ปลาตาโต

Amblyrhynchichthys micracanthus เป็นปลาในวงศ์ปลาตะเพียน (Cyprinidae) ที่อาศัยอยู่ในแม่น้ำ พบในลุ่มน้ำโขงในลาว ไทย กัมพูชา และเวียดนาม รวมถึงในระบบแม่น้ำเจ้าพระยา ในฤดูน้ำหลากจะอพยพเข้าไปในป่าน้ำท่วม ปลาในธรรมชาติกินตะไคร่และสิ่งมีชีวิตที่เกาะตามพื้นผิว (periphyton) แพลงก์ตอน และสาหร่ายพื้นท้องน้ำ บันทึกเก่าของ A. truncatus จากภาคพื้นทวีปอินโดจีนล้วนหมายถึงชนิดนี้ทั้งหมด ซึ่งมีแนวจะงอยปากตรงกว่า ก้านครีบหลังที่เป็นหนามสั้นกว่า และมีซี่กรองเหงือกน้อยกว่า

ขนาดโตเต็มที่: 20 ซม. SL ต้องใช้ตู้ปลาขนาดใหญ่และควรเลี้ยงเป็นฝูง

ปลาในธรรมชาติกินตะไคร่และสิ่งมีชีวิตที่เกาะตามพื้นผิว (periphyton) แพลงก์ตอนพืช แพลงก์ตอนสัตว์ และสาหร่ายพื้นท้องน้ำ

มีถิ่นกำเนิดในลุ่มแม่น้ำโขงในลาว (โดยแขวงเวียงจันทน์เป็นขอบเขตตอนบนสุดของการกระจายพันธุ์) ไทย กัมพูชา และเวียดนาม รวมถึงระบบแม่น้ำตาปี เจ้าพระยา และแม่กลองในประเทศไทย

สถานที่พบตัวอย่างต้นแบบ (type locality) คือ '22 กิโลเมตรเหนือน้ำจากกรุงพนมเปญ แม่น้ำโตนเลสาบ จังหวัดกันดาล ประเทศกัมพูชา'

เป็นปลาที่อาศัยอยู่ในแม่น้ำ และจะอพยพเข้าไปในพื้นที่ป่าน้ำท่วมในช่วงฤดูน้ำหลาก (มิถุนายน–กันยายน) ส่วนปลาวัยอ่อนเคยพบในหนองบึงและทุ่งนาที่น้ำท่วม

ก่อนที่จะมีการบรรยายชนิดนี้ สกุลนี้มีเพียงชนิดเดียว ดังนั้นบันทึกเก่าของ A. truncatus ในภาคพื้นทวีปอินโดจีนจึงล้วนหมายถึง A. micracanthus ทั้งหมด

A. micracanthus แยกจาก A. truncatus ได้จากลักษณะต่อไปนี้ประกอบกัน: จะงอยปากทู่ตัดกว่า โดยมีแนวด้านข้างตรง (ส่วน A. truncatus โค้งมนเล็กน้อย); ก้านครีบหลังที่เป็นหนามสั้นกว่า ยาว 15.5–25.7% ของ SL (เทียบกับ 26.7–29.9%); ตาเล็กกว่าเมื่อเปรียบเทียบปลาขนาดใกล้เคียงกันที่ยาวเกินราว 70 มม. SL โดยเส้นผ่านศูนย์กลางตาเท่ากับ 28.7–34.9% ของ HL (เทียบกับ 32.7–36.3%); มีซี่กรองเหงือก 34–37 ซี่ (เทียบกับ 39–40 ซี่)

สกุล Amblyrhynchichthys แยกจากปลาในวงศ์ปลาตะเพียนอื่นทั้งหมดได้จากลักษณะต่อไปนี้ประกอบกัน: จะงอยปากทู่มาก; รูจมูกอยู่ค่อนไปทางด้านหน้า; ก้านครีบหลังเดี่ยวก้านสุดท้ายแข็งแรงและมีหยักเป็นซี่เลื่อยที่ขอบด้านหลัง; มีเปลือกตาใส (hyaline eyelid) ที่พัฒนาดี

• Ng, H. H. and M. Kottelat (2004). Amblyrhynchichthys micracanthus, a new species of cyprinid fish from Indochina (Cypriniformes: Cyprinidae). Revue Suisse de Zoologie 111(2), 425-432
• Kottelat, M. (2013). The fishes of the inland waters of southeast Asia: a catalogue and core bibiography of the fishes known to occur in freshwaters, mangroves and estuaries. The Raffles Bulletin of Zoology Supplement 27, 1-663
• Kottelat, M. (2001). Fishes of Laos. WHT Publications, Colombo, 1-198
• Roberts, T. R. (1989). The freshwater fishes of western Borneo (Kalimantan Barat, Indonesia). Memoirs of the California Academy of Sciences 14, 1-210
• Rainboth, W. J. (1996). FAO species identification field guide for fishery purposes. Fishes of the Cambodian Mekong. Rome, FAO, 1-265