Cá da trơn Batasio tigrinus

Batasio tigrinus là một loài cá da trơn nhỏ thuộc họ Bagridae. Loài này có vẻ là đặc hữu của lưu vực Khwae Noi, con sông hay được gọi là sông Kwai, ở miền tây Thái Lan. Khwae Noi là một phần của lưu vực Mae Klong rộng lớn hơn. Cũng như các loài cùng chi, chúng chỉ sống ở những con suối đầu nguồn nông, nước chảy xiết và nhiều oxy. Vì vậy phần lớn trường hợp chúng không hợp với bể cộng đồng thông thường.1

Bể nhỏ nhất nên cân nhắc là bể có đáy 120 × 30 cm hoặc tương đương (khoảng 108 lít).1

• Nhiệt độ: 17–23°C
• pH: 6,0–7,0
• Độ cứng: 3–15 dGH1

Nếu đúng điều kiện thì loài này không khó nuôi, nhưng phần lớn trường hợp chúng không hợp với bể cộng đồng thông thường. Bạn nên set bể theo kiểu mô phỏng một dòng sông đang chảy. Nền gồm đá nhiều cỡ, sỏi và vài tảng đá lớn đã bị nước mài tròn. Bạn có thể bày thêm cành lũa, rễ cây và các loại cây thủy sinh cứng cáp như Microsorum, Bolbitis hay Anubias. Mấy loại cây này trồng bám lên lũa đá được.

Giống nhiều loài sống ở vùng nước chảy, chúng không chịu được chất thải hữu cơ tích tụ. Muốn cá khỏe thì nước lúc nào cũng phải thật sạch. Bể cũng bắt buộc phải đủ oxy hòa tan và đủ dòng chảy. Bạn có thể kết hợp lọc thùng, máy tạo dòng và các thiết bị tương tự, nhất là khi muốn cho cá sinh sản. Thay nước 30–50% mỗi tuần là việc phải làm, không thể bỏ qua.1

Ngoài tự nhiên, nhiều khả năng chúng ăn giáp xác nhỏ, giun, ấu trùng côn trùng và các loại động vật phù du khác. Vì vậy khi nuôi trong bể, bạn nên cho ăn chủ yếu thức ăn sống hoặc đông lạnh cỡ nhỏ như trùng huyết (ấu trùng muỗi lắc), trùng chỉ, Artemia, bọ gậy và những loại tương tự. Cũng đã có người cho ăn thức ăn chế biến dạng chìm và thấy có kết quả. Tuy vậy, cá hoang dã mới nhập về có thể không chịu ăn loại này trong thời gian đầu.1

Loài này không giỏi tranh ăn, nên đừng nuôi chung với cá to hơn nhiều hoặc cá dữ hơn. Bạn đồng hành lý tưởng là các loài cá họ chép sống theo đàn, hiền lành và cỡ vừa phải. Nếu không câu nệ chuyện cá phải cùng vùng địa lý thì nhiều loài characid và cá đẻ con cũng nuôi chung được. Ở tầng dưới, bạn có thể chọn các loài cá da trơn họ Akysidae hoặc Sisoridae thuộc những chi như Erithistes, Erethistoides, Hara, Pseudolaguvia và nhiều loài Glyptothorax.

Ngoài ra, các loài cá chạch họ Balitoridae thuộc những chi như Gastromyzon, Pseudogastromyzon và Homaloptera cũng hợp. Một số loài thuộc họ Cobitidae và Nemacheilidae có lẽ cũng ổn. Dù vậy bạn phải tìm hiểu kỹ trước, vì có loài quá hung hăng, quá giữ lãnh thổ, hoặc đơn giản là lớn quá cỡ.1

Ở một số loài cùng chi, con đực được ghi nhận có núm sinh dục dài, nhìn thấy rõ, nằm ngay phía trước vây hậu môn.1

Đã có người cho sinh sản thành công ít nhất hai loài khác trong chi. Khi cá trông đã vào trạng thái sẵn sàng đẻ, bạn thay một hoặc vài lần nước lớn 50–70% bằng nước mát. Cách này dường như kích được cá đẻ. Trứng được rải lung tung khắp bể và mất khoảng 2 ngày để nở.1

Loài này có vẻ là đặc hữu của lưu vực sông Khwae Noi (Mae Nam Khwae Noi), con sông hay được gọi là sông Kwai. Nơi thu mẫu chuẩn nằm giữa hai khu dân cư Sangkhla Buri và Thong Pha Phum, tỉnh Kanchanaburi, miền tây Thái Lan. Khwae Noi là một phần của lưu vực Mae Klong rộng lớn hơn. Sông này nhập với sông Khwae Yai ở thị trấn Kanchanaburi.1

Các loài Batasio chỉ sống ở suối đầu nguồn và vùng thượng nguồn của các con sông nhỏ. Đó là những đoạn nước nông, chảy xiết và nhiều oxy, gồm các ghềnh cạn và đoạn nước chảy đều. Ở một số nơi, xen giữa chúng còn có vực nước hoặc thác nhỏ.

Đáy suối thường là đá nhỏ, cát và sỏi, lẫn những đống đá tảng hoặc nền đá gốc lộ ra. Cây cối ven bờ và những mảng lá khô chìm dưới nước rất hay gặp, nhưng cây thủy sinh thì thường không có. Vào mùa mưa nhiều, một số con suối có thể đục tạm thời. Lý do là dòng chảy mạnh lên (có khi thành lũ dữ) và mực nước dâng cao, cuốn bùn đất lên lơ lửng trong nước.1

Các loài thuộc chi Batasio được nhận diện qua tổ hợp các đặc điểm sau: thân dẹp hai bên, trên đầu có các lỗ cảm giác lớn, vùng cằm hẹp, phần trước xương lá mía có một cặp mấu sau nổi rõ, xương entopterygoid hình thanh kéo dài theo chiều ngang, và xương metapterygoid áp sát xương vuông nhưng không nối với xương hyomandibular.1

• Darshan, A. , N. Anganthoibi, and W. Vishwanath (2011). Batasio convexirostrum, a new species of catfish (Teleostei: Bagridae) from Koladyne basin, India. Zootaxa 2901, 52-581