Hoàn thiện bể mica tự đóng: lắp giằng nắp, đánh bóng cạnh bằng lửa

Tới bước này bể mica đã ráp xong các tấm chính. Việc còn lại là lắp thanh giằng nắp, thử nước, đánh bóng các cạnh và làm sạch bề mặt. Làm ẩu ở đây thì bể vẫn dùng được, nhưng dễ dính keo lên mặt kính nhìn, nắp cong vênh, cạnh để đục mờ.

Bài này đi lần lượt từng việc: cách đặt bể khi dán giằng, thiết kế nắp, dán keo, xử lý chỗ rò, đánh bóng bằng lửa và phủ lớp bảo vệ.

Vì sao đặt bể nằm ngửa khi lắp giằng

Lúc dán giằng nắp, bể nên nằm ngửa, mặt trước hướng lên trần. Keo có chảy hay nhỏ giọt thì cũng chỉ rơi xuống chính thanh giằng. Phần đó sau này gần như không ai nhìn thấy. Nếu đặt bể đứng bình thường, keo dễ chảy dọc mặt trước và làm hỏng tấm kính nhìn. Lỡ dính keo lên mica thì vẫn có cách tẩy, nhưng tránh từ đầu vẫn đỡ mệt hơn.

Thiết kế nắp và giằng thế nào cho tiện

Thanh giằng nắp có các ô cửa để thao tác. Ô phía trước và các ô phía sau được cắt theo cùng một cách. Mặt dưới giằng có dán vài miếng mica 12 mm làm gờ đỡ. Nhờ gờ này nắp nằm phẳng với mặt giằng mà không rơi xuống bể.

• Lỗ nhấc nắp: mỗi nắp khoan một lỗ nhỏ vừa ngón tay để nhấc lên. Mica có xu hướng cong dần theo thời gian. Có lỗ này thì nắp lật được cả hai mặt. Cứ vài tuần, hoặc khi thấy nắp bắt đầu võng, bạn lật nắp lại để nó tự thẳng.
• Khoảng hở quanh nắp: mỗi nắp có một viền hở khoảng 6 mm chạy quanh mép. Bể đóng kín nắp thì khó trao đổi khí. Khoảng hở này đủ cho không khí lưu thông ở mặt nước. Phần lớn việc trao đổi khí vẫn diễn ra ở hệ thống lọc, nhưng có thêm ở mặt bể thì yên tâm hơn.

Dán giằng nắp vào bể

Giằng chỉ cần trượt vào đúng vị trí, không cần kỹ thuật gì đặc biệt. Vài cái kẹp giữ giằng cố định. Kẹp không có nhiệm vụ ép hai tấm trước sau vào nhau. Chúng chỉ giữ cho giằng không lệch khi lỡ tay đụng vào bể lúc đang dán.

1. Dán mép dưới và hai mép bên của giằng trước.
2. Ở mép bên, không nên kéo keo một mạch từ trên xuống. Kéo như vậy dễ để lại bọt khí trong đường nối. Nhả từng chút keo một, chờ keo tự chảy dọc theo khe rồi mới đi tiếp.
3. Phải cho đủ keo để đường nối kín hết, không để sót đoạn khô.
4. Mép trên của giằng là chỗ khó nhất. Cách làm thường thấy là chờ keo các mép kia khô một lúc, có thể tới một tiếng, rồi lật bể cẩn thận hoặc úp ngược bể và thao tác từ bên trong dọc theo chu vi.

Có một mẹo để khỏi phải lật bể. Khi dốc ngược chai keo để tra mép trên, bóp chai thường chỉ ra không khí. Cách xử lý là đổ keo vào chai gần đầy, bóp cho hết không khí ra trước. Sau đó keo sẽ ra đều, và bạn chỉ việc đi một đường dọc mép trên phía trong. Làm cách này keo nhỏ giọt rất ít. Dán xong thì để bể nằm yên vài ngày cho keo khô hẳn.

Thử nước và vá chỗ rò

Sau khi keo khô thì bóc hết lớp giấy bảo vệ trên mica và đổ nước thử. Theo kinh nghiệm thường gặp, nếu có rò thì chỗ rò hay nằm ở các góc, nơi ba tấm mica gặp nhau. Đường nối nào nhìn thấy keo ăn đều, liền một dải thì ít khi rò. Vì vậy khi thử nước nên để mắt kỹ tới các góc.

1. Xả hết nước và lau khô góc bị rò.
2. Tra Weld-On 4 vào góc đó. Cách này đôi khi đủ.
3. Nếu khe hở quá rộng so với Weld-On 4, chuyển sang Weld-On 16, loại keo đặc hơn.
4. Weld-On 16 vẫn chưa đủ đặc thì trộn thêm mạt mica (phần vụn từ lúc cắt, cạo) vào Weld-On 16 hoặc Weld-On 4 để có hỗn hợp đặc, đủ lấp kín khe.

Đánh bóng cạnh bằng lửa (flame polishing)

Cạnh mica sau khi cạo phẳng có bề mặt mờ, không nhìn xuyên qua được. Hơ lửa lên cạnh sẽ biến lớp mờ đó thành bóng, trong gần như kính. Chỉ cần làm các cạnh nhìn thấy được, như hai bên hông và toàn bộ mặt trên. Mặt sau và đáy thì không đáng bỏ công.

Chờ keo khô trước đã. Tốt nhất là đợi ít nhất một ngày sau khi dán. Gấp lắm thì cũng phải chờ tối thiểu một tiếng. Keo chưa bay hơi hết thì gặp lửa sẽ sủi bọt, thậm chí bắt lửa, và cạnh đánh xong sẽ rất xấu.

Dụng cụ. Có thể dùng bình propane gắn đầu khò dạng bút chì. Lời khuyên phổ biến là dùng khí MAPP vì nhiều người cho rằng propane không đủ nóng. Thực tế propane vẫn đánh bóng được. Nhưng nếu chưa từng dùng propane bao giờ thì chọn MAPP cho chắc.

Những đoạn còn mờ thường là do đi lửa quá nhanh. Muốn sửa thì chờ mica nguội hẳn rồi mới hơ lại. Lần này lướt qua còn nhanh hơn lần đầu, vì chỗ vừa hơ dễ bắt lửa hơn. Hơ lại ngay khi mica còn nóng là dễ cháy.

Về thứ tự, có thể làm mặt trên khi bể đang đặt trên đáy để có góc hơ thuận tay. Sau đó lật bể lại để làm hai cạnh bên của tấm mặt trước.

Một lưu ý nữa: cạnh nào không dán keo cũng nên cạo phẳng trước khi đánh bóng. Cạnh chưa xử lý mà hơ lửa vẫn trong hơn hẳn cạnh để mờ. Nhưng cạnh đã cạo kỹ thì lên bóng đẹp hơn nhiều.

Làm sạch và bảo vệ bề mặt mica

Mica vừa bóc giấy bảo vệ rất dễ tích tĩnh điện, hút bụi và lông thú. Bụi này bám vì tĩnh điện chứ không phải vì dính ướt, nên chỉ cần lau bằng khăn khô. Khăn microfiber là tốt nhất. Không có thì giấy lau loại mềm cũng tạm được, ít khi làm xước mica.

Sau khi lau, phủ một lớp Novus 1 lên các mặt nhìn thấy: hai bên hông, mặt trước và mặt trên. Với bể đang nằm, chỉ cần đổ một ít lên bề mặt rồi đánh đều. Lớp này làm mica bóng hơn và giảm hút bụi do tĩnh điện.

Quy trình trên là một cách làm đã cho kết quả tốt, không phải cách duy nhất. Người tự đóng bể mica có nhiều kiểu xử lý khác nhau. Bạn nên tham khảo thêm vài cách rồi chọn cách hợp với dụng cụ và tay nghề của mình.

Bắt đầu từ đâu

• Trước khi dán giằng, khoan lỗ nhấc trên từng nắp và kiểm tra gờ đỡ để nắp nằm phẳng mà không lọt xuống bể.
• Đặt bể nằm ngửa, kẹp giằng cố định, rồi dán mép dưới và hai mép bên trước, nhả keo từng chút một.
• Đổ nước thử sau khi keo khô vài ngày, soi kỹ từng góc ba mặt gặp nhau.
• Chỉ đánh bóng bằng lửa khi keo đã khô ít nhất một ngày, làm ở chỗ có che chắn để nhìn rõ ngọn lửa.