Cá rainbow shiner

Trên thị trường chỉ có cá minnow cầu vồng nhân giống trong bể. Nuôi chúng ở nhiệt độ phòng (18-22°C) là đủ, nhưng thực ra cá chịu được khoảng nhiệt rộng hơn nhiều. Từ 10°C đến 25°C được xem là an toàn, và cá chịu được thêm 2-3 độ cao hơn hoặc thấp hơn trong thời gian ngắn. Điều bạn tuyệt đối phải tránh là để nhiệt độ thay đổi đột ngột.1

Loài minnow này chủ yếu bơi ở tầng đáy. Cá ăn rất dễ, loại thức ăn cá cảnh nào có cỡ hạt vừa miệng chúng cũng ăn.1

Cá cực kỳ hiền và rất hợp với bể cộng đồng, miễn là các loài nuôi chung có cùng nhu cầu: nước trong, nhiều oxy, tương đối mát, có dòng chảy vừa phải và nền sỏi. Cá không phá cây. Bạn nên luôn nuôi chúng theo đàn từ 10 con trở lên. Nuôi ít hơn thì cá có thể trở nên nhút nhát.1

Cá đực có nhiều màu xanh lam trên người hơn, nhìn vào đó là nhận ra.1

H. chrosomus đẻ trứng vào nền sỏi. Cá không chăm sóc con. Nếu chỉ nuôi chơi thì tỷ lệ đực cái không quan trọng chút nào. Còn muốn cho sinh sản thì dĩ nhiên phải có cả đực lẫn cái. Cá cũng sinh sản thành công nhất khi nuôi theo đàn.1

H. chrosomus vốn có nguồn gốc ở đông nam Hoa Kỳ. Cá sống trong các con suối nước trong, đáy sỏi, thuộc các bang Alabama, Georgia và vùng đông nam Tennessee.1

Khí hậu ở đó gần như cận nhiệt đới. Mùa đông ôn hòa, còn mùa hè thì nóng. Mùa đông đôi khi cũng có sương giá, nhưng hiếm. Nhịp thay đổi của các mùa và nhiệt độ trong năm gần giống với Trung Âu.1

“Rainbow shiner” (Hydrophlox chrosomus, trước đây là Notropis chrosomus) từng gây sốt vào đầu những năm 2000. Lạ một điều là Bắc và Trung Mỹ có gần 325 loài cá minnow và shiner, nhưng chỉ rất ít loài từng trụ lại được trong giới cá cảnh. Một lý do chắc chắn là nhóm cá này cực kỳ rối rắm về mặt phân loại học. Nhiều loài có đặc điểm hình thái rất bảo thủ. Nhìn qua thì chúng giống nhau đến mức khó phân biệt. Vì thế, có lúc người ta dồn hết các loài vào chung một chi Notropis. Chuyện này sớm muộn gì cũng phải thay đổi, và đến năm 2022 thì nó thay đổi thật. Năm đó, một nhóm nghiên cứu do Jonathan W. Armbruster dẫn đầu công bố cây phát sinh loài lớn đầu tiên cho các loài từng xếp trong Notropis (Stout et al., 2022). Cây phát sinh loài này chưa bao gồm hết mọi loài, nhưng một số nhóm đã được sắp xếp lại. Rainbow shiner là một trong số đó. Loài này cùng bốn loài khác (chiliticus, chlorocephalus, lutipinnis và rubricroceus) nay hợp thành chi Hydrophlox. Thật ra chi này đã có từ năm 1878, với loài chuẩn là Hybopsis rubricroceus Cope, 1868. Tên chi Hydrophlox tạm hiểu là “ngọn lửa nước”, ý nói màu sắc rực rỡ của cá đực vào mùa sinh sản.1