Ompok bimaculatus và O. pabda – cá trê bơ nuôi trong bể

Ompok là nhóm cá da trơn cỡ trung, dài từ 15 đến 40 cm. Chúng là họ hàng gần của cá nheo Wels (Silurus glanis), loài cá da trơn duy nhất ở Trung Âu, và trông cũng khá giống Wels. Ở Nam Á và Đông Nam Á, Ompok là cá thực phẩm được nhiều người ưa chuộng dù con không to lắm. Thịt chúng rất mềm, nên người ta gọi chúng là “cá trê bơ” (butter catfish). Cá giống thường được chở đi rất xa để thả ao. Vì thế mà giờ gần như không còn cách nào biết từng loài vốn sống ở đâu.

Định danh các loài trong chi Ompok rất khó. Hiện có tới 47 bản mô tả loài, nhưng thường chỉ 27 loài được công nhận là hợp lệ. Số còn lại có vẻ là tên đồng nghĩa, hoặc là những lần đặt tên mới không cần thiết. Dù vậy, con số này cho thấy các loài Ompok biến dị rất nhiều. Nó cũng cho thấy giới khoa học không thống nhất khi đánh giá một số đặc điểm như màu sắc hay các chỉ số cơ thể. Cho đến khoảng năm 1950, mọi loài Ompok đã mô tả đều bị gộp chung vào một loài duy nhất rất biến dị là O. bimaculatus.

Ompok bimaculatus được mô tả từ năm 1794 và có nguồn gốc ở Ấn Độ. Những con nói đến ở đây cũng đến từ Ấn Độ. Riêng ở Ấn Độ đã có 21 loài Ompok được mô tả, nhưng chỉ 5 loài được coi là hợp lệ. Vì vậy tài liệu về Ompok ở Ấn Độ rối như canh hẹ. Chuyện còn rắc rối hơn nữa: người Ấn gọi O. bimaculatus là “pabda”, trong khi Ompok pabda lại là một loài khác hẳn!

Loài Ompok thứ hai nhiều khả năng đã được đưa sang Thái Lan làm cá thực phẩm. Bộ râu rất dài và hoa văn vân đá trên thân của nó rất khớp với mô tả của Ompok pabda.

Nuôi Ompok trong bể không khó, cách nuôi cũng giống cá thủy tinh (Kryptopterus). Có điều Ompok to hơn nhiều! Với những con cá quá lớn để nuốt được, Ompok hoàn toàn hiền lành. Chúng cũng không đụng tới cây trong bể.