Hướng dẫn chăm sóc cá molly – Cho ăn, sinh sản và bạn cùng bể

Molly là một trong những loài cá cảnh phổ biến nhất ở các cửa hàng thú cưng. Cá có rất nhiều màu để chọn, bơi lội hiếu động và lại dễ đẻ. Nếu bạn đang tìm một loài cá đẻ con (livebearer, tức cá sinh ra con non chứ không đẻ trứng) to hơn platy nhưng nhỏ hơn cá kiếm thì molly vừa đúng cỡ đó. Molly khá dễ nuôi, nhưng người mới đôi khi vẫn nuôi không ổn. Phần dưới đây nói rõ bí quyết chăm molly và cho chúng sinh sản thành công tại nhà.

Cá molly là gì?

Molly là loài cá đẻ con sinh sản rất mạnh. Chúng sống ở cả nước ngọt, nước lợ lẫn nước mặn, trải dài từ miền Nam Hoa Kỳ xuống tới Colombia. Thân molly thon hơn platy và có thể dài tới 10-13 cm. Molly dọn bể giỏi hơn nhiều người nghĩ. Chúng lúc nào cũng lục lọi nhặt thức ăn thừa và dùng cái miệng dẹt để rỉa rêu tóc.

Các loại cá molly

Hai loài hay gặp nhất trên thị trường cá cảnh là Poecilia sphenops (molly vây ngắn) và Poecilia latipinna (molly vây buồm). Người ta đã lai tạo chọn lọc ra các dòng lai như molly đen, dalmatian, đuôi đàn (lyretail), molly bóng (balloon), gold dust, marble, platinum, creamsicle và nhiều biến thể khác. Molly được chuộng chính vì có vô số màu sắc, hoa văn và kiểu dáng.

Cá molly có cần muối trong nước không?

Nhiều dòng molly cảnh được nhân giống ở nước ngoài, tại những nơi nước mặn còn rẻ hơn nước ngọt để uống. Vì thế các trại cá thường nuôi chúng trong nước lợ, có pH và GH (độ cứng của nước) đều cao. Sau đó, những con molly nuôi nước lợ này được chở tới nhà buôn sỉ, tiệm cá rồi về các bể ở nhà chỉ dùng nước ngọt hoàn toàn. Thông số nước thay đổi như vậy có thể làm thận cá ngừng hoạt động. Nếu nước máy chỗ bạn vốn đã cứng thì molly có thể chẳng gặp vấn đề gì. Còn nếu nước máy mềm, thiếu khoáng, cá có thể mắc các bệnh như đốm trắng (ich), nấm và bệnh thường gặp ở cá đẻ con (livebearer disease). Ở nơi nước máy mềm, bạn nên bổ sung Wonder Shells hoặc Seachem Equilibrium để tăng lượng canxi, magiê và các khoáng có lợi khác trong bể.

Cách bố trí bể nuôi molly

Tùy loại molly, bể nên chứa được ít nhất khoảng 75 lít nước. Với các loài lớn hơn thì bể khoảng 110 đến 210 lít sẽ hợp hơn. Phần lớn các nhà đều cần dùng sưởi để nâng nhiệt độ nước lên 24-27°C. Vì molly chịu muối tốt nên chúng cũng thích nước có pH, KH và GH cao hơn.

Nên nuôi bao nhiêu con molly?

Giống nhiều loài cá đẻ con khác, molly đẻ rất hăng. Vì vậy cứ mỗi con đực nên nuôi kèm ít nhất hai đến ba con cái. Với tỷ lệ này, con cái có lúc được yên thân, không bị con đực đeo bám suốt ngày. (Con đực có vây hậu môn dạng que, gọi là gonopodium. Con cái có vây hậu môn hình quạt.)

Cá molly có cắn vây cá khác không?

Nhìn chung molly là cá hiền. Có điều chúng rất hiếu động và hay rỉa thử mọi thứ xem có ăn được không. Vì thế những loài cá bơi chậm, vây dài có thể không phải bạn cùng bể lý tưởng cho molly.

Nuôi chung molly với cá nào?

Molly hợp với các loài cá cộng đồng cùng điều kiện sống và có kích cỡ tương đương, để tránh chuyện con lớn ăn thịt con nhỏ. Nuôi chung molly với cá chuột, cá danio, cá tetra, cá chạch, cá barb và các loài cá đẻ con khác đều cho kết quả tốt. Không nên thả molly cỡ lớn chung với các con vật nhỏ như tép cherry, vì nhiều khả năng tép sẽ thành mồi.

Cá molly ăn gì?

Molly không kén ăn. Thả gì vào bể là chúng lao tới đớp đầu tiên. Vì là cá ăn tạp, chúng cần khẩu phần có cả đạm lẫn rau. Bạn có thể cho ăn thức ăn dạng mảnh và dạng viên chất lượng tốt, thức ăn đông lạnh và thức ăn gel Repashy Soilent Green. Nếu molly hay kéo theo những sợi phân dài, màu bình thường, có thể bạn đang cho ăn quá nhiều và cần giảm khẩu phần. Nếu thấy molly giành hết phần ăn của cá khác, bạn có thể dùng loại thức ăn tản ra khắp bể để các con khác cũng có cơ hội ăn. Molly bóng vốn được lai tạo cho dáng tròn. Với dòng này, bạn nên để ý lượng phân thải ra để biết mình có đang cho ăn quá tay không.

Cách nhân giống cá molly

Dân chơi hay đùa rằng với cá đẻ con, chỉ cần thêm nước là chúng tự sinh sôi. Bạn chỉ cần có ít nhất một con đực và một con cái, rồi chờ 30 đến 60 ngày là có cá con. Con cái mới đẻ lứa đầu có thể chỉ ra vài con, nhưng con mẹ đã đẻ nhiều lứa có thể đẻ hơn 50 con một lần. Molly trưởng thành sẽ ăn cả con của chính mình. Muốn cá con sống sót nhiều hơn, bạn nên trồng thật nhiều cây rậm làm chỗ trốn, như water sprite, water wisteria và Pogostemon stellatus 'octopus'. Molly con mới đẻ có thể mang màu khá xỉn, nhưng sẽ sớm lên màu rực rỡ như bố mẹ. So với cá bột li ti nở ra từ trứng, cá con của cá đẻ con lớn hơn hẳn ngay từ đầu. Chúng ăn được thức ăn mảnh bóp nhỏ, Easy Fry and Small Fish Food, thức ăn gel Repashy (dạng bột) và artemia con còn sống. Tùy nhiệt độ nước và lượng thức ăn, molly con có thể mất bốn đến chín tháng để lớn tới cỡ cá choai và sẵn sàng chuyển sang chủ mới.