phát triển kém và cá sẽ nhạt màu. Cá cũng khá dễ hoảng, nhất là khi nuôi ít con. Ở cửa hàng, loài này thường là những con cá xám xỉn dài khoảng 4 cm nên hay bị người mua bỏ qua. Nhưng khi đã quen bể và bắt đầu trưởng thành, cá lên màu rất rực rỡ. Một đàn tetra Congo lớn dưới ánh sáng chiếu từ phía trước và từ trên xuống, nhất là ánh sáng tự nhiên, là cảnh rất đáng ngắm.