Tự làm lọc thùng đặt trong bể bằng ống PVC và máy bơm nhỏ

Lọc thùng (canister filter) có ngăn chứa vật liệu lọc lớn, nước đi qua lần lượt từng lớp. Đổi lại, bạn phải lo máy bơm, đường ống, và tiền mua cũng không rẻ. Có một cách đơn giản hơn là làm một ống lọc đặt ngay trong bể. Cách lọc vẫn như lọc thùng nhưng chỉ cần một máy bơm nhỏ, không có ống dẫn ra ngoài.

Bài này hướng dẫn cách làm lọc từ ống PVC, cách đặt nó vào bể và cách vệ sinh. Dụng cụ duy nhất bạn cần là một cái máy khoan.

Lọc thùng trong bể hợp với bể nào

Ưu điểm lớn nhất của kiểu lọc này là rẻ và gọn. Bạn không cần máy bơm công suất lớn, cũng không phải đi ống ra ngoài bể. Kích thước thì tùy bạn quyết định, ống to hay nhỏ, cao hay thấp đều được.

Trong video

• Xem video từ ▶ 0:26 Một đoạn ống PVC dùng làm thân lọc thùng trong bể.
• Xem video từ ▶ 0:30 Ống PVC cùng nắp, đầu nối và máy bơm nhỏ để làm lọc thùng.

Nó cũng có hai nhược điểm. Thứ nhất, lọc kiểu này thường chỉ đủ sức cho bể khoảng 380 lít trở xuống. Thứ hai, ống lọc nằm trong bể nên chiếm một phần chỗ của cá và bố cục.

Cần chuẩn bị những gì

• Ống PVC: đường kính và chiều cao tùy nhu cầu. Không nên dùng ống nhỏ hơn 5 cm.
• Hai nắp bịt PVC: cùng cỡ với ống.
• Vật liệu lọc cơ học: loại nào cũng được, mút là lựa chọn dễ làm nhất.
• Vật liệu lọc vi sinh: đây là phần quan trọng nhất của bất kỳ bộ lọc nào. Chọn thứ có nhiều diện tích bề mặt, ví dụ sứ lọc, thủy tinh nung (sintered glass), hoặc đá nham thạch đập nhỏ.
• Một máy bơm nhỏ hoặc đầu bơm (power head).
• Máy khoan với hai mũi 6 mm và 12 mm.

Trong video

• Xem video từ ▶ 0:39 Các vật liệu chuẩn bị: ống PVC, nắp bịt, vật liệu lọc, máy bơm nhỏ.
• Xem video từ ▶ 0:49 Hộp vật liệu lọc vi sinh dạng viên sứ tròn, nhiều bề mặt.

Các bước làm lọc

1. Khoan một lỗ trên nắp trên. Lỗ phải đủ to để cắm vừa đầu hút của máy bơm.
2. Khoan nhiều lỗ nhỏ trên nắp dưới. Mũi 6 mm là đủ. Khoan càng nhiều lỗ càng tốt, và nên chia đều khoảng cách.
3. Lắp nắp dưới vào ống PVC, rồi khoan thêm lỗ quanh thành nắp sao cho mũi khoan xuyên qua cả thành ống.
4. Tháo nắp dưới ra, nhét mút vào trong ống. Miếng mút phải đủ lớn để che hết các lỗ bên trong và nằm bằng với đáy ống. Sau đó lắp nắp dưới lại.
5. Đổ vật liệu vi sinh vào từ phía trên. Nếu máy bơm có lưới chắn rác ở đầu hút thì chừa đủ chỗ cho nó.
6. Đậy nắp trên, cắm máy bơm vào lỗ đã khoan. Máy bơm phải vừa khít với lỗ.

Đặt lọc trong bể thế nào

Bạn có thể đặt ống lọc đứng hoặc nằm ngang. Giác hút của máy bơm sẽ giữ cả bộ lọc cố định trên kính.

Trong video

• Xem video từ ▶ 2:04 Ống lọc đặt nằm ngang trong bể, giác hút bám trên kính.
• Xem video từ ▶ 2:10 Ống lọc đặt đứng trong bể, đầu ra máy bơm gần mặt nước.

Nhiều người thích đặt đứng hơn. Khi đứng, đầu ra của máy bơm nằm gần mặt nước và khuấy động mặt nước.

Nước chảy qua lọc ra sao

Máy bơm hút nước vào ống qua các lỗ ở đáy và quanh nắp dưới. Nước bị đẩy lên qua lớp mút trước. Mút giữ lại cặn bẩn, đây là phần lọc cơ học. Tiếp theo nước đi qua lớp vật liệu vi sinh, nơi vi sinh có lợi bám vào và xử lý chất thải trong nước.

Cuối cùng máy bơm trả nước sạch về bể. Dòng nước ra vừa giúp nước trong bể lưu thông, vừa làm xáo động mặt nước. Mặt nước xáo động thì trao đổi khí tốt hơn, cá dễ thở hơn.

Vệ sinh lọc bao lâu một lần

1. Rút máy bơm ra khỏi nắp trên.
2. Lật ngược ống lọc để xả hết nước.
3. Lấy miếng mút ra, giặt kỹ bằng nước bể cũ vào lúc thay nước.
4. Lắp mút trở lại, cắm máy bơm vào rồi đặt lọc vào chỗ cũ.

Trong video

• Xem video từ ▶ 2:30 Tay nhấc ống lọc ra khỏi bể để mang đi vệ sinh.

Mút bẩn lúc nào thì giặt lúc đó, và giặt càng đều càng tốt. Phần lớn trường hợp mỗi tuần một lần là hợp lý nhất.

Tốn bao nhiêu tiền

Cả bộ lọc tốn khoảng 20–30 USD. Với số tiền đó bạn có một bộ lọc theo đúng kích thước và thông số mình muốn, điều mà lọc mua sẵn khó đáp ứng.

Bắt đầu từ đâu

• Xem lại thể tích bể. Nếu bể khoảng 380 lít trở xuống thì kiểu lọc này dùng được.
• Mua máy bơm trước, sau đó chọn ống và nắp theo đầu hút của máy bơm và chỗ trống trong bể.
• Gộp việc giặt mút vào buổi thay nước hằng tuần để có sẵn nước bể cũ mà giặt.