Cá nóc Tocantins

Hiện chưa rõ loài này sinh sản ra sao. Tuy vậy, loài họ hàng gần là C. asellus sinh sản theo kiểu giống cá nóc biển, khác với đa số cá nóc nước ngọt họ Tetraodontidae. Cá đẻ rất nhiều trứng, trứng khá nhỏ và cá bố mẹ không chăm con. Vài nghiên cứu ít ỏi ở vùng trung Amazon cho thấy cá đẻ ở dòng chính của sông, hoặc sát bờ tại cửa các hồ ngập lũ và sông nhánh vào mùa nước lên. Ấu trùng sống trôi nổi trong tầng nước và bị dòng nước cuốn vào các hồ ngập lũ. Những hồ này là nơi ương con, ấu trùng lớn lên ở đó cho đến khi phát triển hoàn chỉnh. Khi nước lũ rút, cá con quay trở lại dòng sông.1

Hiện loài này mới chỉ được ghi nhận ở nơi thu mẫu điển hình.

Nơi thu mẫu điển hình là 'sông Tocantins, gần Porto Nacional, bang Tocantins, Brazil'.1

Có thể loài này vẫn chưa xuất hiện trên thị trường cá cảnh.

Loài này khác các loài cùng giống ở tổ hợp đặc điểm sau. Vây hậu môn có 6-7 xương đỡ gốc vây và 9 tia, trong khi C. asellus và C. psittacus có 10-11 tia. Vây lưng có 10 xương đỡ gốc vây và 10 tia, còn ở C. asellus và C. psittacus con số này là 11. Cằm không có dãy nếp da ngang như ở C. asellus. Nắp mang có khía ở mặt bụng, trông như chữ V ngược, trong khi nắp mang của C. asellus và C. psittacus có hình tam giác. Màu nền phần lưng từ vàng nhạt đến nhợt màu, còn C. asellus có lưng vàng óng. Phía lưng có 5 dải ngang sẫm màu, trong khi C. psittacus có 6 dải.

Các loài họ Tetraodontidae thường được gọi chung là 'cá nóc', vì nhiều loài có thể phình cơ thể to lên rất nhiều khi bị stress hoặc bị đe dọa. Cá làm được vậy bằng cách hút nước vào một túi phình chuyên biệt ở mặt bụng của dạ dày. Nếu bị nhấc ra khỏi nước, cá cũng có thể dùng không khí thay cho nước. Do cơ thể thích nghi theo kiểu này, cá nóc bơi bằng cách phối hợp uốn lượn vây ngực với các vây giữa. Kiểu bơi độc đáo đó gọi là 'diodontiform'. Cá nóc còn phát ra được âm thanh bằng cách nghiến răng hàm hoặc răng hầu, hay làm rung bóng bơi. Cá nóc thuộc nhóm cá nước ngọt thứ cấp. Phần lớn các loài trong họ chỉ sống ở biển.

Họ Tetraodontidae còn có những đặc điểm nhận dạng khác: da dai và thường phủ gai nhỏ, tấm răng dạng mỏ chia đôi bởi một đường khớp ở giữa, khe mang thu nhỏ nằm trước gốc vây ngực, không có vây bụng, không có tia vây cứng, vây lưng và vây hậu môn thường có gốc ngắn, và không có xương sườn.

Thịt cá nóc có độc. Nó có thể gây ngộ độc lâm sàng và làm chết người, dù ở một số nước đây vẫn là món đặc sản. Loại độc tố chính, thường là tetrodotoxin hoặc saxitoxin, tùy thuộc vào loài, vùng địa lý và thời điểm trong năm. Bản thân cá không tự tạo ra độc tố. Độc tố do vi khuẩn sống cộng sinh với cá sinh ra, hoặc cá tích lũy qua chuỗi thức ăn. Các loài Colomesus tích lũy saxitoxin, nhưng hiện chưa rõ ăn thịt chúng có nguy hiểm cho người hay không.1