Set bể Dutch toàn cây đỏ, không lũa đá, cho bể 35 lít

Bể toàn cây đỏ là kiểu bố cục từng nổi trên mạng xã hội, hay được gọi là Danish style. Ở đây bố cục đi theo hướng Dutch thuần cây, không dùng chút hardscape nào, và mọi chỗ trong bể đều dành cho cây đỏ, cây tím hoặc cây sẽ lên màu đỏ.

Bài này đi qua cách chuẩn bị bể, chọn đèn và nền, xếp cây theo tiền cảnh, trung cảnh, hậu cảnh. Phần sau nói về giai đoạn vài tuần đầu, lúc cây chưa đỏ, và những gì cần chỉnh để bể đỏ dần lên.

Chuẩn bị bể và phông nền

Bể dùng ở đây là Dennerle Scapers Tank 35 lít, loại bo góc tròn, sâu hơn 30 cm. Góc bo tròn không phải ai cũng thích.

Phông nền ở đây chọn màu đen thay vì kiểu trắng sữa mờ, vì phông đen nhiều khả năng sẽ hợp với cây đỏ. Lúc bể còn khô, phông đen phản chiếu nhiều, nhưng khi châm nước vào thì hết. Nếu dán phông xong thấy lộ vệt sọc dưới đèn thì thường là do hơi ẩm còn đọng, để một thời gian sẽ tự hết. Trường hợp không hết thì có thể bóc phông ra rồi sơn đen.

Chọn đèn cho bể sâu

Đèn đặt sát mặt nước và chiếu không tỏa rộng sẽ gặp vấn đề với bể sâu. Khi cây hậu cảnh mọc cao, phần ngọn và phần thân phía sau sẽ thiếu sáng. Vì vậy bể này cần đèn gác cao hơn trên thành kính. Ở đây dùng Chihiros WRGB2 Slim. Đây là đèn RGB nên khá hợp với cây đỏ.

Về sau, một đèn tỏ ra không đủ vì chiếu không phủ hết bể. Cây hậu cảnh vẫn thiếu sáng, còn phía trước bắt đầu có bóng đổ. Lắp thêm đèn thứ hai cùng loại thì gần như toàn bộ mặt bể được chiếu đều. Chi tiết chỉnh cường độ ở phần cuối bài.

Nền: phân nền dày hay sỏi với viên phân nhét gốc

Bể chỉ có cây thì nên cho cây chỗ bám rễ rộng và nhiều dinh dưỡng. Ở đây dùng khoảng 6 lít phân nền Aquario Neo Soil cho bể 35 lít, rải thành một lớp dày. Loại này giàu dinh dưỡng, tương tự ADA Amazonia hay Tropica Soil.

Phân nền đắt hơn, nhưng cây trồng trên phân nền thường đẹp hơn, khỏe hơn và lên nhanh hơn. Chất lượng giữa các hãng cũng khác nhau khá nhiều. Nếu không muốn bỏ nhiều tiền cho nền, bạn có thể dùng sỏi rẻ tiền và nhét thật nhiều viên phân nhét gốc (root tab) xuống nền. Viên phân nhét gốc rẻ và cấp dinh dưỡng thẳng cho rễ.

Danh sách cây và cách xếp theo tầng

Trước khi trồng, có thể cắm các thẻ tên cây vào bể để làm sơ đồ trồng. Nhìn sơ đồ này dễ hình dung cây nào nằm đâu và vài tuần sau bể sẽ ra sao. Nhiều cây lúc mới mua vẫn còn xanh, phải vài tuần mới chuyển đỏ.

Trình tự trồng cây

1. Trồng ráy Flamingo trước, ở vị trí đẹp nhất ngay giữa phía trước.
2. Trồng AR mini ở tiền cảnh. Có thể trồng thêm một cụm AR mini ở bên trái cho cân đối hai bên.
3. Trồng Hygrophila Araguaia vào các khoảng trống. Ở đây các cụm được xếp theo hình tam giác, Araguaia lấp vào giữa. Đây là cách thử nghiệm, chưa biết kết quả ra sao, nên coi như một lựa chọn chứ không bắt buộc.
4. Chuyển sang trung cảnh: AR Lila, Ludwigia glandulosa và Bacopa.
5. Trồng hậu cảnh: Rotala H'Ra, Ludwigia Super Red và Ludwigia arcuata.

Trong video

• Xem video từ ▶ 8:20 Cụm AR mini đã trồng ở tiền cảnh, hai bên cân đối.
• Xem video từ ▶ 9:10 Hygrophila Araguaia được trồng xen vào các khoảng trống giữa các cụm.

Vài mẹo trong lúc trồng:

• Khi trồng Ludwigia glandulosa, nhíp nhỏ dễ bị tuột. Đổi sang nhíp lớn hơn thì cầm chắc và cắm được sâu hơn.
• Trong lúc trồng, thỉnh thoảng phun sương nhẹ cho cây khỏi bị khô.
• Nếu chỉ mua được vài ngọn Rotala hay Ludwigia thì không sao. Có thể tỉa cây từ một bể khác đang cần cắt tỉa rồi cắm ngọn sang bể mới.

Vì sao bể mới set chưa đỏ

Sau khoảng hai tuần rưỡi, bể lên khá tốt nhưng chưa đỏ hoàn toàn. Ba cây còn khá xanh là Rotala H'Ra, Ludwigia arcuata và Bacopa. Những cây này cần đèn rất mạnh mới đỏ. Bể mới thì chưa thể bật đèn hết công suất ngay.

Trong video

• Xem video từ ▶ 13:20 Bể thủy sinh mới set với các cây đỏ và xanh xen kẽ dưới đèn.
• Xem video từ ▶ 14:00 Cận cảnh các cây thân đỏ, tím và xanh, chưa lên màu hoàn toàn.

Chúng còn cần nitrate rất thấp mới đỏ đậm. Lớp phân nền mới lại đang nhả nhiều dinh dưỡng, trong đó có nhiều nitrate. Vì vậy cần thêm vài tuần nữa bể mới đỏ hẳn. Trong lúc chờ vẫn thấy được cây chuyển màu: lá non Bacopa bắt đầu ngả tím, Rotala H'Ra dần chuyển cam, Ludwigia arcuata cũng bắt đầu đổi màu.

Cây yếu trong vài tuần đầu

Không phải cây nào cũng lên ngay. Ráy Flamingo bị nhũn khá nhiều. Lần trước mua dạng cấy mô cũng nhũn rất nhanh. Lần này còn sót lại vài cây và đã bắt đầu ra lá mới, nhiều khả năng sẽ sống.

Trong video

• Xem video từ ▶ 14:20 Cận cảnh đám cây lá đỏ và xanh trồng trên nền sỏi đen.

Ludwigia glandulosa thì xấu hơn: nhiều lá quăn cụp xuống, khó qua khỏi. Nếu phải thay, cây thay không nhất thiết phải màu đỏ. Cây màu nâu, màu đồng hay hơi cam vẫn hợp với tông chung của bể.

Tăng đèn dần và chỉnh màu RGB

Sau khi lắp đèn thứ hai, cả hai đèn đều để ở 70%. Từ đó có thể tăng cường độ khoảng 10% mỗi tuần. Khoảng ba tuần sau bể sẽ được chiếu rất mạnh, đủ cho những cây khó lên màu.

Với đèn RGB chỉnh được từng kênh, bạn có thể "ăn gian" bằng cách đẩy kênh đỏ lên 100% và hạ xanh lá, xanh dương xuống 60%. Cây đỏ nhìn rực hơn hẳn, nhưng cả bể trông giả. Giữ ba kênh màu ở cùng một mức thì nhìn tự nhiên nhất.

Thả gì cho bể toàn cây đỏ

Một hướng là không thả cá, chỉ thả vài loại tép nhiều màu. Hướng khác là chọn cá màu xanh để tương phản với nền cây đỏ, ví dụ Rasbora kubotai (green neon rasbora). Cả hai đều là ý tưởng để cân nhắc, chưa phải lựa chọn chốt.