Cá rainbow cichlid

Đây là một loài cá cảnh kinh điển đúng nghĩa. Nó nổi nhất vào thập niên 1970. Cái tên "rainbow cichlid" người ta đặt hồi đó cho thấy cá có thể lên màu rất đẹp. Vậy mà suốt một thời gian dài, giới nuôi bỏ bê chuyện chọn giống loài này đến mức đáng trách. Chọn lọc không tới nơi tới chốn, lại cho ăn kém, nên chẳng mấy chốc cá ra màu nhợt nhạt và trông kém hấp dẫn.

May là mấy năm gần đây tình hình đã khác. Giờ đã có những lứa cá xứng với cái tên "rainbow cichlid". Chúng lên màu đậm, rất đẹp và cực kỳ cuốn hút. Cũng như nhiều loài cichlid Trung Mỹ khác, loài này có các dòng địa phương với sắc màu khác nhau. Có dòng vây ngả cam, có dòng ngả vàng chanh. Có điều, màu này chỉ hiện ra khi cá vào độ sinh sản. Trước đó con nào trông cũng như con nào. Dòng nào cũng đẹp và thú vị, rất hợp cho người mới chơi cichlid.1

Chiều dài chuẩn (SL) là 17,5 cm. Đáy bể cần 90 × 38 cm. Thể tích khoảng 103 lít (90 × 38 × 30 cm).2

• Nhiệt độ: 22–28°C
• pH: 7,0–8,0
• Độ cứng: 0–20 dGH

Nhiệt độ: Ngoài tự nhiên, cá sống được cả ở vùng nước ấm tới 33°C! Còn trong bể thì nên giữ ở mức 22–28°C.

Độ cứng: Tối đa 20 dGH.2

Bạn nên rải nền cát. Thật ra loài cá này thích đáy bùn hơn, nhưng làm nền bùn trong bể là chuyện khá khó với người nuôi. Những đồ trang trí khác không quan trọng lắm. Dù vậy, cá sẽ thích có vài khu trồng cây để chui vào ẩn nấp. Dòng chảy nên để từ chậm đến vừa, đèn không cần quá mạnh.2

Ngoài tự nhiên, cá chủ yếu ăn mùn bã hữu cơ, trong đó có rất nhiều tảo và các phần thực vật khác. Nuôi trong bể thì cá không kén ăn. Bạn có thể cho ăn cám viên cichlid loại tốt làm thức ăn chính, rồi thường xuyên đổi món bằng thức ăn đông lạnh và thức ăn sống. Cá đặc biệt thích Artemia. Chúng cũng ăn cả cám vảy rau, cám spirulina hoặc các loại tương tự.2

Đây là một loài cichlid hiền, nhất là khi so với các loài Trung Mỹ khác. Cá hợp với những bạn cùng bể có tính nết tương tự. Bạn có thể cân nhắc tetra, barb và các loài cichlid nhỏ, hiền khác. Ở tầng đáy, pleco cỡ nhỏ và cá doradid là lựa chọn phù hợp.2

Cá đực lớn tối đa 12 cm. Cá cái nhỏ hơn con đực 3-5 cm.1

Phân biệt đực cái có thể khá khó. Con đực nhiều khả năng có vây lưng và vây hậu môn nhọn hơn.2

Cá đẻ rất dễ. Chúng đẻ trứng ở chỗ thoáng, đúng kiểu open-breeder điển hình (dòng cá đẻ trứng lên mặt đá, mặt nền lộ thiên).1

Tốt nhất là cho cá đẻ trong một bể sinh sản riêng. Cá sẽ dọn sạch một chỗ để đẻ, thường là một mẩu đá mặt nhẵn. Đá phiến là lựa chọn lý tưởng cho việc này. Cá cái đẻ trứng trước, sau đó cá đực bơi tới thụ tinh. Rồi cả bố lẫn mẹ cùng dùng vây bụng quạt trứng để đưa nước giàu oxy tới trứng. Trứng có thể mất tới 2 ngày mới nở. Lúc này cá bố mẹ có thể chuyển trứng sang những hố đẻ khác đã chuẩn bị sẵn. Khoảng tối đa một tuần sau đó, cá bột sẽ bơi tự do.2

Đây là một loài cichlid cỡ trung, quê gốc ở Trung Mỹ (Nicaragua, Costa Rica, Honduras).1

Loài này có ở miền đông Honduras và khắp Nicaragua, Costa Rica. Ở sườn Đại Tây Dương (phía đông), vùng phân bố kéo dài về phía nam, từ sông Patuca ở Honduras xuống tới sông Matina ở Costa Rica. Ở phía tây, cá có mặt từ sông Guasaule ở Nicaragua đến sông Tempisque và sông Bebedero của Costa Rica.2

Cá thường sống ở vùng nước đục, nền bùn mềm, như hồ trong nội địa, đầm lầy và vùng đất ngập nước.2

Herotilapia: tên ghép từ Heros và Tilapia, tên của hai giống cichlid khác. multispinosa: tiếng Latin, nghĩa là "có nhiều gai".1

Cá rainbow cichlid khá phổ biến trong giới chơi cá. Đây là một loài cichlid Trung Mỹ lý tưởng cho người không muốn vất vả với các loài cichlid Trung Mỹ hung dữ hơn.2