Sinh sản · video 3:23 · đọc khoảng 4 phút · phần 9/10

Cá lớn ăn cá con mới đẻ: nên tạo chỗ trốn hay tách bể riêng

Bài viết của AquaTome, dựa trên video của Thuỷ Sinh Bền Vững

Video gốc: Cách xử lý việc cá lớn ăn cá con mới sinh, kênh Thuỷ Sinh Bền Vững · 3:23

Tóm tắt nhanh

  • Cá bảy màu mẹ vẫn ăn con của chính nó nếu không tách cá con ra.
  • Phần lớn các loài cá, kể cả cá cái vừa đẻ xong, sẽ đớp những con cá nhỏ, yếu và vừa miệng.
  • Lá khô, cây trồng dày hơn và các góc khuất cho cá con chỗ trốn ngay khi vừa sinh ra.
  • Muốn giữ được nhiều cá con thì phải tách cá mẹ ra bằng hộp đẻ hoặc dùng một bể riêng.
  • Nhiều người chơi xót cá con nên cứ làm thêm bể, vì vậy cần chọn hướng chơi từ sớm.

Nuôi cá đẻ con như cá bảy màu thì sớm muộn gì bạn cũng gặp cảnh cá con vừa ra đời đã bị cá lớn đớp mất. Nhiều người nghĩ thủ phạm là mấy loài cá dữ thả chung. Thực tế thì chính cá bảy màu mẹ cũng ăn con của nó nếu bạn không tách cá con ra.

Bài này giải thích vì sao chuyện đó xảy ra và đưa ra hai hướng xử lý. Hướng thứ nhất là để cá con tự xoay xở trong bể có đủ chỗ trốn. Hướng thứ hai là tách cá mẹ hoặc cá con ra nuôi riêng. Bạn đọc xong sẽ biết mình hợp với hướng nào.

Vì sao cá con mới sinh bị ăn

Cá nhỏ, yếu và vừa miệng thì dễ thành mồi. Với phần lớn các loài cá, kể cả cá cái vừa đẻ xong, hễ gặp một con cá bé xíu bơi yếu ớt quanh mình là nó đớp luôn. Cá bảy màu cũng không ngoại lệ dù vẫn được coi là loài hiền.

Một con cá bảy màu con bé xíu bơi gần chiếc chậu gốm trong bể.
Một con cá bảy màu con bé xíu bơi gần chiếc chậu gốm trong bể. Ảnh: Nevit Dilmen (talk), CC BY-SA 3.0

Trong video

Vì vậy thả chung với loài nào thì cá con mới đẻ cũng gặp nguy. Chỉ bỏ cá dữ ra khỏi bể không giải quyết được chuyện này.

Cách 1: tạo đủ chỗ trốn rồi để cá con tự lớn

Hướng này hợp với bể thủy sinh muốn duy trì lâu dài mà không phải can thiệp nhiều. Bạn không vớt cá mẹ ra. Thay vào đó, bạn chuẩn bị sẵn chỗ để cá con trốn kịp ngay khi vừa sinh ra.

Bể trồng cây rậm rạp, tạo nhiều chỗ trốn cho cá con.
Bể trồng cây rậm rạp, tạo nhiều chỗ trốn cho cá con. Ảnh: Lamiot, CC BY-SA 4.0

Trong video

  • Thả một ít lá khô xuống bể.
  • Trồng cây dày hơn ở một khu trong bể.
  • Chừa những góc khuất để cá con chui vào.

Sau khi đã làm đủ những việc đó, bạn chấp nhận rằng con nào khỏe thì sống, con nào yếu thì thành thức ăn cho cá khác. Nghe thì hơi ác, và cách này không phải ai cũng chịu được. Theo kinh nghiệm của một số người chơi theo hướng này, mỗi lứa có khi chỉ khoảng hai, ba con lớn được. Đó là trải nghiệm riêng chứ không phải con số cố định cho mọi bể.

Dù chỉ sống sót vài con mỗi lứa, lâu dần cá vẫn nhiều lên. Đến lúc nào đó bạn vẫn phải đi hỏi xem có ai muốn nhận cá không.

Cách 2: tách cá mẹ hoặc cá con ra nuôi riêng

Nếu thương cá con và không muốn con nào bị ăn, bạn bắt buộc phải tách chúng ra. Có hai cách hay dùng:

Trong video

  1. Dùng hộp đẻ bán trên mạng. Bạn bỏ cá mẹ vào hộp. Cá con đẻ ra sẽ lọt xuống ngăn bên dưới, còn cá mẹ nằm yên ở ngăn trên. Đẻ xong thì vớt cá mẹ ra.
  2. Dùng một bể khác. Bạn tách cá mẹ ra sau khi nó đẻ, hoặc dưỡng cá con trong bể riêng.

Với cả hai cách, bạn nuôi cá con trong bể riêng cho tới khi chúng lớn, rồi mới thả về bể chính.

Chuyện làm thêm bể vì xót cá con

Nhiều người set bể thủy sinh, chờ bể ổn định thì cá đẻ liên tục. Đến lúc thấy cá con bị ăn, họ xót quá và không theo nổi hướng để tự nhiên. Thế là họ làm thêm bể để tách cá con. Có người làm một hai bể, rồi càng ngày càng lên bể to hơn.

Bể thủy sinh rậm rạp cây cỏ, nơi cá con dễ trốn và sống sót.
Bể thủy sinh rậm rạp cây cỏ, nơi cá con dễ trốn và sống sót. Ảnh: Snehayan, CC BY 4.0

Trong video

Làm thêm bể không phải chuyện xấu. Một bể thủy sinh đã chạy ổn định vẫn có giá trị. Bạn có thể tặng hoặc bán lại cho người không có thời gian tự set bể. Có điều làm thêm bể mãi thì cũng không ổn, vì cá cứ đẻ thì số cá vẫn tăng.

Nên chọn hướng nào

Không có đáp án đúng cho mọi người. Câu hỏi chỉ là bạn chịu được việc nào:

  • Nếu không muốn mất cá con, bạn phải chấp nhận có thêm hộp đẻ hoặc thêm bể và tốn công dưỡng cá con.
  • Nếu muốn bể tự vận hành, bạn chuẩn bị đủ chỗ trốn và chấp nhận chỉ một phần nhỏ cá con sống sót.

Người chơi cá đẻ con nào rồi cũng đến lúc phải chọn: làm thêm bể để tách cá con, hay để bể tự phát triển sau khi đã làm hết sức cho cá con có chỗ trốn.

Bắt đầu từ đâu

  1. Nếu bể đang có cá bảy màu hay cá đẻ con khác, thả thêm một ít lá khô và trồng dày cây ở một góc bể ngay bây giờ.
  2. Tự hỏi mình có chịu được cảnh cá con bị ăn hay không trước khi cá mái đẻ lứa tới.
  3. Nếu không chịu được, chuẩn bị sẵn một hộp đẻ hoặc một bể nhỏ để tách cá.
  4. Tính trước chỗ gửi cá khi đàn đông lên, như bạn bè cùng chơi hoặc người muốn nhận cá.
Cá bảy màu bơi giữa đám cây thủy sinh trồng dày rậm.
Cá bảy màu bơi giữa đám cây thủy sinh trồng dày rậm. Ảnh: Emilio17, CC BY-SA 3.0

Câu hỏi thường gặp

Cá bảy màu có ăn con của chính nó không?

Có. Nếu không tách cá con ra thì cá bảy màu mẹ vẫn ăn con của nó, dù cá bảy màu được coi là loài hiền.

Làm sao để cá con sống sót trong bể chung?

Thả một ít lá khô, trồng cây dày hơn và chừa các góc khuất để cá con trốn kịp khi vừa sinh ra. Dù vậy, những con yếu vẫn dễ bị ăn.

Hộp đẻ cho cá hoạt động thế nào?

Bạn bỏ cá mẹ vào hộp, cá con đẻ ra sẽ lọt xuống ngăn dưới, tách khỏi cá mẹ. Đẻ xong thì vớt cá mẹ ra.

Khi nào thả cá con tách riêng về bể chính?

Bạn dưỡng cá con trong bể riêng cho tới khi chúng lớn rồi mới thả về bể chính. Hãy quan sát kích cỡ cá con so với cá lớn trong bể để tự quyết thời điểm.

Cá đẻ nhiều quá thì xử lý sao?

Bạn có thể tặng cá cho người quen cùng chơi, hoặc làm thêm bể. Bể thủy sinh đã ổn định cũng có thể tặng hay bán lại cho người không có thời gian tự set bể.

Thiết bị trong video

Tên và mốc thời gian lấy từ video. Liên kết tiếp thị: trang có thể nhận hoa hồng khi bạn mua qua liên kết.