Set bể biotope lũa kết hợp bán cạn: ghép lũa, dẫn nước, trồng cây

Bể biotope kết hợp bán cạn chia làm hai tầng. Phía dưới mặt nước là một gốc cây ngập nước với bộ rễ to và nhiều hốc. Phía trên mặt nước là phần thân và cành lũa vươn lên, trên đó có dứa Nam Mỹ (bromeliad), cây không khí (Tillandsia) và rêu. Phần dưới dựng khá nhanh. Cái khó nằm ở phần trên: làm sao đưa nước lên để cây trên lũa không bị khô.

Bài này đi lần lượt các bước: chọn và ghép lũa, chèn đá, bơm nước, dẫn nước lên phần cạn, trồng cây, giấu phụ kiện và bố trí đèn.

Chọn lũa nguyên khối hay ghép nhiều thanh

Nếu tìm được một bộ lũa đẹp sẵn thì bạn đặt vào là chơi được ngay. Không có thì bạn chọn những thanh lũa có đường nét đẹp rồi ghép lại với nhau. Ghép thường dễ chỉnh dáng hơn một khúc nguyên khối, vì bạn xoay, đổi chỗ từng thanh cho tới khi ưng ý.

Trong video

• Xem video từ ▶ 1:43 Các thanh lũa được xếp thử ghép lại với nhau bên ngoài bể.
• Xem video từ ▶ 2:52 Khối lũa ghép cao được đặt vào bể, gốc to ở dưới.

1. Xếp thử các thanh lũa ở bên ngoài bể trước. Lúc đưa vào bể bạn sẽ làm nhanh và ít phải tháo ra làm lại.
2. Đặt phần gốc to ở dưới, tạo nhiều hốc ở chân lũa. Cá hay trú ẩn sẽ chui vào các hốc này, còn cá bơi tầng giữa và tầng trên thì dùng khoảng nước phía trên.
3. Cho các thanh dài vươn lên khỏi mặt nước như cành cây. Ở bể mẫu, các thanh này được gác lên khung treo đèn.

Xử lý lũa trước khi cho vào bể

Lũa nào cũng nên được xử lý trước khi dùng. Ngâm nước và phơi nắng là một cách hay làm. Lũa trong bể mẫu đã mua từ lâu và qua ngâm, phơi rồi, nên cho vào bể luôn được.

Trong video

• Xem video từ ▶ 2:18 Cành lũa lớn được dựng trong bể, chân lũa nằm trên nền.
• Xem video từ ▶ 2:42 Khối lũa đang được dựng bố cục trong bể trống.

Có điều một số loại lũa sau khi phơi khô lại nhẹ và nổi lên. Gặp loại này thì bạn có hai cách:

• Ngâm lũa cho ngấm nước trước khi dựng bố cục.
• Dựng xong rồi chèn đá đè lên chân lũa để giữ nó chìm.

Chèn đá cho chân lũa nhìn tự nhiên

Mới đặt lũa thì bể vẫn còn trống. Bước tiếp theo là xếp đá vào chân lũa, đúng chỗ lũa chạm nền cát. Bạn cứ mạnh dạn xếp cả viên to lẫn viên nhỏ rồi chỉnh dần. Đá vụn rải quanh chân lũa che đi đường tiếp giáp giữa lũa và cát, nhờ vậy bố cục nhìn tự nhiên hơn hẳn lúc ban đầu.

Lúc bơm nước vào, bạn dùng một đường nước vào và một đường nước ra. Cách này kéo luôn bụi cát ra ngoài, nên nước trong nhanh. Sau đó bạn có thể thêm rễ rừng hoặc cành cây nhỏ vào phần dưới cho đủ chi tiết.

Dẫn nước lên giữ ẩm cho phần bán cạn

Cây trên lũa nằm ngoài nước nên cần được tưới ẩm đều. Ở bể mẫu, nước được đưa lên bằng một bơm Atman 301, loại nhỏ nhất, gắn với dây ống phi 8 chạy lên phần thân lũa.

1. Đặt bơm dưới nước, nối ống dẫn lên chỗ có cây trên lũa.
2. Cắm bơm qua ổ hẹn giờ. Một lịch có thể tham khảo là bật khoảng 5 lần mỗi ngày, mỗi lần chừng 10 phút.
3. Lịch này đủ giữ ẩm cho cả cây phía trên lẫn cây ở bên lũa còn lại.
4. Bạn vẫn phải theo dõi. Chỗ nào nước không chảy tới thì dùng bình xịt phun thêm.

Cây không khí không cần nhiều nước. Dù vậy cứ 1 đến 2 ngày bạn vẫn nên phun cho nó một lần.

Trồng cây không khí, dứa Nam Mỹ và rêu lên lũa

Hai nhóm cây này gắn lên lũa theo hai cách khác nhau:

Trong video

• Xem video từ ▶ 5:09 Cây không khí nhiều màu hồng cam mọc thành cụm gần nhau.
• Xem video từ ▶ 5:34 Dứa Nam Mỹ và cây không khí gắn trên thanh lũa.

Rêu ở đây làm hai việc. Nó che ống nước, và khi ngấm nước nó giữ ẩm cho khoảng quanh gốc cây. Cây bám rễ vào lớp rêu ẩm đó mà lên.

Phần dưới nước chỉ mất chừng nửa tiếng là ra hình khối. Phần trên thì tốn nhiều thời gian hơn hẳn, vì bạn phải điểm từng cây dứa, cây không khí và từng nhúm rêu.

Làm rễ cây buông xuống mặt nước

Để phần thân lũa giống một cây cổ thụ buông rễ xuống nước, bạn dùng rễ rừng hoặc cành cây nhỏ làm rễ. Bạn chấm keo dán thủy sinh vào điểm tiếp xúc giữa rễ và lũa để dán chúng lại. Loại keo này các shop đồ thủy sinh đều bán. Cứ dán từng đoạn như vậy cho tới khi ra được dáng rễ thõng xuống mặt nước, nhìn hoang sơ như ngoài tự nhiên.

Giấu phụ kiện và bố trí đèn

Muốn bể nhìn tự nhiên thì đừng để lộ thiết bị:

• Dây điện và ống nước đi phía sau bộ lũa, buộc gọn bằng dây thít nhựa.
• Ống nào lộ ra thì phủ rêu lên.
• Máy tạo khói cũng giấu ở phía sau lũa.

Về ánh sáng, bể mẫu dùng một đèn ánh sáng trắng buộc thẳng lên thanh treo đèn. Ngoài ra còn có một bóng LED dân dụng ánh vàng, chiếu xiên góc để tạo cảm giác nắng chiều rọi xuống mặt nước.

Bể mẫu mới set xong một ngày nên chưa thả cá. Loài cá nào hợp với bố cục này thì vẫn đang được cân nhắc.

Bắt đầu từ đâu

1. Bạn xếp thử các thanh lũa bên ngoài bể trước, đồng thời ngâm thử để biết thanh nào bị nổi mà xử lý.
2. Khi đặt lũa vào bể, bạn chừa sẵn nhiều hốc ở chân lũa và vài hốc trên phần cành để sau này trồng dứa Nam Mỹ.
3. Trước khi trồng cây, bạn lắp bơm nhỏ, ống dẫn và ổ hẹn giờ rồi cho chạy thử xem nước chảy tới đâu.
4. Chỗ nào nước không tới thì bạn chuẩn bị bình xịt để phun thêm, nhất là chỗ có cây không khí.