Bể cá kính được làm thế nào: từ cắt kính đến dán keo

Bể kính nhìn qua chỉ là năm tấm kính dán lại với nhau. Thực tế, từ tấm kính thô đến lúc bể sẵn sàng giao cho khách phải qua khá nhiều công đoạn: cắt, mài cạnh, khoan lỗ, rửa, dán keo, chờ keo khô và lắp nẹp.

Bài này đi lần lượt qua từng bước làm một bể kính đặt theo kích thước riêng. Mỗi nơi làm bể có kỹ thuật riêng nên không phải bể nào cũng làm giống hệt nhau. Dù vậy, biết trình tự này thì bạn sẽ hiểu rõ hơn chiếc bể mình đang dùng hay sắp đặt làm.

Chọn kính và đưa kính lên bàn cắt

Mọi thứ bắt đầu từ những tấm kính nguyên khổ. Bể to hay nhỏ sẽ quyết định kính dày bao nhiêu. Người đặt bể chọn dùng kính thường hay kính siêu trong (low iron glass).

Tấm kính được nhấc ra bằng một hệ thống nâng trượt cỡ lớn rồi thả rơi thẳng xuống bàn đệm khí. Kính không vỡ vì khi rơi, nó tạo ra một lớp đệm không khí bên dưới. Người vận hành chỉ cần canh cho tấm kính rơi đúng tư thế. Khi bật khí, mặt bàn thổi hơi đẩy ngược lên kính, nhờ vậy đẩy một tấm kính lớn đi lại trên bàn khá nhẹ nhàng.

Kính được cắt ra sao

Máy cắt kính chạy bằng máy tính. Đầu tiên máy ghi lại kích thước và vị trí của tấm kính trên bàn. Tấm kính nằm lệch thế nào máy cũng nhớ để cắt cho đúng. Sau đó người vận hành nhập kích thước từng tấm cần cắt, và máy tự rạch đường cắt.

Rạch kính (scoring) là cho một bánh xe nhỏ, rất sắc, thường làm từ titan hoặc kim loại cứng khác, lăn dọc mặt kính để tạo một rãnh mảnh. Rãnh này thành chỗ yếu, nên kính sẽ gãy gọn đúng theo đường đã rạch. Suốt lúc rạch, máy luôn tra dầu vào bánh xe. Dầu giúp bánh xe bền hơn và giúp vết bẻ sau đó sạch hơn.

Kính bẻ theo hai cách tùy kích thước:

• Tấm lớn: người ta đặt đường rạch ngay trên một thanh nhỏ dưới bàn. Thanh này nhô lên làm kính hơi cong, người vận hành ấn nhẹ từ trên xuống là kính tách đôi gọn gàng.
• Tấm nhỏ: người ta gióng đường rạch theo mép máy rồi ấn nhẹ một đầu xuống.

Mài cạnh và khoan lỗ

Cạnh kính vừa cắt còn sắc và thô. Các tấm kính đi qua một máy khác để mài cạnh, cho cầm an toàn hơn và nhìn đẹp hơn. Máy còn vát nhẹ các cạnh. Vát cạnh chủ yếu để cạnh kính chắc hơn và có mép tốt hơn cho keo silicone bám về sau. Máy dùng nhiều loại đầu mài khác nhau, từ đầu cắt phủ kim cương đến bánh đánh bóng bằng cao su. Ở quy trình này, mọi cạnh của mọi tấm kính đều được mài, kể cả những cạnh sau này nằm khuất không ai nhìn thấy.

Bể nào cần lỗ khoan thì kính được khoan ở bước này, trước khi dán. Máy khoan tự động khoan từ hai mặt kính cùng lúc. Nhờ vậy lỗ khoan ra tròn đều và không bị mẻ quanh miệng lỗ.

Rửa và soi kính trước khi dán

Kính sau khi cắt, mài và khoan phải được rửa sạch. Bước này rửa trôi dầu từ máy cắt cùng bụi và cặn bám vào trong lúc di chuyển, vì những thứ đó có thể ảnh hưởng đến độ chắc của bể. Máy vừa rửa vừa sấy khô kính. Trong lúc máy vẫn đưa kính chạy liên tục, người kiểm tra soi từng tấm dưới đèn sáng để chắc chắn kính đã sạch.

Dán bể: hai lớp keo, hai nhiệm vụ

1. Dán băng keo giấy dọc các mép để đường keo sau này thẳng và sạch.
2. Đặt những miếng đệm silicone nhỏ lên mép kính. Các miếng đệm này giữ cho hai tấm kính không chạm thẳng vào nhau và chừa khe hở để bơm keo.
3. Đặt tấm đáy trước, rồi dựng các tấm vách xung quanh. Các tấm được giữ tạm bằng ke góc và cảo kẹp.
4. Dán thêm băng keo phía ngoài các đường nối.
5. Dùng súng bơm keo chạy điện, đầu tuýp silicone bóp hơi dẹt, bơm keo chậm và đều vào khe giữa các mép kính.
6. Chạy thêm một đường keo viền dọc các góc phía trong bể. Người làm rọi đèn sáng từ bên ngoài để soi chỗ không đều, rồi miết cho phẳng.

Hai lớp keo này làm hai việc khác nhau. Lớp keo bơm vào khe giữa các mép kính là keo kết cấu, nó mới là thứ giữ cả cái bể đứng vững. Còn đường keo viền trong góc có nhiệm vụ giữ cho bể không bị rò nước.

Chờ keo khô và lắp nẹp

Dán xong, bể được để yên cho keo khô ít nhất 24 giờ.

Tiếp theo là lắp nẹp. Bể trong quy trình này dùng nẹp nhôm vì nhôm không gãy như nẹp nhựa. Các thanh nẹp được cắt và khoan theo kích thước trước, rồi dán vào bể bằng silicone. Với bể lớn, người ta có thể dùng hệ thống nâng bằng giác hút để nhấc bể lên và lắp nẹp đáy.

Điểm đáng chú ý là thanh nẹp ngang ở giữa miệng bể tháo ra được. Khi bể còn cạn mà khối đá hay khúc lũa ưng ý không lọt qua miệng, bạn tháo thanh nẹp này ra, đặt bố cục xong thì lắp lại rồi mới đổ nước. Bể đã khô keo xong là có thể giao cho khách.

Bắt đầu từ đâu

• Khi đặt làm bể, quyết định ngay từ đầu dùng kính thường hay kính siêu trong. Độ dày kính thì nơi làm bể sẽ tính theo kích thước bể.
• Nếu bể cần lỗ khoan, hãy báo trước lúc đặt. Lỗ được khoan khi kính còn rời, trước khi dán.
• Nếu bể có thanh nẹp giữa tháo được, cứ tháo ra khi bày đá lũa trong bể cạn, rồi lắp lại trước khi đổ nước.