Cá chuột Pastaza

Chiều dài chuẩn (SL): 7 cm. Đáy bể: 90 × 30 cm. Thể tích: khoảng 81 lít.

Để nuôi thông thường, bể nên có đáy tối thiểu 90 × 30 cm hoặc diện tích tương đương. Nếu chỉ dùng để cho sinh sản thì bể nhỏ hơn vẫn được.1

• Nhiệt độ: 22–28°C
• pH: 5,0–7,0
• Độ cứng: 2–12 dGH1

Nền tốt nhất là cát mịn. Sỏi tròn cạnh cũng dùng được, miễn là bạn giữ nền thật sạch sẽ.

Phần bày trí còn lại phần lớn tùy sở thích. Dù vậy, bạn nên chừa vài chỗ cho cá trú ẩn để chúng thấy yên tâm.1

Các loài Corydoras ăn tạp và thường sục sạo kiếm ăn dưới đáy. Chúng ăn được hầu hết các loại thức ăn khô dạng chìm, cùng với thức ăn sống và đông lạnh cỡ nhỏ như trùng huyết, trùng chỉ và những loại tương tự.

Cho ăn đa dạng thì cá sẽ luôn sung sức nhất.

Đừng bao giờ trông chờ chúng sống nhờ 'đồ ăn thừa' của các loài khác trong bể. Cũng đừng nuôi chúng với mục đích để 'dọn bể'.1

Đây là loài hiền và thích sống thành đàn. Bạn nên nuôi một nhóm ít nhất 6–8 con.1

Cá cái thường to hơn cá đực. Khi đã trưởng thành, cá cái có thân tròn và bè hơn hẳn cá đực, nhất là lúc đang mang trứng.1

Người ta đã thu được loài này ở vùng thượng lưu sông Pastaza tại Ecuador, và ở hai sông Ucayali, Puinahua tại Peru.

Những ghi nhận ở sông Tigre và sông Napo có lẽ là loài cùng chi C. orcesi. Tuy vậy, không phải nhà phân loại nào cũng công nhận C. orcesi là loài hợp lệ (xem phần 'Ghi chú').

Địa điểm mẫu chuẩn là 'Chicherata, gần cửa sông Río Bobonaza, một nhánh của Río Pastaza, vốn là nhánh của Río Marañón, tỉnh Pastaza, Ecuador, ở khoảng 2° 33' vĩ độ nam và 76° 40' kinh độ tây'. Tọa độ này từng bị đặt dấu hỏi. Dựa trên các chi tiết khác trong mô tả thì tọa độ 2° 22' vĩ độ nam, 76° 38' kinh độ tây có vẻ chính xác hơn.1

Nguồn gốc tên gọi: Corydoras ghép từ hai chữ Hy Lạp cổ là κόρυς (korus), nghĩa là 'mũ sắt', và δορά (dora), nghĩa là 'da, bộ da thú'. Tên này ám chỉ những hàng tấm xương chạy dọc hai bên thân của các loài trong chi. Tên pastazensis lấy theo sông Río Pastaza ở Ecuador, vì loạt mẫu chuẩn được thu từ một nhánh của sông này.

Dạng cá ở sông Río Tigre trước đây được xem là phân loài C. p. orcesi (Weitzman & Nijssen, 1970). Năm 2001, Isbrücker nâng nó lên thành loài riêng là C. orcesi. Có vẻ không phải nhà phân loại nào cũng theo quyết định này, và một số người vẫn coi C. p. orcesi là tên đồng nghĩa của C. pastazensis.

Hai loài khá dễ phân biệt nhờ hoa văn. Ở C. pastazensis, vạch đen dọc ở nửa trước thân bị đứt quãng hoặc nhỏ dần khi xuống phần dưới thân, và khắp thân lấm tấm nhiều đốm đen nhỏ. Còn ở C. orcesi, vạch dọc liền mạch hơn, đốm trên thân ít hơn nhưng to hơn.

Chi Corydoras từng có hơn 150 loài hợp lệ. Đến năm 2024, Dias và cộng sự đã tách chi này thành năm chi.

Loài này thuộc họ Callichthyidae. Các loài trong họ thường được gọi chung là cá da trơn 'có giáp', vì thân chúng phủ những tấm xương thay cho vảy.

Phân loại của nhóm cá này khá rối, và nhiều khả năng vẫn còn nhiều loài chưa được mô tả. Vì thế, những con cá chưa xác định rõ danh tính khi xuất hiện trong giới chơi cá thường được gắn mã 'C' hoặc 'CW' để tiện tra cứu và sắp xếp.

Chúng có khả năng thở bằng không khí khi cần. Ruột của chúng biến đổi và có rất nhiều mạch máu để hấp thu oxy từ không khí, nhờ vậy chúng sống sót được ở những nơi nước thiếu oxy. Trong bể, thỉnh thoảng bạn sẽ thấy chúng bơi vụt lên mặt nước đớp một ngụm khí.

Gai vây ngực của chúng cứng, đủ sức đâm thủng da người. Bị gai 'chích' có thể rất đau, nên bạn cần cẩn thận khi bắt cá.

Người ta cho rằng chất tiết từ tuyến nách ở gốc mỗi gai thậm chí có thể hơi độc.1