Chăm cây · video 5:48 · đọc khoảng 3 phút · phần 3/11

Bể thủy sinh nên bật đèn mấy tiếng mỗi ngày, liên tục hay chia buổi

Bài viết của AquaTome, dựa trên video của Nguyễn Du Aqua

Video gốc: Kinh nghiệm bật đèn thủy sinh | bật đèn mấy giờ mỗi ngày| nguyễn du Auqa, kênh Nguyễn Du Aqua · 5:48

Tóm tắt nhanh

  • Mức bật đèn được khuyên dùng phổ biến cho bể thủy sinh là 6 đến 8 tiếng mỗi ngày.
  • Có người chia đèn làm hai buổi, ví dụ sáng 4 tiếng, chiều 4 tiếng.
  • Theo kinh nghiệm một số người chơi, bật liên tục 6 đến 8 tiếng không ngắt quãng thì cây có vẻ lên nhanh và khỏe hơn, nhưng đây là cảm nhận cá nhân.
  • Cây sủi bọt mạnh sau vài tiếng bật đèn thường cho thấy cây đang quang hợp tốt, nhưng bể vừa cắt tỉa thì bọt cũng thoát ra nhiều từ chỗ thân bị cắt.
  • Đèn càng tốt thì cây ăn phân càng tốt, nên chọn đèn vừa túi tiền và vừa yêu cầu của bể.
  • Có lọc thùng thì nên lắp thêm một lọc phụ phía trước, khi vệ sinh chỉ đụng vào lọc phụ.

Người mới chơi thủy sinh hay hỏi một câu: đèn nên bật mấy tiếng, và bật một mạch hay chia ra nhiều buổi. Thời lượng chiếu sáng ảnh hưởng thẳng đến tốc độ cây lên, nhưng cách chia giờ thì mỗi người chơi một kiểu.

Bài này nói về mức giờ chiếu sáng hay dùng, so sánh hai cách bật đèn, cách đọc dấu hiệu cây sủi bọt và cách chọn đèn theo túi tiền. Cuối bài có thêm một mẹo nhỏ về lọc phụ để vệ sinh lọc mà không làm xáo trộn vi sinh.

Bật đèn bao nhiêu tiếng mỗi ngày

Mức được nhiều người khuyên là từ 6 đến 8 tiếng mỗi ngày. Bạn chọn khung giờ nào cũng được, miễn là ngày nào cũng giống ngày nào.

Bể thủy sinh kiểu Hà Lan với cây xanh đỏ rậm rạp và đàn cá neon.
Bể thủy sinh kiểu Hà Lan với cây xanh đỏ rậm rạp và đàn cá neon. Ảnh: Shay Fertig, CC BY-SA 3.0

Trong video

Ví dụ, một bể kiểu Hà Lan bật đèn từ 3 giờ chiều đến 11 giờ tối. Như vậy là 8 tiếng liền, nằm ở mức trên của khoảng khuyến nghị.

Bật liên tục hay chia làm hai buổi

Hai cách phổ biến nhất là:

Cách bậtVí dụGhi chú
Chia hai buổiSáng 4 tiếng, chiều 4 tiếngTổng vẫn nằm trong khoảng 6 đến 8 tiếng
Bật liên tục6 đến 8 tiếng một mạch, không ngắtMột số người chơi thấy cây lên nhanh và khỏe hơn

Theo kinh nghiệm một số người chơi, bật liên tục cho cây phát triển nhanh và mạnh hơn so với bật ngắt quãng. Đây là cảm nhận từ quan sát bể nhà, chưa phải kết luận chắc chắn. Nếu bạn đang chia buổi mà cây lên chậm, có thể thử chuyển sang bật một mạch rồi so sánh.

Cây sủi bọt nói lên điều gì

Sau khi bật đèn chừng hai tiếng rưỡi, bể có thể sủi bọt li ti khắp nơi, nhìn như nồi nước sôi. Dân chơi gọi hiện tượng này là cây "thở" (pearling). Cây sủi bọt mạnh thường cho thấy cây đang quang hợp và ăn phân tốt.

Trong video

Có một điểm cần nhớ. Nếu bể mới cắt tỉa vài hôm, những đoạn thân bị cắt sẽ thoát bọt khí ra nhiều hơn bình thường. Lúc đó bọt nhiều một phần là do vết cắt, một phần mới là nhờ đèn và lịch bật đèn phù hợp. Muốn đánh giá lịch bật đèn thì nên nhìn bể lúc đã ổn định, chưa đụng kéo.

Chọn đèn theo túi tiền

Thời gian bật đèn chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại là chất lượng đèn. Đèn càng tốt thì cây hấp thụ dinh dưỡng càng tốt.

Đàn cá huỳnh quang lên màu rực rỡ dưới ánh đèn LED xanh.
Đàn cá huỳnh quang lên màu rực rỡ dưới ánh đèn LED xanh. Ảnh: A S M Jobaer, CC BY-SA 4.0
  • Các dòng đèn tầm trung phổ biến có giá khoảng 800.000 đến 900.000 đồng một cây.
  • Đèn LED giá rẻ của Trung Quốc chỉ tầm 300.000 đến 400.000 đồng, vẫn dùng được.

Dùng đèn quá rẻ mà đòi một bể thật đẹp thì rất khó. Cách hợp lý là chọn đèn vừa với khả năng chi tiêu và vừa với mong muốn của mình cho bể đó.

Vì sao nên lắp thêm lọc phụ trước lọc thùng

Lọc phụ là một bình lọc nhỏ gắn phía trước lọc thùng. Nó cũng chứa vật liệu và là nơi vi sinh trú ngụ. Lý do nên có lọc phụ nằm ở lúc vệ sinh. Nếu chỉ có lọc thùng thì mỗi lần vệ sinh bạn gặp ba cái khó:

Lọc thùng đặt trong tủ bể, bên cạnh là xô nước dùng khi vệ sinh.
Lọc thùng đặt trong tủ bể, bên cạnh là xô nước dùng khi vệ sinh. Ảnh: Fish Tank Society, CC BY-SA 4.0

Trong video

  • Lọc thùng rất nặng, bê ra bê vào vất vả.
  • Mở ra rửa dễ làm xáo trộn hệ vi sinh đã ổn định bên trong.
  • Các lẫy khóa nắp khi cạy ra rất dễ gãy.

Có lọc phụ thì mỗi lần vệ sinh bạn chỉ tháo hai đầu nối ra, lấy bình lọc phụ nhẹ tênh đi rửa. Lọc chính để nguyên, không cần động vào.

Vệ sinh lọc phụ bao lâu một lần

  1. Cứ khoảng một tháng rưỡi đến hai tháng thì vệ sinh lọc phụ một lần.
  2. Cách khác là để ý dòng chảy ra của nước. Thấy dòng yếu đi một chút thì tháo lọc phụ ra rửa.
  3. Tuyệt đối không đụng vào lọc chính, để giữ hệ vi sinh ổn định lâu nhất có thể.
Lọc thùng đặt trong tủ bể, bên cạnh là xô nước để vệ sinh lọc.
Lọc thùng đặt trong tủ bể, bên cạnh là xô nước để vệ sinh lọc. Ảnh: Fish Tank Society, CC BY-SA 4.0

Bắt đầu từ đâu

  1. Chọn một khung giờ bật đèn từ 6 đến 8 tiếng và giữ cố định mỗi ngày.
  2. Nếu đang chia buổi, thử bật liên tục một thời gian rồi so tốc độ lên của cây.
  3. Quan sát cây sủi bọt lúc bể đã ổn định, không phải ngay sau đợt cắt tỉa.
  4. Nếu dùng lọc thùng, lắp thêm lọc phụ phía trước và chỉ vệ sinh lọc phụ.
Bể thủy sinh nước ngọt với cây xanh tốt bên cạnh lũa và đá.
Bể thủy sinh nước ngọt với cây xanh tốt bên cạnh lũa và đá. Ảnh: Snehayan, CC BY 4.0

Câu hỏi thường gặp

Bể thủy sinh bật đèn 24/24 hay hơn 8 tiếng có được không?

Mức hay được khuyên là 6 đến 8 tiếng mỗi ngày. Bạn nên giữ trong khoảng này, không cần bật lâu hơn.

Chia đèn sáng 4 tiếng, chiều 4 tiếng có sai không?

Không sai, nhiều người vẫn làm vậy. Một số người chơi thấy bật liên tục thì cây lên tốt hơn, bạn có thể thử cả hai rồi so sánh trên bể của mình.

Đèn LED rẻ vài trăm nghìn có trồng được cây không?

Vẫn dùng được. Có điều đèn càng tốt thì cây ăn phân càng tốt, đèn quá rẻ thì khó làm ra một bể thật đẹp.

Vệ sinh lọc phụ có làm mất vi sinh không?

Lọc phụ cũng có vi sinh, nhưng lọc chính vẫn để nguyên nên hệ vi sinh của bể không bị xáo trộn nhiều. Đó chính là lý do nên lắp lọc phụ.

Thiết bị trong video

Tên và mốc thời gian lấy từ video. Liên kết tiếp thị: trang có thể nhận hoa hồng khi bạn mua qua liên kết.