Bể thủy sinh nano có phù hợp với bạn không? Ưu và nhược điểm của bể cá nhỏ

Mấy năm gần đây, bể nano nổi lên rất mạnh trong giới chơi cá cảnh. Nhiều loài cá nhỏ giờ đã dễ mua hơn. Tép và các loài không xương sống khác ngày càng được chuộng. Vài năm qua cũng có thêm một số phát hiện mới đáng chú ý. Vì vậy, bể nano đang hấp dẫn hơn bao giờ hết. Nhiều người thích cái tiện của một bể nhỏ đặt trong nhà. Tuy vậy, bể nhỏ cũng có vài khó khăn cần tính trước.

Mỗi người hiểu "bể nano" một kiểu. Ở đây, bể nano là bể từ khoảng 19 đến 76 lít. Bể khoảng 19 lít chỉ hợp với một số ít loài. Bể dưới 19 lít thì quá nhỏ để nuôi lâu dài bất kỳ sinh vật thủy sinh nào, nên tránh nếu được. Phần dưới đây cũng chỉ nói về bể nước ngọt, vì bể nước mặn là một mảng khác, không thuộc phạm vi ở đây.

Trước hết, cần nói thẳng những cái khó của bể nhỏ. Nếu đã chơi cá một thời gian, hẳn bạn từng nghe câu "bể càng to càng tốt". Như nhiều câu cửa miệng khác, câu này có phần đúng thật. Bể càng nhiều nước thì bạn càng có nhiều chỗ để lỡ tay sai sót. Hầu hết mọi người đều công nhận rằng với bể nhỏ, thay nước định kỳ còn quan trọng hơn nữa để giữ các chỉ số nước ở mức phù hợp. Bể nhỏ cũng dễ bị dao động nhiệt độ hơn. Đừng đặt bể gần miệng gió sưởi, lỗ thoát hơi nóng, hay gần cửa có gió lùa làm nước lạnh quá. Khi chọn đèn, bạn cũng nên tính đến nhiệt, vì có loại đèn tỏa đủ nóng để làm ấm cả bể nano. Lúc chọn loài để nuôi, bạn phải tính kỹ kích thước khi trưởng thành và độ hung dữ của chúng. Bể nào cũng cần tính chuyện này. Nhưng bể nhỏ khó chịu được cảnh nuôi dày hơn, vì cá có ít chỗ để tránh nhau.

Dù vậy, bể nano cũng có những cái lợi thật sự. Phần lớn người chơi bắt đầu với bể nhỏ là vì chi phí. Gần như thiết bị cần thiết nào, như sưởi (heater) hay lọc, cũng có lựa chọn giá rẻ. Nhiều nơi còn bán bộ bể trọn gói (all in one) với giá phải chăng. Bể nhỏ cũng cần ít hơn hẳn các thứ thiết yếu như nền hay hóa chất cần dùng, nên chi phí ban đầu vẫn ở mức hợp lý. Vì nhỏ gọn, bể nano đặt vừa gần như mọi căn nhà. Có điều, chỗ đặt bể phải chịu được ít nhất một chút hơi ẩm và chịu được trọng lượng của bể.

Nuôi gì trong bể nano thì lựa chọn gần như vô tận. Nếu thích cá bơi đàn, bạn có thể thả nhiều loài rasbora hoặc danio cỡ nhỏ. Nếu thích một loài cá làm điểm nhấn hơn, có vài loài apistogramma sống tốt trong bể khoảng 76 lít. Tép nước ngọt giống Neocaridina hợp cả với người mới chơi, chỉ cần tìm hiểu một chút. Tép này có đủ mọi màu bạn có thể nghĩ ra. Một số loại ốc như ốc mystery (ốc táo) hay ốc nerite vừa thêm chút màu cho bể nano, vừa giúp giữ bể gọn gàng. Nếu cả nhà muốn có một dự án cho cá sinh sản để vui, nhiều loài cá đẻ con như cá bảy màu (guppy) hay cá endler có thể phát triển tốt trong bể nhỏ.

Cây thủy sinh là điểm nhấn rất đẹp cho bể nano. Trong những bể nhỏ xinh này, cây còn có ích thật sự, vì cây hút bớt nitrat và các chất ô nhiễm khác trong nước, giữ bể cân bằng hơn. Bể nano nông nên ánh sáng xuống tới đáy dễ hơn. Nhờ vậy, dựng một môi trường sáng mạnh cho cây cũng dễ hơn. Thậm chí còn có những bộ CO2 trọn gói để bạn hoàn thiện một bể high tech, dù về lâu dài đây còn lâu mới là lựa chọn tiết kiệm nhất.

Dù bạn mới chơi hay đã nuôi cá lâu năm, bể nano vẫn có thể mang lại nhiều niềm vui. Bể nano có nhiều ưu điểm, đi kèm một vài nhược điểm. Nếu nhà bạn chật, hoặc bạn muốn chơi cá với ngân sách nhỏ hơn, bể nano có thể là một khoản đầu tư rất đáng.