Dựng hang đá dragonstone cho bể nano nuôi cá medaka và tép

Dragonstone khá dễ đập nhỏ. Vì vậy có thể dùng nó để ghép thành những khối phức tạp như một cái hang hay vòm đá. Có điều khối đá kiểu này phải dán nhiều, và trong lòng bể nhỏ thì rất khó thao tác.

Bài này đi qua cách dựng một hang vòm dragonstone cho bể nano 30 x 30 x 30 cm (khoảng 38 lít): rửa và đập đá, dán đá ngoài bể, lót nền, xử lý cây in vitro và cây chậu, rồi những gì xảy ra trong hai tuần đầu trước khi thả tép và cá medaka (rice fish).

Thiết bị cho bể nano này

• Bể: UNS 30C, kích thước 30 x 30 x 30 cm, chứa khoảng 38 lít.
• Đèn: Twinstar 300E, một cây đèn khá mạnh so với cỡ bể.
• CO2: một bộ CO2 tự chế (DIY) loại nhỏ.
• Lọc: lọc treo (hang on back, HOB), lắp vào từ ngày đầu.
• Nền: cát, lót kèm sản phẩm APT Start.

Trong video

• Xem video từ ▶ 0:50 Bể nano UNS 30C trống, đặt trên bàn, có đèn gác phía trên.

Chuẩn bị đá dragonstone

Dragonstone mới mua thường bám đầy đất sét và khá bẩn. Bạn nên rửa kỹ toàn bộ trước khi đem dựng. Sau khi rửa, chia đá thành hai nhóm: vài viên lớn làm khung, và một khay đá vụn nhỏ để lấp chi tiết sau này.

Nếu đá quá to so với ý tưởng thì cứ đập nhỏ ra. Dragonstone khá dễ vỡ. Có điều đập đá rất bừa bộn, nên làm ở chỗ dễ dọn.

Dựng hang ngoài bể trên tấm bìa

Nếu thích, bạn vẫn có thể xếp bố cục ngay trong bể như thường lệ. Nhưng một cái hang cần dán nhiều, mà làm trong lòng bể nano thì vướng tay. Một cách là cắt tấm bìa cứng có kích thước bằng đáy bể, rồi dựng đá trên tấm bìa. Như vậy bạn với được mọi phía, xong thì mới chuyển vào bể.

1. Chồng đá lên nhau, thử nhiều cách cho tới khi thấy dáng đẹp. Nếu thích thì có thể vừa làm vừa chỉnh, không cần tính trước.
2. Chia vòm thành hai nửa riêng biệt, làm từng nửa một. Làm vậy an toàn hơn so với dựng cả khối một lần.
3. Khi hai nửa đã thành hình, đặt thử cả hai vào bể để xem có đúng hướng không, hai đầu đã gần chạm nhau chưa.
4. Nếu đã ổn thì nên làm tiếp trong bể. Lấy ra rồi đặt lại thì khó về đúng vị trí cũ. Nhấc đá ra, lót nền, đặt đá lại rồi dán nối phần đỉnh.
5. Cuối cùng dùng đá vụn lấp các chi tiết nhỏ.

Hai đầu vòm không nhất thiết phải chạm hẳn vào nhau. Để hở một khe nhỏ ở đỉnh cũng không sao. Sau này có thể phủ rêu lên đỉnh vòm cho trông tự nhiên hơn.

Dán đá bằng keo siêu dính và bông tẩy trang

Cách nối đá ở đây dùng keo siêu dính dạng lỏng (cyanoacrylate) kết hợp bông tẩy trang:

Trong video

• Xem video từ ▶ 2:10 Dùng nhíp kẹp mẩu bông tẩy trang vào khe giữa hai viên đá.
• Xem video từ ▶ 2:15 Nhỏ keo siêu dính cho ngấm đẫm mẩu bông ở chỗ nối đá.

1. Xé miếng bông tẩy trang thành những mẩu thật nhỏ.
2. Kẹp mẩu bông vào khe giữa hai viên đá cần nối.
3. Nhỏ keo cho ngấm đẫm mẩu bông.
4. Chờ khoảng 30 giây là hai viên dính chắc vào nhau.

Cách này an toàn cho bể. Keo khô lại cứng như đá và không nhả gì ra nước.

Lót nền với APT Start

APT Start là sản phẩm chứa vi sinh có lợi ở dạng ngủ, kèm dinh dưỡng cho cây. Sản phẩm dùng theo hai bước:

Trong video

• Xem video từ ▶ 3:15 Gói APT Start được cầm trước bể thủy sinh.
• Xem video từ ▶ 3:35 Rắc APT Start từ túi xuống đáy bể trống.

1. Rắc phần trong túi thứ nhất xuống đáy bể, rồi đổ cát lên.
2. Sau khi châm nước, cho phần còn lại vào. Phần này có vẻ gồm vi sinh và thức ăn cho vi sinh.

Trong cách làm này, túi màu xanh của APT Start được cho vào ngay ngày đầu, cùng lúc với lắp lọc và châm CO2.

Xử lý cây in vitro và cây chậu

Danh sách cây gồm Cryptocoryne 'Flamingo', ráy Bucephalandra, cỏ thìa nhỏ (dwarf hairgrass, Eleocharis parvula), Rotala indica 'Bonsai' (một loại thân ngắn), Rotala 'Laos' giữ màu xanh, và Rotala H'ra đã lên đỏ.

Trong video

• Xem video từ ▶ 6:00 Các cây chậu và cốc cây in vitro xếp sẵn trên bàn.
• Xem video từ ▶ 6:10 Cốc cây in vitro Rotala indica với lớp gel xanh bên trong.

Cây in vitro nằm trong một lớp gel. Gel này khá dễ gỡ:

1. Chuẩn bị một bát nước ấm.
2. Ngâm cây vào một lúc.
3. Bóp nhẹ, gel sẽ tự tróc ra.

Cỏ thìa nhỏ là khó gỡ nhất, vì rễ mọc đan lẫn trong gel. Cứ ngâm lâu thêm một chút. Còn sót ít gel cũng được, chỉ cần gỡ đi phần lớn.

Cây chậu thì làm thế này:

1. Bỏ chậu nhựa ra.
2. Lấy nhíp chọc vào khối bông đá (rockwool) rồi đẩy cả khối ra. Như vậy không phải kéo cây bằng thân.
3. Khối bông đá thường gồm hai phần. Bẻ đôi nó ra rồi bóc bông đá khỏi rễ được bao nhiêu thì bóc.
4. Nhúng vào nước, dùng nhíp gỡ tiếp phần còn bám ở rễ. Không cần sạch hết, lấy được phần lớn là ổn.

Trồng cây theo bố cục hang

Bắt đầu trồng cỏ thìa nhỏ ở tiền cảnh, viền theo lối đi dẫn vào hang. Sau đó trồng dần về phía hậu cảnh. Cuối cùng có thể thêm một bụi cỏ thìa thường (loại cao hơn) ở sát vách sau. Khi cỏ lên dày, bố cục sẽ có thêm chiều sâu.

Trong video

• Xem video từ ▶ 7:50 Dùng nhíp trồng cỏ thìa nhỏ ở tiền cảnh dọc lối vào hang.
• Xem video từ ▶ 8:15 Cỏ xanh đã bám dọc đá, bố cục hang bắt đầu có chiều sâu.

Trồng xong thì chuyển bể về chỗ đặt và châm nước.

Hai tuần đầu: cây nào ổn, cây nào nhũn

Trong 12 ngày đầu, bể chỉ được thay nước khoảng ba lần, mỗi lần 20%, ngoài ra gần như không đụng gì. Phần lớn cây phát triển tốt. Mấy bụi Rotala phía sau lên rất nhanh.

Trong video

• Xem video từ ▶ 11:15 Toàn cảnh bể sau hai tuần, cây phía sau lên xanh và rậm.
• Xem video từ ▶ 12:00 Bụi Rotala phía sau mọc nhanh, phủ kín nền cây xanh tốt.

Một số cây thì gặp vấn đề:

Trong buổi bảo dưỡng, các bụi Rotala cũng được tỉa lại cho tán ôm theo đường cong của vòm đá. Phần ngọn cắt ra thì có thể cắm lại xuống nền.

Thả tép và cá medaka

Sinh vật trong bể là một đàn nhỏ tép cherry đỏ (red cherry shrimp) và sáu con cá medaka. Đàn medaka này vốn được nuôi trong hồ ngoài ban công. Ở Hà Lan trời lạnh và mưa nhiều nên cá được mang vào trong nhà. Hồ ngoài cũng có cá con mới nở. Bắt cá bố mẹ ra thì hy vọng là cá con có nhiều cơ hội sống sót hơn.

Trong video

• Xem video từ ▶ 13:25 Cá medaka và tép đỏ trong bể thủy sinh với đá và rêu.
• Xem video từ ▶ 13:30 Cận cảnh cá medaka trắng và tép cherry đỏ bơi trong bể.