ปลาเรนโบว์นีออน

ปลาเรนโบว์นีออน (Melanotaenia praecox) เป็นปลาเรนโบว์ขนาดเล็กที่พบเฉพาะในระบบแม่น้ำ Mamberamo บนเกาะนิวกินี ประเทศอินโดนีเซีย อาศัยอยู่ในลำน้ำสาขาที่น้ำไหลแรงของแม่น้ำสายหลัก รวมถึงบึงและพื้นที่ชุ่มน้ำโดยรอบ เป็นปลานิสัยสงบและตัวเล็กพอจะเลี้ยงรวมในตู้ปลาได้หลายแบบ จะแสดงสีสวยที่สุดในตู้ที่ปลูกไม้น้ำหนาแน่นและมีพืชลอยน้ำช่วยกรองแสงให้นุ่มลง

• ความยาวมาตรฐานสูงสุด 8 ซม. (SL)
• ขนาดตู้ปลา: 60 × 30 ซม.
• อุณหภูมิ: 23–28 °C
• ค่า pH: 6.8–7.5
• ความกระด้าง (GH): 5–15 dGH

เป็นปลาที่ว่ายน้ำคล่องแคล่ว ถึงจะตัวเล็กแต่ก็ต้องการตู้ปลาขนาดอย่างน้อย 60 × 30 × 30 ซม. (ประมาณ 54 ลิตร)

• อุณหภูมิ: 23–28 °C
• ค่า pH: 6.8–7.5
• ความกระด้าง (GH): 5–15 dGH

ปลาเรนโบว์ตัวเล็กชนิดนี้เหมาะกับตู้ที่ปลูกไม้น้ำหนาแน่นเป็นอย่างยิ่ง และจะแสดงสีสวยที่สุดในสภาพแวดล้อมแบบนั้น ปลาไม่ชอบที่ที่แสงจ้า จึงแนะนำให้ใส่พืชลอยน้ำเพื่อกรองแสงที่ส่องเข้ามาในตู้ ควรเว้นพื้นที่โล่งระหว่างกลุ่มไม้น้ำไว้ให้ปลามีที่ว่ายและให้ตัวผู้มีพื้นที่แสดงสีอวดกัน คุณภาพน้ำที่ดีสำคัญมากต่อสุขภาพของปลาชนิดนี้ จึงแนะนำให้เปลี่ยนน้ำบางส่วนทุกสัปดาห์

เช่นเดียวกับปลาส่วนใหญ่ในสกุลเดียวกัน ปลาชนิดนี้กินง่าย กินทั้งพืชและสัตว์ และรับอาหารแห้ง อาหารแช่แข็ง และอาหารสดได้เกือบทุกชนิด การให้อาหารสดเป็นประจำจะช่วยให้ปลาแสดงสีสวยที่สุด

เป็นปลานิสัยสงบมาก และด้วยขนาดที่ค่อนข้างเล็กจึงเหมาะกับตู้ปลาเลี้ยงรวมได้หลายแบบ ปลาที่เลี้ยงร่วมได้ดี เช่น ปลาเรนโบว์ชนิดอื่นที่ขนาดใกล้เคียงกัน ปลาเตตร้า (characin) ปลาดานิโอ ปลาตะเพียน (barb) ปลาหมอแคระ ปลาบู่น้ำจืด และปลาแมวอย่างปลาคอรี่ (Corydoras) เช่นเดียวกับปลาเรนโบว์ชนิดอื่น ปลาชนิดนี้อาจค่อนข้างตกใจง่าย และจะอยู่ได้ดีกว่ามากเมื่อเลี้ยงเป็นฝูงอย่างน้อย 6-8 ตัว หรือมากกว่านั้นยิ่งดี การมีปลาชนิดเดียวกันอยู่ด้วยยังกระตุ้นให้ตัวผู้แสดงสีสวยที่สุดอีกด้วย

ตัวผู้ที่โตเต็มวัยจะตัวใหญ่กว่าและมีสีสดกว่าตัวเมีย และเมื่อโตขึ้นลำตัวของตัวผู้จะลึก (สูง) กว่าตัวเมียมาก

เช่นเดียวกับปลาชนิดอื่นในสกุลนี้ ปลาชนิดนี้เพาะพันธุ์ได้ไม่ยาก เป็นปลาที่วางไข่กระจาย แต่การอนุบาลลูกปลาในช่วงแรกอาจค่อนข้างยุ่งยาก ตู้เพาะพันธุ์ควรยาวอย่างน้อย 45 ซม. ใช้น้ำค่อนข้างกระด้างและเป็นด่าง ค่า pH ประมาณ 7.0 อุณหภูมิ 24–26.5 °C กรองขนาดเล็กที่ใช้ปั๊มลมจะให้ออกซิเจนและกระแสน้ำเพียงพอ ควรใส่ไม้น้ำใบละเอียดจำนวนมาก เช่น มอสส์ชวา (java moss) หรือใช้เชือกไนลอนสำหรับวางไข่ (spawning mop) ไม่จำเป็นต้องปูวัสดุพื้น

ควรขุนพ่อแม่ปลารวมกันเป็นกลุ่มในตู้แยกต่างหาก โดยให้อาหารสดและอาหารแช่แข็งปริมาณมาก เมื่อปลาพร้อมผสมพันธุ์ ตัวเมียจะดูอ้วนท้องขึ้นอย่างเห็นได้ชัด และตัวผู้จะแสดงสีอวดกันแทบตลอดเวลา ให้คัดคู่ที่อ้วนที่สุดและสีสวยที่สุดไปใส่ในตู้เพาะพันธุ์ การเพิ่มอุณหภูมิขึ้นเล็กน้อยมักช่วยกระตุ้นให้ปลาวางไข่ได้ ปลาคู่นี้จะวางไข่ต่อเนื่องเป็นเวลาหลายสัปดาห์ โดยวางไข่เป็นชุดทุกวัน ไข่จะติดอยู่กับพื้นผิวต่าง ๆ ด้วยเส้นใยเล็ก ๆ

พ่อแม่ปลามักกินไข่ และการอนุบาลลูกปลาในตู้แยกจะง่ายกว่า จึงแนะนำให้ตรวจไม้น้ำหรือเชือกวางไข่เป็นประจำ แล้วย้ายไข่ที่พบไปไว้ในตู้อนุบาลที่ใช้น้ำจากตู้เพาะพันธุ์ ไข่จะฟักภายใน 7-10 วัน ขึ้นอยู่กับอุณหภูมิ ลูกปลาที่ตัวเล็กมากต้องการอาหารประเภทอินฟูโซเรียในช่วงแรก ก่อนจะเปลี่ยนไปกินอาหารที่เคลื่อนไหวหรือว่ายอยู่ในน้ำ เช่น ลูกไรทะเลแรกฟัก หลังจากนั้นประมาณหนึ่งสัปดาห์ อาหารที่จมน้ำไม่เหมาะ เพราะลูกปลามักอยู่ใกล้ผิวน้ำมาก จำนวนลูกปลาต่อครอกมักมากกว่าปลาเรนโบว์ชนิดอื่นเล็กน้อย

พบเฉพาะในระบบแม่น้ำ Mamberamo บนเกาะนิวกินี ประเทศอินโดนีเซีย ซึ่งเป็นระบบแม่น้ำที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของเกาะ มีความยาวกว่า 2000 กม.

มักอาศัยอยู่ในลำน้ำสาขาที่น้ำไหลแรงซึ่งแยกออกจากแม่น้ำสายหลัก รวมถึงบึงและพื้นที่ชุ่มน้ำโดยรอบ ปลาจะรวมกลุ่มกันอยู่บริเวณที่มีพืชน้ำ หรือรากไม้และขอนไม้ที่จมอยู่ใต้น้ำ