Tự làm ống hút cặn chạy bằng máy sủi, không mất nước bể

Phần lớn người chơi cá chỉ hút cặn đáy vào hôm thay nước, thường mỗi tuần một lần. Nhưng chỉ vài ngày sau là phân cá, thức ăn thừa và lá mục đã lại lắng trên mặt nền. Bể vẫn khỏe, chỉ là nhìn không sạch. Mang cả bộ ống siphon và xô ra chỉ để hút một ít cặn thì khá ngại, nhất là khi chưa tới ngày thay nước.

Bài này hướng dẫn tự làm một ống hút cặn nhỏ chạy bằng máy sủi oxy. Nó hút cặn lên, giữ lại trong túi lưới rồi trả nước về bể. Bạn dọn được nền mà không cần rút nước ra ngoài.

Ống hút cặn bằng máy sủi hoạt động thế nào

Nguyên lý giống lọc sủi (lọc vi sinh chạy khí). Quả sủi nằm gần đáy một chai nhựa đã cắt đáy. Khi bật máy sủi, bọt khí nổi lên trong lòng chai và kéo theo dòng nước phía sau. Nước ở dưới miệng chai bị hút lên, cuốn theo cặn nằm trên hoặc lẫn trong nền.

Trong video

• Xem video từ ▶ 4:01 Bọt khí kéo nước và cặn đi lên trong lòng chai nhựa.
• Xem video từ ▶ 4:06 Ống hút cặn chạy bằng sủi đang hút cặn nền, túi lưới xanh ở trên.

Dòng nước có cặn đi lên tới cổ chai thì gặp túi lưới mịn. Cặn bị giữ lại trong túi, còn nước thoát ra và chảy về bể. Mực nước trong bể vì thế không đổi. Đây là điểm khác lớn nhất so với ống siphon thông thường.

Cách này dùng được với nền sỏi, nền cát và cả bể đáy trống.

Cần chuẩn bị những gì

• Máy sủi oxy: nhiều người đã có sẵn, đang chạy trên bể hoặc để không trong nhà. Nếu chưa có thì loại rẻ cũng đủ dùng.
• Dây hơi: khoảng 90 cm là vừa.
• Quả sủi: loại thường là được.
• Chai nhựa: chai nước suối 500 ml là hợp nhất. Nếu dùng chai khác thì chọn loại thân thon để dễ luồn giữa cây và đá.
• Dây thun: loại nào cũng được.
• Túi lưới mịn: có thể mua túi lưới, dùng túi lọc (filter sock), tất da cũ, hoặc cắt túi đựng vật liệu lọc cũ ra, đổ vật liệu đi.

Các bước làm

1. Cắt bỏ phần đáy chai, giữ nguyên phần cổ và vai chai. Tháo nắp ra vì không cần dùng.
2. Khoét một lỗ nhỏ trên thân chai, gần phía đáy đã cắt. Lỗ chỉ cần vừa đủ luồn dây hơi qua.
3. Luồn dây hơi từ ngoài vào trong qua lỗ, rồi gắn quả sủi vào đầu dây phía trong chai.
4. Chỉnh để quả sủi nằm cách mép đáy chai khoảng 2,5–4 cm.
5. Trùm túi lưới lên cổ chai và quấn dây thun quanh cổ cho chặt. Túi phải kín để cặn không lọt ra.
6. Cắm đầu dây hơi còn lại vào máy sủi.

Toàn bộ chỉ mất vài phút. Lỗ luồn dây càng khít thì càng ít khí thoát ra ngoài thân chai, lực hút sẽ tốt hơn.

Cách dùng khi hút cặn

1. Bật máy sủi và đặt chai vào bể, miệng chai (phần đáy đã cắt) hướng xuống nền.
2. Chờ bọt khí chạy đều trong chai, lúc đó nước đã bắt đầu bị hút lên.
3. Rê chai chậm trên mặt nền, chỗ nào nhiều cặn thì giữ lâu hơn một chút.
4. Cặn sẽ theo dòng nước đi lên và đọng lại trong túi lưới ở cổ chai.
5. Xong thì nhấc chai ra, tháo túi lưới, giũ sạch cặn rồi để khô cho lần sau.

Đừng ấn chai sâu vào nền cát vì cát mịn có thể bị cuốn lên theo. Rê sát mặt nền là đủ.

Mẹo dùng chung một máy sủi

Nếu bể đang chạy máy sủi suốt ngày thì không cần mua máy thứ hai. Cách gọn nhất là để riêng một bộ dây hơi và quả sủi cho ống hút cặn, tách hẳn với bộ đang dùng trong bể.

Khi cần hút cặn, bạn rút dây hơi của bể ra khỏi máy sủi, cắm dây của ống hút vào. Hút xong thì cắm trả lại cho bể. Việc đổi qua đổi lại chỉ mất vài giây, và bể chỉ thiếu sủi trong khoảng thời gian ngắn.

Chi phí và giới hạn của dụng cụ này

Nếu đã có máy sủi thì gần như không tốn gì. Dây hơi, quả sủi, chai nhựa và dây thun cộng lại chỉ khoảng 1–2 USD. Túi lưới có thể tận dụng đồ cũ trong nhà. Trường hợp phải mua máy sủi mới thì cộng thêm khoảng 10–15 USD, nhưng máy đó vẫn dùng được cho bể lâu dài.

Cần nhớ là dụng cụ này chỉ gom cặn, không thay nước. Nitrat và các chất hòa tan vẫn nằm trong bể. Nó giúp bể sạch mắt giữa các lần bảo dưỡng, còn lịch thay nước hằng tuần thì vẫn giữ nguyên.

Bắt đầu từ đâu

• Kiểm tra trong nhà xem có máy sủi, dây hơi và quả sủi cũ nào còn dùng được không.
• Giữ lại một chai nước suối 500 ml và tìm một túi lưới mịn hoặc tất da cũ.
• Làm thử theo các bước trên rồi chạy thử ở góc bể nhiều cặn nhất để xem lực hút.
• Đặt riêng bộ dây hơi cho ống hút cặn để lần sau chỉ việc cắm vào máy là dùng.