Cách dùng cây trầu bà làm bộ lọc tự nhiên cho bể cá

Dân chơi thủy sinh thích trồng cây một phần vì cây hút được các hợp chất nitơ độc hại trong nước. Những hợp chất này sinh ra từ chất thải của cá. Nhưng nếu cá hay con vật bạn nuôi thuộc loại chuyên phá cây thì sao? Lúc đó bạn nên nghĩ tới trầu bà. Trầu bà không lọc cơ học, nghĩa là cây không giữ lại được cặn bẩn trong nước. Bù lại, trầu bà hạ nitrat rất giỏi, nhờ vậy tảo cũng khó mọc hơn. Bạn sẽ không phải thay nước nhiều như trước mà cá vẫn khỏe.

Trầu bà là cây gì?

Trầu bà (Epipremnum aureum) là cây trồng trong nhà rất phổ biến. Người nước ngoài còn gọi nó là "devil's ivy" (thường xuân của quỷ) vì cây sống cực dai. Trầu bà rất khó chết, kể cả khi bị để ở chỗ ánh sáng rất yếu, gần như tối hẳn. Ngoài bể cá, người ta còn hay trồng trầu bà trong hệ thủy canh và terrarium sinh học. Điều duy nhất cần để ý là cây có độc với chó mèo nếu chúng ăn phải. Còn với cá cảnh thì hiện chưa thấy báo cáo nào về chuyện cá gặp vấn đề vì loại cây này.

Nếu bể nuôi cá ăn thực vật như cá uaru, trầu bà là một cách lọc tự nhiên rất tốt.

Cách dùng trầu bà cho bể cá

• Trầu bà dễ mua và rẻ, cửa hàng vật tư hay vườn ươm đều có bán. Bạn không cần mua cây to vì trầu bà lớn rất nhanh, nhất là trong bể nuôi nhiều cá, nhiều chất thải. Chỉ một chậu cỡ nhỏ nhất đã tách ra được sáu đến mười cây con.
• Muốn tiết kiệm hơn nữa thì bạn có thể xin bạn bè một chiếc lá trầu bà để bắt đầu. Lá ngâm trong nước sẽ dễ ra rễ. Dù vậy, muốn cây lên nhanh thì nên chọn cây con đã có sẵn ít rễ.
• Rửa thật sạch đất và phân bón bám trên rễ để chúng không làm xáo trộn thông số nước trong bể.
• Tách trầu bà thành từng cây con, mỗi cây 2–4 lá, rồi rửa kỹ rễ cho hết đất và phân bón.

Nếu nuôi cá ăn thực vật, bạn nên cắm trầu bà vào lọc treo (lọc thác, hang-on-back) để cá không phá được. Hãy đặt cây ở chỗ xa khoang motor của lọc. Nếu để gần, rễ có thể mọc vào cánh quạt và làm tắc lọc. Cách làm khá đơn giản. Bạn mở nắp lọc treo ra, rồi "trồng" trầu bà vào ngăn chứa vật liệu lọc, càng xa motor càng tốt. Về sau rễ dài quá thì cắt bớt đi.

Nếu cá không cắn phá trầu bà, bạn có thể thả thẳng rễ xuống bể và để phần lá vươn lên khỏi mặt nước. Nắp bể sẽ giữ cây đứng yên, không cho cây rơi xuống nước.

Lâu dần trầu bà sẽ thành một dây leo dài. Bạn có thể dẫn dây lên tường hoặc cho chạy dọc theo kệ. Dưới nước, bộ rễ dài và mảnh của cây tạo thành một khu "rừng" rất đẹp cho cá bơi ra bơi vào. Rễ mọc dày quá thì lúc nào cũng cắt tỉa được. Muốn nhân giống sang bể khác, bạn chỉ cần cắt một đoạn thân hay một chiếc lá.

Trầu bà giữ nitrat thấp và hạn chế tảo rất tốt, nên đây có thể là cách lọc rẻ mà hiệu quả nhất bạn mua được. Cây lọc sinh học rất tốt cho bể. Phần dây leo bên ngoài trông đẹp mắt, còn bộ rễ dài dưới nước là chỗ cho cá bơi quanh và ẩn nấp.