Cá akysid không gai

Pseudobagarius inermis (Ng & Kottelat, 2000) thuộc họ Akysidae, tên đồng nghĩa là Akysis inermis. Cá dài 3,5 cm, sống ở nhiệt độ 18-24°C và pH 6,5-7,5.

Về hình thái, cá có tổng cộng 1 gai vây lưng và 4-5 tia mềm vây lưng. Vây hậu môn có 8-11 tia mềm, cột sống có 31-35 đốt. Bạn có thể phân biệt loài này với các loài cùng giống qua những đặc điểm sau: mép sau gai vây ngực không có răng cưa rõ, vây mỡ có gốc dài vừa phải (bằng 13,4-16,7 %SL), đường kính mắt bằng 7-10 %HL, râu mũi dài 38-57 %HL, chóp mõm nhô hẳn ra trước đỉnh hàm dưới, lỗ mũi trước và lỗ mũi sau đều lớn và nằm sát nhau, chỉ ngăn cách bởi gốc râu mũi, vây đuôi có 7+7-8 tia, màng mang có 6-7 tia.

Mõm cá màu vàng nhạt, phần viền tương phản rõ nét. Trên thân có các mảng vàng nhạt ở phía lưng và phía bụng. Đôi khi các mảng này nối liền nhau ở khoảng giữa chiều cao thân.

Loài này phân bố ở châu Á, trong lưu vực sông Xe Banghiang và sông Xe Kong thuộc hệ thống sông Mê Kông ở miền nam Lào. Mẫu chuẩn được thu tại một con suối không tên ở tỉnh Attapeu, Lào. Con suối này đổ vào sông Xe Kaman từ phía bắc, ngay tại vị trí dự kiến xây đập Xe Kaman (14º57'40"N, 107º09'16"E).

Người ta đã gặp Pseudobagarius inermis ở nhiều kiểu môi trường khác nhau, từ những con suối chảy xiết, các đoạn nước nông chảy nhanh trong suối cho đến thác ghềnh trên sông lớn. Điểm chung của tất cả những nơi này là nền đá, từ sỏi nhỏ đến đá tảng, và dòng chảy khá mạnh. Vào mùa khô, nước ở hầu hết các nơi này đều trong.

Tên giống Pseudobagarius trùng với tên loài của Akysis pseudobagarius. Tên giống này được đề xuất cho các loài thuộc "nhóm pseudobagarius" trong giống Akysis. Tiền tố pseudo- nghĩa là giả. Cái tên ám chỉ việc cá trông rất giống giống Bagarius thuộc họ Sisoridae, dù sự giống nhau này không phản ánh quan hệ họ hàng về mặt phát sinh loài. Tên loài inermis nghĩa là không có vũ khí, vì gai vây ngực của cá không có răng cưa.

Trong Danh sách Đỏ IUCN, loài này được xếp vào nhóm Thiếu dữ liệu. Lý do là hiện chưa đủ thông tin về vùng phân bố và quy mô quần thể để đánh giá chính xác. Người ta cần tìm hiểu thêm về các mối đe dọa với loài, trong đó có tác động của các dự án thủy điện ở lưu vực Xe Kong. Đây là một trong hai địa điểm đã biết có loài này sinh sống.

Ferraris, C.J. Jr. 2007 Checklist of catfishes, recent and fossil (Osteichthyes: Siluriformes), and catalogue of siluriform primary types. Zootaxa 1418:1-628. Froese, R. and D. Pauly. Editors. 2008. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org, version (09/2008). Ng, H.H. 2012. Pseudobagarius inermis. The IUCN Red List of Threatened Species 2012. The ETYFish Project Fish Name Etymology Database © Christopher Scharpf.