Hướng dẫn chăm sóc cá GloFish – cá huỳnh quang cho bể nước ngọt

Chắc bạn từng thấy mấy con cá màu neon sáng rực ở tiệm cá cảnh và tự hỏi đó là cá gì. Đó là GloFish®. Người mới chơi rất chuộng dòng cá này vì màu cầu vồng bắt mắt, bơi lội năng nổ và chịu được nhiều điều kiện nước khác nhau. Phần dưới đây giải thích vì sao chúng phát sáng và cách chăm để cá sống lâu, khỏe mạnh.

GloFish là gì?

GloFish không phải một loài cá riêng. Đây là tên gọi chung cho một nhóm loài cá nước ngọt đã được cấy gen protein huỳnh quang. Gen này vốn có sẵn trong tự nhiên ở sứa, hải quỳ, san hô và nhiều sinh vật biển khác. Lúc đầu các nhà khoa học tạo ra những con cá này để nghiên cứu di truyền và phát hiện một số chất ô nhiễm trong nước. Nhưng vì trông chúng quá rực rỡ nên chẳng bao lâu chúng đã có mặt trong ngành cá cảnh. Gen huỳnh quang làm GloFish sáng rực dưới đèn xanh, và có vẻ nó không ảnh hưởng gì đến chất lượng sống của cá. Hiện nay GloFish gồm các loài dưới đây, và người ta vẫn thường xuyên cho ra thêm giống và màu mới:

• Cá ngựa vằn (Danio rerio)
• Cá tetra váy đen (Gymnocorymbus ternetzi)
• Cá tứ vân (Puntius tetrazona)
• Cá mập cầu vồng (Epalzeorhynchos frenatum)
• Cá betta (Betta splendens)

Cách nuôi từng loài có khác nhau đôi chút, nên phần dưới đây chỉ gom lại những yêu cầu chăm sóc chung. Ví dụ, GloFish tetra thực chất là cá tetra váy đen đã biến đổi gen, phát sáng khi chiếu đèn xanh.

GloFish có những màu nào?

Hiện tại GloFish có các màu Moonrise Pink, Starfire Red, Sunburst Orange, Electric Green, Cosmic Blue và Galactic Purple.

GloFish có bị tiêm thuốc nhuộm không?

Không. Cá không hề bị tiêm thuốc nhuộm. Màu rực rỡ của chúng là đặc điểm di truyền, cá bố mẹ truyền lại cho cá con.

Tự nhân giống GloFish có phạm luật không?

GloFish LLC đã đăng ký nhãn hiệu và bằng sáng chế cho GloFish. Vì vậy theo luật, chỉ công ty này và các đối tác của họ mới được nhân giống và bán cá. Cá tình cờ đẻ trong bể ở nhà hay ở trường thì không sao cả. Có điều, người chơi và các đơn vị không có giấy phép tuyệt đối không được bán, trao đổi hay đổi chác cá con GloFish.

GloFish sống được bao lâu?

Tuổi thọ tùy loài, nhưng trung bình GloFish sống khoảng 3–5 năm. Cá betta thường sống ngắn hơn, chỉ khoảng 2–3 năm. Ngược lại, có người chơi kể đã nuôi cá mập cầu vồng đến 13 năm.

GloFish giá bao nhiêu?

GloFish thường đắt hơn cá cùng loài màu thường. Rẻ nhất là GloFish danio, còn đắt nhất là cá betta GloFish đực loại cao cấp.

Set bể cho GloFish thế nào?

Phần lớn bộ bể GloFish bán sẵn đều khá nhỏ. Ở các tiệm cá cảnh phổ thông, cỡ lớn nhất có vẻ chỉ tầm 40 hoặc 75 lít. Trong khi đó, đa số GloFish bơi rất nhiều và cần bể từ 75 đến 150 lít trở lên. Thêm nữa, đèn xanh đi kèm bể GloFish không đủ sáng để cây thủy sinh lên tốt. Vì thế có thể bạn sẽ phải bày nhiều đồ trang trí và cây giả để cá có chỗ trú, đỡ rượt đuổi cắn nhau. Thật ra dưới đèn trắng bình thường GloFish vẫn rất sặc sỡ, và chúng sẽ sống khỏe trong một bể thủy sinh trồng cây đẹp.

Bể nhỏ mà không có cây thì bạn phải thay nước và vệ sinh lọc rất thường xuyên. Nếu không, cá sẽ phải sống trong nước bẩn do chính chất thải của mình. Chất thải này tan trong nước và không màu. Bạn phải dùng que thử nước mới biết nước bẩn đến đâu và đã đến lúc dọn bể chưa.

Nếu được, bạn nên mua một bể lớn hơn, không cần là bể chuyên cho GloFish. Bể nào cũng dùng được, miễn đèn có chế độ ánh sáng trắng và chế độ "ánh trăng" phát ánh sáng xanh. Như vậy bạn có thể trồng thêm các loại cây thủy sinh ưa sáng yếu. Ban ngày cây lên dưới đèn trắng và tự hút bớt các hợp chất nitơ độc sinh ra từ chất thải của cá. Bể càng lớn, càng nhiều cây thì nước càng sạch và cá nhìn chung càng khỏe.

Có nên tắt đèn bể GloFish không?

Có. Đừng bật đèn xanh suốt 24 giờ, vì ban đêm cá cần bóng tối để ngủ. Thêm nữa, bật đèn bể quá 12 giờ mỗi ngày có thể làm rêu hại mọc. Nếu bể bị nước xanh hoặc rêu mọc nhiều, bạn cắm đèn qua ổ cắm hẹn giờ để giới hạn số giờ bật đèn mỗi ngày.

GloFish có cần sưởi không?

Trừ cá ngựa vằn, GloFish nào cũng cần sưởi. Chúng là cá nhiệt đới và cần nhiệt độ khoảng 24–27°C mới khỏe. Để ở nhiệt độ phòng 20–22°C thì cá bị lạnh lâu ngày, stress liên tục và có thể đổ bệnh. Chỉ cần một cây sưởi đơn giản là nhiệt độ bể sẽ tự giữ ổn định.

Nên nuôi bao nhiêu con GloFish?

Cá ngựa vằn, tetra và cá tứ vân là cá sống theo đàn. Bạn nên nuôi ít nhất sáu con cùng loài để chúng yên tâm hơn và bớt cắn nhau. Khác màu cũng không sao. Chẳng hạn, bạn có thể lấy mỗi màu một con tetra cho đủ đàn sáu con.

Cá tứ vân khá dữ và có thể tấn công các loại GloFish khác. Nếu mới chơi cá, tốt nhất bạn nên nuôi chúng trong bể riêng, chỉ toàn cá tứ vân. GloFish danio thì là cá đàn bơi nhanh, sống hòa thuận với các loài cá cộng đồng hiền lành khác.

Cá mập cầu vồng dài tới 15 cm và hơi có tính giữ lãnh thổ. Bạn chỉ nên nuôi một con trong bể từ 110 lít trở lên. Cá betta cũng khá dữ và không hợp với các loại GloFish khác. Betta thì bạn cũng chỉ nên nuôi một con trong bể từ 19 lít trở lên.

GloFish ăn gì?

May là GloFish rất dễ cho ăn. Chúng thích ăn đa dạng nhiều loại thức ăn bổ dưỡng như cám mảnh, cám viên, thức ăn đông lạnh và thức ăn dạng gel. Ngoại lệ duy nhất có lẽ là cá betta, vì chúng thích đớp mồi trên mặt nước. Với betta, bạn cho ăn cám viên nổi dành cho betta, thức ăn sấy khô và thức ăn đông lạnh. Mỗi tuần nên đổi nhiều loại thức ăn khác nhau để GloFish đủ dưỡng chất, khỏe mạnh và lên màu đẹp nhất.

GloFish có khó nuôi không?

Những người tạo ra GloFish đã cố tình chọn các loài khỏe nhất, dễ nuôi nhất cho người mới. Nhờ vậy cá nhìn chung rất trâu, miễn là bạn giữ bể sạch và cho ăn đầy đủ. Có điều, GloFish mới mua đôi khi bị gầy và đang stress nên dễ mắc bệnh hơn. Lúc chọn cá, bạn nên lấy những con bơi khỏe, bụng hơi tròn, không có dấu hiệu bệnh (như rách vây hay đốm trắng) và không có biểu hiện gì lạ. Cá mới mang về nhà thì nên cách ly hết. Làm vậy vừa tránh lây bệnh sang các bể đang nuôi, vừa dễ chữa bằng thuốc nếu cần.

Ngoài ra, bạn cần nuôi cá trong bể đủ rộng. Bể tối thiểu cho cá betta là 19 lít, cho tetra và cá ngựa vằn là 75 lít, cho cá tứ vân là 115 lít, còn cá mập cầu vồng cần 115–150 lít. Chúc bạn nuôi GloFish thành công.