Cá trê ong nghệ châu Á

Cá trê ong nghệ châu Á (Pseudomystus siamensis) là một loài thuộc họ Bagridae, sống ở hạ lưu sông Mekong và sông Chao Phraya ở Thái Lan. Trước đây loài này thuộc chi Leiocassis, và nhiều tài liệu vẫn còn dùng tên này. Một số loài cùng chi có hoa văn na ná nhau cũng có thể bị bán dưới tên của nó. Đây là loài nhút nhát, sống về đêm. Ban ngày nó trốn giữa đám rễ cây ngập nước. Cá nào trong bể đủ nhỏ để nuốt thì nó sẽ ăn. Với các loài sống ở đáy khác, nó khá giữ lãnh thổ.

Nuôi một con thì bể tiêu chuẩn 120 x 30 x 30 cm (108 lít) là đủ. Muốn nuôi cả nhóm thì bạn cần bể có diện tích đáy rộng hơn nhiều.

• Nhiệt độ: 20–26°C
• pH: 5,8 đến 7,8. Cá khỏe nhất trong nước hơi axit.
• Độ cứng: 4 đến 25 dGH

Cá nhút nhát và sống về đêm, nên để đèn bể tối một chút là tốt nhất. Bạn nên bố trí thật nhiều chỗ trốn, ví dụ chậu hoa úp ngược, mấy đoạn ống nhựa hay một đống lũa đan vào nhau. Cây thủy sinh không bắt buộc. Tuy vậy, cây sẽ che bớt ánh sáng chiếu xuống đáy bể và cho cá thêm chỗ nấp. Nếu nuôi chung với các loài cá da trơn cỡ tương đương, hoặc nuôi cả nhóm cùng loài, bạn nên sắp xếp bố cục sao cho đáy bể chia thành những khu riêng biệt. Cá không có vảy nên rất dễ bị bỏng. Vì vậy bạn nên đặt sưởi ở chỗ cá không muốn chui vào nằm bên dưới.

Bản tính của loài này là săn mồi, nhưng khi nuôi trong bể thì nó thường quen ăn thức ăn chết khá dễ. Nó rất mê các món nhiều thịt như tôm, trai, sò, cá lancefish hoặc giun đất. Phần lớn cá cũng chịu ăn thức ăn khô dạng chìm. Lúc mới thả, cá có thể chỉ chịu ăn sau khi tắt đèn, nên bạn hãy cho ăn vào lúc đó.

Không nên cho cá ăn thịt động vật có vú như tim bò hay thịt gà. Cá không chuyển hóa được hết một số loại chất béo trong các loại thịt này. Lâu dần cá có thể bị tích mỡ thừa, thậm chí thoái hóa nội tạng. Cho ăn cá mồi như cá đẻ con hay các loại cá nhỏ khác cũng chẳng có lợi gì. Ngược lại, cá mồi còn có nguy cơ mang mầm bệnh vào bể.

Cá nào trong bể nhỏ đến mức nó coi là mồi thì nó sẽ ăn. Tuy vậy, bạn có thể yên tâm nuôi nó chung với các loài lớn hơn sống ở tầng nước khác. Hợp nhất là các loài cyprinid và characin cỡ vừa đến lớn, cùng các loài cichlid hiền. Với các loài sống ở đáy khác thì nó lại khá giữ lãnh thổ, nhất là với cá cùng loài. Bạn chỉ nên nuôi chung với những loài đó khi bể đủ rộng, có nhiều chỗ trốn và nhiều vật che chắn tầm nhìn.

Con cái thường có thân hình mập chắc hơn con đực. Con đực có gai sinh dục dài, nhìn thấy rõ. Các vệt màu sáng trên thân con đực cũng thường đậm hơn con cái.

Chưa thấy ai trong giới chơi cá báo cáo cho loài này sinh sản trong bể. Ngoài tự nhiên, cá đẻ vào đầu mùa mưa.

Loài này có nguồn gốc ở hạ lưu sông Mekong, đoạn chảy qua Thái Lan, Lào, Campuchia và Việt Nam. Người ta cũng gặp nó ở sông Chao Phraya, Thái Lan.

Cá sống ở các con suối và nhánh sông nước chảy chậm. Ban ngày nó nấp giữa rễ cây ngập nước hoặc những chỗ trú khác. Đến đêm nó mới chui ra kiếm ăn.

Loài này trước đây thuộc chi Leiocassis, và rất nhiều tài liệu hiện có vẫn gọi nó bằng tên cũ. Chi Pseudomystus hiện nay có nhiều loài mang hoa văn tương tự. Một số loài trong đó có thể đang được nhập về và bán dưới tên P. siamensis. Loài cùng chi hay gặp nhất là P. stenomus, nhưng loài này dễ nhận ra vì không có hoa văn kiểu "ong nghệ". Cá trê ong nghệ châu Á cũng dễ phân biệt với các loài cá da trơn "ong nghệ" Nam Mỹ thuộc họ Pimelodidae. Bạn chỉ cần nhìn cặp râu mũi nằm ngay trước mắt của nó.