Cách chuyển cá rồng lớn sang bể mới và thả chung với cá khác

Chuyển một con cá rồng dài cỡ 56 cm từ bể này sang bể khác không đơn giản như vớt một con cá nhỏ. Cá to, khỏe, nhảy giỏi, lại dễ hoảng. Chuẩn bị không kỹ thì cá dễ bị thương, còn người thì ướt từ đầu đến chân.

Bài này đi qua các bước chuyển một con cá rồng châu Á từ bể khoảng 1.400 lít sang một bể acrylic cùng cỡ, nơi đang nuôi đàn cá đô la bạc móc đỏ (red hook silver dollar). Hai bể chỉ cách nhau chừng một hai mét. Bạn sẽ biết cần dọn gì trước, bắt cá thế nào và theo dõi gì sau khi thả.

Vì sao phải cách ly cá mới trước khi thả chung

Đàn cá đô la bạc móc đỏ trong ví dụ đã nằm ở bể riêng hơn một tháng để cách ly và điều trị trước khi gặp cá rồng. Cá mới mua về có thể mang mầm bệnh mà nhìn bằng mắt không thấy. Thả thẳng vào bể chính thì bệnh có thể lây sang cả bể.

Ngồi nhìn hai bể suốt một tháng, ai cũng sốt ruột muốn thả chung cho nhanh. Nhưng thời gian cách ly là thứ không nên cắt bớt. Cá gì cũng vậy, mua về thì cách ly trước rồi mới cho vào bể chính.

Dọn đường trước khi bắt cá

Lúc đang cầm một con cá to vùng vẫy trong vợt, bạn không có thời gian gỡ nắp hay dời đèn. Mọi thứ phải dọn xong từ trước.

1. Tháo hết nắp bể có thể cản tay khi đưa cá ra vào.
2. Gỡ đèn khỏi miệng bể.
3. Dọn luôn các vật nặng dùng để đè nắp. Cá rồng nhảy rất khỏe nên thường phải chặn nắp kỹ, và lúc chuyển cá thì những thứ này lại thành vật cản.
4. Làm như vậy với cả bể cũ lẫn bể mới. Miệng bể mới càng thoáng thì bạn càng có nhiều chỗ để thả cá.
5. Trải khăn dưới sàn quanh hai bể. Chuyển cá to thì chắc chắn sẽ ướt.

Chọn vợt và cách mang cá qua bể

Khi hai bể ở gần nhau, cách nhanh nhất là dùng vợt lớn. Loại vợt nên dùng là vợt phủ cao su, mềm, dẻo, chạm vào cá nhẹ nhàng.

1. Dùng một vợt lớn xúc cá lên.
2. Úp vợt thứ hai lên trên để cá không nhảy ra ngoài.
3. Mang nhanh sang bể mới rồi thả cá xuống.

Thao tác càng gọn thì cá càng ít thời gian hoảng. Nói thì dễ, nhưng cá rồng lớn rất khỏe nên lúc làm thật sẽ vất vả hơn bạn nghĩ.

Rút bớt nước để bắt cá dễ hơn

Trong bể đầy nước, đuổi bắt một con cá rồng dài hơn nửa mét gần như là không thể. Rút khoảng 90% nước bể cũ trước khi bắt thì bắt cá dễ hơn hẳn. Bể có đường xả tốt thì rút nước khá nhanh.

Một khi đã rút nước thì phải làm tới nơi. Mọi thứ ở bể mới nên sẵn sàng trước khi bạn mở van xả.

Những gì có thể thấy ngay sau khi thả cá

Cá vừa bị bắt lên và thả vào chỗ lạ thì gần như chắc chắn sẽ căng thẳng và mất phương hướng. Vài biểu hiện có thể gặp:

Trong video

• Xem video từ ▶ 3:45 Cá rồng lớn bơi sát mặt nước, thấy rõ vảy và thân cá.
• Xem video từ ▶ 4:29 Cá rồng bơi gần mặt nước trong hồ lớn sau khi thả.

• Nhạt màu: cá rồng có thể nhạt màu đi một chút ngay sau khi chuyển. Đây là dấu hiệu cá đang khó chịu, căng thẳng.
• Đớp khí trên mặt nước: cá rồng lớn hay đớp từng ngụm khí to. Với cá rồng cỡ lớn thì chuyện này bình thường.
• Rách nhẹ vây: trong ví dụ, vây hậu môn của cá bị toác nhẹ một chút. Mức đó được xem là bình thường, chấp nhận được.

Ngoài ra, nên nhìn kỹ toàn thân xem cá có trầy xước hay bị thương chỗ nào khác không. Kiểm tra xong thì đậy nắp và lắp đèn lại ngay, vì cá rồng vẫn có thể nhảy.

Theo dõi cá rồng và bạn cùng bể

Lúc mới thả, đàn đô la bạc né đường cho cá rồng. Chúng chỉ dài khoảng 10 đến 20 cm, còn cá rồng dài cỡ 56 cm, nên nhìn chung thì chênh lệch kích thước rất rõ.

Trong video

• Xem video từ ▶ 4:54 Cá rồng và đàn đô la bạc bơi gần mặt nước.
• Xem video từ ▶ 5:04 Cá rồng bơi giữa bể dài, bên cạnh là người đang quan sát.

Vài phút đầu quan trọng, nhưng chưa nói lên được gì nhiều. Mấy ngày tiếp theo mới cho thấy hai loài có sống chung được không. Cá rồng là loài có tính cách rõ nên rất khó đoán trước chuyện gì sẽ xảy ra. Có vài khả năng:

• Cá rồng trở nên nhút nhát, bị đàn đô la bạc rỉa hoặc giành mất thức ăn.
• Cá rồng tấn công và ăn đàn cá nhỏ.
• Cả bể sống hòa thuận.

Vì vậy, mấy ngày đầu nên để ý cả bể, đặc biệt là lúc cho ăn.

Bắt đầu từ đâu

• Cách ly và chữa bệnh cho cá mới trước khi cho gặp cá rồng. Cá trong ví dụ được cách ly và điều trị hơn một tháng.
• Dọn hết nắp, đèn, vật đè nắp ở cả hai bể và trải khăn dưới sàn.
• Chuẩn bị hai vợt lớn, mềm, loại phủ cao su. Một vợt để xúc cá, một vợt để úp lên trên.
• Rút khoảng 90% nước bể cũ rồi mới bắt cá. Thả xong thì đậy nắp ngay và theo dõi kỹ trong mấy ngày đầu.