Set bể mini để bàn không lọc cho tép: cây, nền và CO2 tự chế

Bể mini để bàn không lọc mà bỏ bê, không chăm thì rêu hại sẽ lên. Bể cũ trong ví dụ này phát triển không như mong muốn và khó chăm. Sau hai tháng không bật đèn, chỉ để cạnh cửa sổ hứng nắng, cây vẫn lên nhưng bể trông khá tệ, vì không chăm thì rêu hại sẽ lên. Cách xử lý là dỡ sạch và set lại từ đầu theo hướng dễ chăm hơn.

Bài này đi qua các bước set một bể cube nhỏ không lọc cho tép: chọn đèn, nền, đá, cách bố trí cây, cách làm bình CO2 tự chế và kết quả sau vài tuần.

Bể 20 cm nuôi được gì

Bể là loại cube 20 cm, chứa khoảng 10 lít nước. Thể tích này quá nhỏ để nuôi cá. Bạn vẫn nuôi được tép và vài con ốc, nên bể sẽ là một bể cây đơn giản cho tép màu.

Trong video

• Xem video từ ▶ 0:05 Bể cube nhỏ trồng đầy cây thủy sinh rậm rạp, đặt trên bàn gỗ.

Không cần bỏ hết cây ở bể cũ. Cây nào còn khỏe và bạn thích thì giữ lại trồng tiếp. Cũng có thể tỉa bớt từ các bể khác đang rậm.

Đèn và nền

Đèn dùng ở đây là Chihiros C2 RGB, điều khiển qua app điện thoại. Hẹn giờ ngay trên app nên không cần timer cơ hay ổ cắm thông minh đắt tiền. Với bể 20 cm thì đèn này hơi to, nhưng vẫn dùng ổn. Về sau đèn được gắn lên một chân đế riêng (C2 base, bán rời) thay vì kẹp vào kính, nhìn gọn hơn hẳn.

Nền là phân nền aquasoil. Loại nền này mới dùng được vài tuần. Ấn tượng ban đầu khá tốt, cây lên tốt và ít gặp rêu hại.

Bố cục đá và vì sao nên trồng thật nhiều cây

Phần đá chỉ có ba viên đá Dragon Stone xếp đơn giản. Với bể không lọc thì nên trồng thật dày cây. Bể lại nhỏ, nên bố cục đá không quan trọng bằng lượng cây.

Bố trí cây từng góc

1. Góc sau bên trái: cây dương xỉ asparagus fern, buộc tạm vào chân đèn. Lúc đầu nhìn chưa đẹp, nhưng khi rễ tìm xuống được nền thì cây sẽ tự đứng.
2. Trước gốc dương xỉ: Myriophyllum 'Guyana'. Đây là cây cắt cành dễ trồng, lên khá nhanh, nên sẽ che được phần rễ phía sau.
3. Giữa bể: Blyxa japonica. Cây này không dễ, nhưng đã từng sống tốt trong một bình không lọc khác nên đáng thử.
4. Góc phải: Ammannia pedicellata 'Golden'. Đây cũng là cây khó tính, coi như thử nghiệm. Nếu không lên thì thay cây khác.
5. Các mép bể: cỏ ngưu mao chiên lùn (dwarf hair grass). Chỗ này khá khuất sáng, nhưng ở bể cũ cỏ vẫn sống được trong điều kiện tương tự.
6. Bucephalandra: dán bằng keo lên mấy mẩu Dragon Stone nhỏ, rồi chỉ việc đặt vào bể, không phải trồng xuống nền.

Sau khi đổ nước, có thể thả thêm một ít bèo rễ đỏ (red root floaters) lên mặt nước.

Phủ cát lên phân nền

Toàn bộ lớp aquasoil được phủ một lớp cát trang trí màu Colorado. Cát có tông ấm, hợp với màu đá Dragon Stone. Lý do là hạt phân nền khá to. Trong bể nhỏ, hạt to làm sai cảm giác tỷ lệ của cảnh, còn phủ cát lên thì hy vọng là bể trông tự nhiên hơn.

Làm bình CO2 tự chế từ đường, gelatin và men

Để cây lên nhanh hơn, có thể gắn một bình CO2 tự chế đơn giản. Cần chuẩn bị một chai rỗng, đường, men và gelatin lá.

1. Cân khoảng 250 g đường và 250 g nước. Không cần chính xác lắm. Đun sôi hỗn hợp.
2. Trong lúc đun, ngâm ba lá gelatin vào nước lạnh.
3. Khi siro sôi thì tắt bếp, cho gelatin đã ngâm vào khuấy tan. Để siro nguội bớt.
4. Khoét một lỗ nhỏ trên nắp chai để luồn dây hơi. Chà nhám mặt nắp cho keo bám chắc hơn. Nhỏ vài giọt keo 502 và rắc baking soda quanh chỗ dây hơi để bịt kín hoàn toàn.
5. Rót siro đã nguội vào chai, cho chai vào tủ lạnh vài tiếng để gelatin đông lại.
6. Pha một ít men với nước ấm, rắc thêm chút đường làm thức ăn cho men.
7. Khi gelatin đã cứng, đổ nước men vào chai và đóng nắp.

Men sẽ ăn đường và sinh CO2 trong khoảng hai tháng.

Kết quả sau vài tuần và chuyện CO2

Sau vài tuần, bể lên khá đẹp. Một đàn nhỏ tép Neocaridina cam sống tốt và đã đẻ con, thành một đàn nhỏ trong bể. Bể còn có ốc bladder snail và những con bọ li ti, nhiều khả năng là copepod. Cả bể thành một hệ sinh thái nhỏ.

Myriophyllum 'Guyana' lên nhanh, đã phải tỉa một lần. Hai cây chậm nhất là Blyxa và Ammannia. Chúng có lớn nhưng không nhiều.

Bình CO2 vẫn chạy, nhưng hiệu quả không như kỳ vọng. Bể không lọc nên không có dòng chảy. CO2 sủi ra là bay thẳng lên mặt nước, gần như không hòa tan, nên nồng độ CO2 trong bể không tăng bao nhiêu. Blyxa và Ammannia có vẻ cần nồng độ CO2 cao hơn thế. Vì vậy có thể cân nhắc bỏ hẳn bình CO2 ở bể không lọc.

Châm phân

Bể chỉ châm rất ít phân nước. Phân dùng ở đây là APT Complete, loại phân nước đủ chất cho cây. Liều là một lần bơm mỗi tuần, thế thôi.