Tự đóng bể mica nano 57 lít: cắt, dán, đánh bóng

Bể mica (acrylic) đặt làm sẵn thường đắt, trong khi xưởng hay người chơi tự đóng bể lớn lại hay dư những dải mica thừa. Một dải mica dài và hẹp nhìn qua thì khó dùng vào việc gì, nhưng tính kỹ thì vẫn đủ đóng một bể nano khoảng 57 lít mà gần như không bỏ đi miếng nào.

Bài này đi lần lượt các bước đóng một bể mica 61 x 30,5 x 30,5 cm bằng mica dày 1,9 cm: tính kích thước, cắt, xử lý mép, dán bằng phương pháp ghim, phay lại và đánh bóng. Bạn cần có máy cưa bàn, kẹp, keo dán mica và một ít dụng cụ làm gỗ.

Tính kích thước các tấm thế nào

Phôi là một dải mica dày 1,9 cm, dài 244 cm, rộng 30,5 cm. Bể nano kích thước 61 x 30,5 x 30,5 cm tận dụng được trọn chiều rộng của dải này. Bể cần năm tấm:

Trong video

• Xem video từ ▶ 1:19 Dải mica dài còn bọc giấy nâu nằm trên bàn, chưa cắt.
• Xem video từ ▶ 1:49 Tấm mica được đưa qua máy cưa bàn để cắt theo kích thước.

Hai tấm hông nằm kẹp vào phía trong kính trước và kính sau. Mỗi bên tấm mica chiếm 1,9 cm, tổng cộng 3,8 cm. Lấy 30,5 cm trừ đi 3,8 cm thì còn khoảng 26,7 cm. Đây là chỗ người mới hay tính sai. Quên trừ độ dày vật liệu thì bể sẽ bị lệch kích thước ngay từ đầu.

Mica cắt được bằng máy cưa bàn với lưỡi hợp kim đường kính 25 cm, loại nhiều răng. Phần lớn dụng cụ làm gỗ đều dùng được cho mica.

Vì sao nên cắt dư một chút

Nếu có máy phay (router), bạn đừng cắt đúng kích thước tuyệt đối. Hãy để tấm đáy rộng hơn một chút và kính hông dài hơn một chút, để chỗ nào cũng thừa ra một ít. Lúc ráp, phần dư này cho bạn khoảng an toàn để mối nối không bị hụt. Sau khi dán xong, bạn dùng máy phay xén hết phần thừa, mép bể sẽ phẳng khớp tuyệt đối. Cách này tốn thêm một bước nhưng ít hỏng hơn nhiều so với việc cố cắt chuẩn từng li ngay từ đầu.

Xử lý mép và giấy bảo vệ trước khi dán

Mép mica phải phẳng và mịn, không còn vết cưa hay chỗ lồi lõm. Mối dán chỉ chắc khi hai bề mặt áp khít vào nhau. Ngoài thị trường có nhiều dụng cụ cạo mép mica chuyên dụng. Tuy vậy, sống lưng của lưỡi cưa sắt cạo mép rất hiệu quả mà lại rẻ.

Trong video

• Xem video từ ▶ 2:33 Dùng dụng cụ cạo mép tấm mica cho phẳng và mịn.
• Xem video từ ▶ 2:43 Bóc lùi giấy bảo vệ dọc cạnh tấm mica sắp dán.

Sau khi xử lý mép, bạn bóc giấy bảo vệ lùi vào khoảng 5 cm dọc theo các cạnh sẽ dán. Lý do là keo dán mica sẽ làm chảy lớp giấy, và bóc ra thì bạn mới nhìn thấy mối dán. Phần giấy còn lại cứ để nguyên để mặt bể không bị xước trong lúc cầm nắm.

Dán bằng phương pháp ghim thế nào

Với mica dày 1,9 cm, phương pháp ghim (pin method) là lựa chọn hợp lý. Keo dùng là Weld-On 4, loại keo dung môi làm mềm mica để hai mặt hàn chảy vào nhau.

1. Đặt kính trước hoặc kính sau nằm phẳng xuống, tấm nào trước cũng được.
2. Dựng một tấm hông lên trên. Dùng khuôn gỗ ép để giữ tấm hông đứng thẳng và vuông góc.
3. Gác sẵn kẹp vào vị trí nhưng chưa siết. Lúc này kẹp chỉ treo hờ ở đó.
4. Luồn những chiếc ghim thật mảnh vào giữa hai tấm để chúng hở ra một khe nhỏ.
5. Bơm Weld-On 4 vào khe và để yên khoảng 60 giây cho keo làm mềm mica.
6. Rút ghim ra rồi siết kẹp cho đến khi mối dán chuyển sang trong suốt.

Khi siết sẽ có một ít mica bị mềm trào ra ngoài. Đây là dấu hiệu tốt, cho thấy mối dán đã ăn. Phần trào ra có thể xử lý sau. Làm tương tự với tấm hông còn lại.

Bể lớn thường phải chờ 24 giờ sau mỗi lần dán bằng phương pháp ghim, vì khi di chuyển bể nặng thì mối nối dễ bị kéo căng. Bể nano nhẹ, dễ xoay trở nên chỉ cần chờ khoảng 45 phút đến một tiếng là làm bước tiếp theo được.

Dán tấm thứ hai và tấm đáy

Bước này khó hơn vì phải dán hai cạnh cùng lúc. Bạn đặt tấm kính trước hoặc sau còn lại nằm phẳng, rồi lật phần đã dán úp lên trên nó. Để tấm phía trên không bị võng vào trong và hai tấm hông không bị bung ra ngoài, hãy cắt một tấm gỗ đúng bằng kích thước kính hông và kê vào giữa làm chống tạm.

• Kê bể lên mấy khối gỗ để luồn kẹp vào được cả hai bên.
• Cứ khoảng 30 cm đặt một ghim.
• Bơm keo, chờ 60 giây, rút ghim, siết kẹp.
• Chờ thêm khoảng một tiếng.

Nếu các tấm trước đã vuông thì tấm đáy là bước dễ nhất. Đặt tấm đáy lên các khối gỗ, lật bể úp lên, cứ 30 cm đặt một ghim và chuẩn bị sẵn kẹp. Lưu ý quan trọng là phải bơm keo hết một vòng quanh bể rồi mới rút ghim. 60 giây trôi rất nhanh khi phải đi hết chu vi bể, nên bạn cần làm nhanh tay. Sau đó rút ghim, siết kẹp và chờ.

Bể cỡ này đóng xong trong một ngày, tính cả thời gian chờ. Hôm sau là có thể bơm nước vào được.

Đánh bóng mép cho trong

Mép mica sau khi cắt và phay sẽ bị mờ đục, không nhìn xuyên qua được, và trông rất xấu. Muốn mép trong thì phải đánh bóng. Có thể dùng bộ Novus 2 (đánh xước mịn) và Novus 3 (đánh xước nặng). Thật ra chỉ cần Novus 2, nếu trước đó bạn đã chà mép bằng giấy nhám thật mịn, vì giấy nhám làm được việc của Novus 3.

1. Lắp bánh đánh bóng vào máy khoan.
2. Chấm một ít dung dịch lên mép mica.
3. Đánh cho đến khi mép trong lại. Thường chỉ mất vài giây.

Dung dịch này văng tung tóe khá nhiều, cả lên người lẫn lên bể. May là nó lau đi dễ. Đánh bóng xong hết các mép thì mới bóc toàn bộ giấy bảo vệ.

Bắt đầu từ đâu

• Đo phôi mica sẵn có rồi chọn kích thước bể tận dụng trọn chiều rộng tấm, nhớ trừ hai lần độ dày cho kính hông.
• Đóng khuôn gỗ giữ vuông góc và chuẩn bị đủ kẹp, ghim mảnh, keo Weld-On 4 trước khi cắt.
• Nếu có máy phay thì cắt dư một chút để phay lại sau.
• Tập dán thử trên hai mẩu mica vụn để quen nhịp 60 giây trước khi dán bể thật.