Chăm sóc · video 6:24 · đọc khoảng 4 phút · phần 5/10

Cá ăn gì trong bể thủy sinh bền vững: cám, lá mục, phù du, trùn chỉ

Bài viết của AquaTome, dựa trên video của Thuỷ Sinh Bền Vững

Video gốc: Các loại thức ăn cho cá trong bể cá Thủy Sinh Bền Vững, kênh Thuỷ Sinh Bền Vững · 6:24
Các đoạn trong video (8)

Tóm tắt nhanh

  • Bể thủy sinh bền vững có thể đạt tới mức cá sống được hai tuần không cần cho ăn.
  • Bể khoảng 2–3 tháng tuổi là lúc nên dựng dần một hệ thức ăn trong bể thay vì chỉ trông vào thức ăn mua ngoài.
  • Lớp lá mục cho vi sinh vật phù du chỗ trốn để sinh sôi, nhờ vậy cá luôn có mồi sống để kiếm.
  • Trùn chỉ, bo bo và thức ăn đông lạnh như artemia dùng để đổi món, bo bo hợp với bể không sủi, không lọc.
  • Bể đã ổn thì 10 ngày đến 2 tuần mới cần cho ăn một lần, dày nhất cũng chỉ 2–3 ngày một lần.

Phần lớn người chơi thủy sinh cho cá ăn cám là chính. Cách đó không sai. Nhưng một bể thủy sinh theo hướng bền vững có thể đi xa hơn: trong bể tự có nguồn mồi, cá tự đi kiếm ăn, và người nuôi chỉ cần bổ sung thỉnh thoảng. Có những bể đã tới mức hai tuần không cho ăn mà cá vẫn sống khỏe.

Bài này liệt kê các nhóm thức ăn nên có trong bể, mỗi nhóm dùng thế nào, và khi bể đã ổn thì bao lâu mới cần cho ăn một lần.

Vì sao nên cho cá ăn nhiều nhóm thức ăn

Thay vì chỉ cho ăn cám, có thể đa dạng nguồn thức ăn trong bể: thức ăn giàu đạm, sinh vật sống, cám, và cả rong rêu mọc sẵn mà cá tự tìm để rỉa. Lý do khá đơn giản. Cá nhiều khả năng cũng thích được đổi món và ăn nhiều loại khác nhau, giống như ngoài tự nhiên.

Đàn cá nhỏ bơi trên thảm rêu xanh um tùm trong bể thủy sinh.
Đàn cá nhỏ bơi trên thảm rêu xanh um tùm trong bể thủy sinh. Ảnh: Ranjith-chemmad, CC BY-SA 4.0

Trong video

Mục tiêu cuối cùng không có gì phức tạp. Cá cần khỏe, được ăn đủ và không chết. Bể có um tùm một chút cũng không sao, nhưng khi cây mọc quá dày thì nên tỉa bớt để cá có thêm chỗ bơi.

Khi nào bể sẵn sàng tự nuôi cá

Thời gian đầu, bể nào cũng phải trông vào thức ăn từ bên ngoài. Khi bể được khoảng 2–3 tháng, cây đã lên, vi sinh đã ổn, đó là lúc dựng dần một hệ thức ăn đầy đủ hơn ngay trong bể. Hệ thức ăn này chạy được rồi thì người nuôi đỡ hẳn công cho ăn.

Bể thủy sinh cây lên rậm rạp, có cá nhỏ bơi giữa lũa và đá.
Bể thủy sinh cây lên rậm rạp, có cá nhỏ bơi giữa lũa và đá. Ảnh: Snehayan, CC BY 4.0

Trong video

Nếu bạn vẫn thích cho cá ăn vì vui, vì ngắm cá tranh mồi là một thú giải trí, thì cứ cho. Chỉ cần cho một lần theo công thức 10 giây để bể không bị thừa dưỡng.

Cám: vẫn dùng, nhưng chỉ thỉnh thoảng

Cám vẫn có mặt trong thực đơn, chỉ là không còn là món chính. Lâu lâu mới cho một lần, và vẫn theo công thức 10 giây như trên.

Trong video

Lớp lá mục và bình vi sinh vật phù du

Nhiều người ngại chơi lá mục vì lá làm nước ngả màu. Lá mục vẫn đáng để tập chơi. Nếu chưa quen màu nước thì cho ít lá trước, rồi tăng dần lớp lá theo thời gian.

Trong video

Khi cây trong bể đã phát triển đầy đủ thì không cần lo lớp mùn lá lan rộng quá. Lúc đó vi sinh trong bể sẽ phân hủy lá dần dần, và phần này trở thành dinh dưỡng cho bể.

Lớp lá mục còn là chỗ dựa cho nguồn thức ăn được ưa chuộng nhất trong kiểu bể này: vi sinh vật phù du nuôi sẵn trong bình. Khi thả phù du vào bể, một phần sẽ bị cá ăn ngay. Phần còn lại trốn vào lá mục, cây cối và sinh sôi ở đó. Nhờ có nguồn mồi tự duy trì này mà bể giữ được trạng thái ổn định.

Trùn chỉ, bo bo và thức ăn đông lạnh

Ngoài phù du, còn vài nhóm thức ăn nữa để bổ sung và đổi món:

Trùn chỉ dưới kính hiển vi, thân đỏ sẫm cuộn thành nhiều vòng.
Trùn chỉ dưới kính hiển vi, thân đỏ sẫm cuộn thành nhiều vòng. Ảnh: SGSURAJIT647, CC BY-SA 4.0
Loại thức ănDùng khi nàoGhi chú
Trùn chỉCho ăn thường xuyên, dùng được cho mọi bểTrùn chỉ có những lợi ích riêng và cũng có điểm cần lưu ý khi dùng
Bo boBể không sủi oxy, không lọc vi sinh, không máy lọcSinh vật nhỏ tương tự vi sinh vật phù du. Ra tiệm hỏi mua bo bo là người bán hiểu, nhưng mỗi vùng có thể gọi một tên khác
Trùn chỉ đông lạnh, artemia đông lạnhLâu lâu đổi mónKhông phải món chính

Bo bo ngày trước hay được vớt ngoài ao mương về cho cá ăn. Bây giờ ra tiệm cá hỏi mua vẫn có.

Bể ổn rồi thì bao lâu cho ăn một lần

Một bể đã có hệ thức ăn chạy đều có thể đạt tới mức 10 ngày đến 2 tuần mới cần cho ăn một lần. Phần lớn thời gian còn lại, cá tự đi tìm mồi trong bể.

Không có nghĩa là bắt buộc phải nhịn cá lâu như vậy. Khi rảnh và muốn cho ăn thì cứ cho. Điều cần giữ là không cho ăn liên tục. Dày nhất cũng chỉ nên 2–3 ngày một lần.

Bắt đầu từ đâu

  1. Xem tuổi bể. Bể dưới 2 tháng thì vẫn cho ăn từ bên ngoài như bình thường. Bể đã 2–3 tháng thì bắt đầu dựng hệ thức ăn trong bể.
  2. Thêm ít lá mục, quen màu nước rồi tăng dần.
  3. Thả vi sinh vật phù du vào bể có lá mục để chúng có chỗ trốn và sinh sôi.
  4. Giãn lịch cho ăn, cho cám theo công thức 10 giây, xen trùn chỉ, bo bo hoặc thức ăn đông lạnh, và không cho ăn dày hơn 2–3 ngày một lần.

Câu hỏi thường gặp

Cá trong bể thủy sinh có nhịn được hai tuần không?

Bể đã có hệ thức ăn tự duy trì như lá mục, phù du và rong rêu thì cá có thể sống qua hai tuần không cho ăn. Bể mới set thì chưa làm vậy được vì cá vẫn phải trông vào thức ăn từ bên ngoài.

Bỏ lá mục vào bể có làm nước ngả màu không?

Có, nước sẽ ngả màu. Nếu ngại thì cho một ít trước rồi tăng dần. Khi cây trong bể đã phát triển đủ, vi sinh sẽ phân hủy lá dần thành dinh dưỡng cho bể.

Bo bo là gì, mua ở đâu?

Bo bo là sinh vật nhỏ tương tự vi sinh vật phù du, ra tiệm cá hỏi mua bo bo thì người bán thường hiểu. Mỗi địa phương có thể gọi một tên khác. Bo bo hợp với bể không sủi oxy và không có lọc.

Bể bao nhiêu tháng thì có thể giảm cho cá ăn?

Khoảng 2–3 tháng là lúc nên dựng dần hệ thức ăn trong bể. Khi hệ này chạy ổn thì giãn lịch cho ăn, dày nhất cũng chỉ 2–3 ngày một lần.

Thiết bị trong video

Tên và mốc thời gian lấy từ video. Liên kết tiếp thị: trang có thể nhận hoa hồng khi bạn mua qua liên kết.