ปลาเพลตี้มิกกี้เมาส์ (Mickey Mouse Platy)

ที่มา

ปลาเพลตี้มิกกี้เมาส์เป็นสายสีที่เพาะในตู้ของปลาเพลตี้ Xiphophorus maculatus ในธรรมชาติพบปลาชนิดนี้ตั้งแต่เม็กซิโกไปจนถึงตอนเหนือของเบลีซ

ไม่มีแหล่งข้อมูลใดระบุผู้พัฒนาไว้ชัดเจน Glaser ผู้นำเข้าปลาจากเยอรมนี ให้ความเห็นว่าสีต่าง ๆ ที่เห็นในปลาเพลตี้มิกกี้เมาส์เป็นสีที่รู้จักกันในปลาเพลตี้มานานหลายสิบปีแล้ว นักเพาะพันธุ์เพียงนำสีเหล่านี้มาผสมรวมกันจนได้สายสีพันธุ์แท้แบบใหม่ ไม่ได้สร้างสายพันธุ์ใหม่ขึ้นมา

มีแหล่งหนึ่งเล่าว่าในยุคแรก ลายหางแบบมิกกี้เมาส์ หรือที่นักเพาะเรียกว่า "moon complete" ยังพบไม่บ่อยในปลาเพลตี้ Bleeding Heart ซึ่งนักพันธุศาสตร์ Myron Gordon พัฒนาขึ้นในช่วงทศวรรษ 1940 ปัจจุบันปลา Bleeding Heart แทบทุกตัวมีลายหางแบบนี้

ลักษณะและสายสี

จุดเด่นที่ใช้ระบุสายนี้คือจุดสีเข้มขนาดใหญ่ที่โคนหาง และมีจุดกลมเล็กอีกสองจุดอยู่ด้านบน ทำให้ดูคล้ายหัวกับหูของมิกกี้เมาส์ ในวงการค้าปลาเรียกลายนี้ว่า "moon complete"

• สีลำตัว: มีหลายสี ได้แก่ ทองอ่อน เหลือง ส้ม แดง หรือออกฟ้า
• ครีบ: อาจเป็นสีแดง ขอบดำ หรือเหลืองอ่อน และมีทั้งแบบครีบกระโดงสูง (high-fin) และครีบยาว (long-fin)
• การดูปลาที่ดี: ผู้ซื้อดูความชัดและรูปทรงของลายสามจุดเป็นหลัก ปลาที่มียีนนี้สองชุดจะมีกลุ่มจุดที่เข้มและใหญ่กว่า มักขายในชื่อ "large spot" หรือ "extreme" Mickey
• เพศ: ตัวเมียตัวใหญ่กว่าและสีหม่นกว่าตัวผู้ ส่วนตัวผู้มีโกโนโพเดียม (gonopodium)

สายสีที่มีวางขาย

• White, Blue, Red, Marigold, Marlboro, Hi-fin และ Emerald Mickey Mouse platy
• Tiger Mickey Mouse: มีสีส้ม ขาว แดง และเงิน พร้อมลายแถบคล้ายเสือ
• White Red Tail Mickey Mouse: ลำตัวขาวราวหิมะ ครีบใส ตาสีฟ้า มีแต้มแดงที่หลัง ในตัวผู้ที่เป็นจ่าฝูง แต้มแดงจะลามลงมาตามท้องไปทางหาง
• Bleeding Heart Mickey Mouse: คือปลาเพลตี้ Bleeding Heart (ลำตัวขาว มีแต้มแดงที่คอ ตาสีฟ้า) ที่มีลายหางแบบมิกกี้เมาส์ด้วย
• แบบคละสี: มีร้านที่ขายปลามิกกี้เมาส์หลายสีรวมกัน

การเลี้ยง

หัวข้อ	ค่าที่แหล่งข้อมูลให้ไว้
อุณหภูมิ	แต่ละแหล่งให้ไว้ไม่ตรงกัน: 18–25 °C, 24.4–25.6 °C และ 22–28 °C
ค่า pH	7–8.2 หรือ 6.8–7.8 แล้วแต่แหล่ง
ความกระด้าง (GH)	10–25 หรือ 5–20 แล้วแต่แหล่ง
ขนาดตัว	2.5–5 ซม. หรือ 3.5–5 ซม. แล้วแต่แหล่ง
ขนาดตู้ปลา	อย่างน้อย 10 แกลลอน (ประมาณ 38 ลิตร) ตู้มาตรฐานขนาดนี้ยาวประมาณ 50 ซม.

• ฝูง: ควรเลี้ยงเป็นกลุ่ม 6–8 ตัว
• การจัดตู้: ตู้ที่ปลูกไม้น้ำหนาแน่นด้วยพรรณไม้ทนทาน เช่น Java fern และ Java moss เหมาะกับปลาชนิดนี้ พื้นกรวดหรือทรายสีเข้มช่วยให้สีปลาเด่นขึ้น ปลาอาจแทะไม้น้ำบ้าง
• ระบบกรอง: ใช้กรองฟองน้ำ หรือกรองแขวนที่ปรับแรงน้ำได้ และควรเลี่ยงกระแสน้ำแรง
• น้ำ: น้ำกระด้างและเป็นด่างใกล้เคียงน้ำประปาทั่วไปใช้ได้
• อาหารปลา: เป็นปลากินทั้งพืชและสัตว์ ให้อาหารแผ่นและอาหารเม็ด เสริมด้วยอาหารแช่แข็งหรืออาหารฟรีซดราย และผัก เช่น ถั่วลันเตาต้ม ผักโขม หรือซูกินี ให้วันละ 2 ครั้ง ครั้งละเท่าที่ปลากินหมดในไม่กี่นาที
• ปลาที่เลี้ยงร่วมได้: เป็นปลานิสัยสงบ เลี้ยงร่วมกับปลาเพลตี้ด้วยกัน ปลาหางนกยูง ปลาสอด ปลาหางดาบ ปลาแมว ปลากระดี่ ปลาเตตร้า และปลาดานิโอได้ ไม่ควรเลี้ยงกับปลาตัวใหญ่หรือปลาที่ค่อนข้างก้าวร้าว กุ้งและหอยช่วยทำความสะอาดตู้ได้ดี

การเพาะพันธุ์

เป็นปลาออกลูกเป็นตัวที่ขยายพันธุ์ได้ง่าย ถ้าเลี้ยงเป็นกลุ่มในตู้ที่บ้าน ปลาจะขยายพันธุ์เองโดยไม่ต้องช่วย ลูกปลาไม่เป็นหมันเพราะพ่อแม่เป็นปลาชนิดเดียวกัน ปลาเริ่มผสมพันธุ์ได้เมื่ออายุประมาณ 4 เดือน ตั้งท้องราว 30 วัน และออกลูกครอกละ 40–60 ตัว ตัวเมียเก็บน้ำเชื้อไว้ได้ จึงออกลูกได้หลายครอกโดยไม่ต้องผสมพันธุ์ใหม่

ปลาโตเต็มวัยกินลูกปลา จึงควรปลูกไม้น้ำให้หนาแน่น หรือแยกลูกปลาไปเลี้ยงในตู้อนุบาล ควรให้อาหารลูกปลาวันละหลายครั้ง และเปลี่ยนน้ำทุกวัน

คู่มือฉบับหนึ่งจากสิงคโปร์อธิบายว่าลายนี้มาจากยีนลายหางเพียงยีนเดียวที่ข่มไม่สมบูรณ์ และให้สัดส่วนลูกปลาไว้ดังนี้

• มิกกี้ × มิกกี้: ลูกไม่มีลายประมาณ 25% มิกกี้ปกติ 50% และแบบยีนสองชุด 25%
• มิกกี้ × ปลาไม่มีลาย: ลูกเป็นมิกกี้ประมาณ 50%
• มีเพียงคู่ที่เป็นยีนสองชุดทั้งคู่เท่านั้นที่ให้ลูกตรงตามพ่อแม่ทุกตัว

คู่มือฉบับนี้ระบุเองว่าสัดส่วนเหล่านี้เป็นเพียงการคาดคะเน

สุขภาพ

โดยทั่วไปค่อนข้างทนทาน แต่ก็ป่วยเป็นโรคที่พบบ่อยได้ เช่น โรคกำมะหยี่ (velvet) โรคจุดขาว การติดเชื้อแบคทีเรีย และพยาธิปลิงใส ควรกักโรคปลาใหม่และไม้น้ำใหม่ก่อนนำลงตู้ แหล่งข้อมูลหนึ่งไม่แนะนำให้ให้อาหารโปรตีนสูงเพียงอย่างเดียว และแนะนำอาหารหลากหลายที่มีส่วนประกอบจากพืชมาก ถ้าดูแลดี ปลาจะมีอายุประมาณ 5 ปี

การเลือกซื้อ

• หาซื้อได้ง่ายทั้งในร้านปลาสวยงามและทางออนไลน์
• ร้านมักขายปลาขนาด 2–3 ซม. เมื่อโตเต็มวัยจะยาวประมาณ 5 ซม.
• ดูลายที่โคนหางเป็นหลัก ปลาที่มียีนชุดเดียวจะมีลายสามจุดที่คมชัด ส่วนปลาที่มียีนสองชุดจะมีกลุ่มจุดที่เข้มและใหญ่กว่า
• ถ้าซื้อไปเพาะพันธุ์ ให้แยกเพศจากโกโนโพเดียมและครีบก้นที่มีปลายแหลมของตัวผู้ ส่วนตัวเมียจะตัวใหญ่กว่า

ประเด็นที่ควรรู้

แหล่งข้อมูลหนึ่งระบุว่ามีประชากรปลาเพลตี้ต่างถิ่นอาศัยอยู่ในธรรมชาติในหลายรัฐของสหรัฐอเมริกา เช่น ฟลอริดา เท็กซัส และแคลิฟอร์เนีย ซึ่งน่าจะมาจากการปล่อยปลาตู้ลงแหล่งน้ำ ข้อมูลนี้พูดถึงปลาเพลตี้ทั้งชนิด ไม่ได้เจาะจงที่สายมิกกี้เมาส์