Cá khủng bố xanh

• Chiều dài chuẩn: 300 mm SL
• Đáy bể: 150 × 45 cm
• Thể tích: khoảng 304 lít

Đáy bể phải rộng ít nhất 150 × 45 cm.1

• Nhiệt độ: 20–24°C
• pH: 6,5–8,0
• Độ cứng: 5–25 dGH1

Bể lý tưởng nên có nền cát mịn, vài cành lũa và mấy tảng đá phẳng lớn để cá có chỗ đẻ. Nếu bể có nuôi chung cá khác, bạn nên sắp xếp đồ trang trí sao cho có càng nhiều vật chắn tầm nhìn càng tốt. Cách này khó loại bỏ hoàn toàn tính hung hăng của cá, nhưng ít ra cũng làm cá bớt gây sự. Thả thêm cây nổi để tạo bóng râm cũng là ý hay. Cây trồng xuống nền thì không ổn lắm, vì loài cá này rất mê đào bới. Những loài cây buộc được lên lũa, đá như Anubias hay dương xỉ java thì có cơ hội sống cao hơn nhiều. Cá khá nhạy với nước xuống cấp. Vì vậy bạn cần một hệ lọc sinh học thật tốt và phải bảo dưỡng bể đều đặn, nghiêm túc.1

Cá ăn tạp và nhìn chung dễ ăn. Thức ăn chính nên là loại que dành cho cá cichlid chất lượng tốt. Ngoài ra, bạn nên thường xuyên cho ăn thêm đồ sống và đồ đông lạnh như giun đất, tôm, trai, v.v. Rau củ như đậu Hà Lan, rau chân vịt cũng nên chiếm một phần đáng kể trong khẩu phần. Đồ giàu đạm như tim bò và các loại thịt đỏ khác thì không nên cho ăn, vì chúng có thể làm hại hệ tiêu hóa của cá.1

Loài này nhìn chung hung dữ và giữ lãnh thổ. Vì vậy, trừ khi bể của bạn cực lớn, tốt nhất chỉ nên nuôi một con hoặc một cặp đã thành đôi. Ở bể lớn hơn, từ 650 lít trở lên, bạn có thể nuôi chung nó với các loài cichlid khỏe khác, cá họ Loricariidae cỡ lớn và những loài cá da trơn to khác. Các loài bơi khỏe, cỡ kha khá như cá mập bạc (silver shark), tinfoil barb, cá đô-la bạc (silver dollar) và những loài tương tự cũng nuôi chung được. Đừng ham thả một cặp vào bể cộng đồng. Nếu chúng quyết định sinh sản thì cả bể sẽ nổ ra đánh nhau dữ dội.1

Như đã nói ở trên, con đực to hơn con cái khá nhiều. Khi trưởng thành, con đực còn mọc một cái u đầu rất ấn tượng, và thường có vây lưng, vây hậu môn kéo dài. Con cái không có những đặc điểm này. Ngoài tự nhiên, u đầu chỉ nổi lên vào mùa sinh sản. Còn trong bể nuôi, nhiều con có u rất to và giữ nguyên u đó suốt.1

Cho cá sinh sản tương đối đơn giản, miễn là bạn có được một cặp hợp nhau. Khổ nỗi, ghép đôi cá trưởng thành khá khó. Nếu chỉ thả chung con đực và con cái vào bể, con đực thường giết con cái. Một số người chơi đã thành công bằng cách đặt một tấm ngăn trong suốt ở giữa bể để con đực làm quen dần với con cái, rồi gỡ tấm ngăn ra sau vài tuần. Cách dễ hơn và nên chọn hơn nhiều là mua ít nhất 6 con non và để chúng tự bắt cặp. Khi đã có một cặp thành đôi, bạn nên vớt hết số cá còn lại ra. Từ lúc này trở đi, bể không thể nuôi chung bất kỳ loài cá nào, vì khi cặp cá bắt đầu đẻ thì cá chung bể gần như chắc chắn sẽ bị giết. Bể nên bố trí như đã gợi ý ở trên, với nước hơi mềm và hơi axit, pH 6,5–7,0, nhiệt độ 24 °C. Tốt nhất là dùng lọc chạy bằng khí, vì cá bột có thể bị hút vào các loại lọc có động cơ như lọc thác. Bạn nên đặt nhiều loại đá phẳng để cá có chỗ đẻ. Hãy cho cá ăn thật nhiều đồ sống và đồ đông lạnh để cá lên điều kiện sinh sản.

Cá thành thục khi dài khoảng 10–15 cm. Khi đã có một cặp, chúng sẽ đẻ mà bạn không cần thúc nhiều. Thay một lượng nước lớn (30–50%) bằng nước mát thường đủ kích cho cá đẻ. Cặp cá sẽ chọn một chỗ đẻ trong lãnh thổ của mình rồi dọn thật sạch. Chỗ đó có thể là một tảng đá phẳng, một chậu hoa lớn hoặc một cái hố cá tự đào dưới nền. Cá đẻ giống nhiều loài cichlid khác. Con cái đẻ một hàng trứng rồi bơi ra, nhường chỗ cho con đực vào thụ tinh. Theo cách này, số trứng được thụ tinh có thể lên tới 400. Trứng nở sau khoảng 3–4 ngày. Trong mấy ngày đó, con đực canh giữ chỗ đẻ, còn con cái chăm trứng. Khi trứng nở, cá bố mẹ chuyển cá bột sang một cái hố đã đào sẵn dưới nền. Cá bột ở đó cho đến khi tự bơi được, thường mất thêm 6–8 ngày. Lúc này bạn có thể cho cá bột ăn microworm, ấu trùng artemia mới nở và thức ăn khô dạng bột. Nên để cá bột ở chung với bố mẹ cho đến khi cá bố mẹ bớt chăm con, thường là khoảng 6 tuần. Nếu tách cá bột ra sớm, con đực có thể đòi đẻ tiếp với con cái. Khi con cái chưa sẵn sàng, con đực có thể quay sang tấn công nó.1

Cá sống ở vùng cực bắc Peru và các lưu vực sông ven biển phía tây Ecuador. Về phía bắc, vùng phân bố kéo dài tới lưu vực Río Esmeraldas và có thể còn xa hơn. Dạng cá từ Esmeraldas trở lên phía bắc có thể là một loài khác (xem phần 'ghi chú').1

Cá sống ở vùng nước ven biển, cả ở suối lẫn sông.1