Set bể thủy sinh 20 lít: thiết bị giá rẻ và thiết bị đắt tiền

Bể rẻ và bể đắt khác nhau ở đâu, và khác nhau bao nhiêu tiền? Thí nghiệm này set hai bể khoảng 20 lít cạnh nhau. Một bể dùng kính, đèn, lọc và CO2 loại rẻ, bể còn lại dùng toàn đồ đắt tiền. Cây trồng hai bên được chia đều để sau này so độ lên của cây.

Bài này đi qua từng món thiết bị của hai bể, cách làm nền, cách trồng cây, cách làm bình CO2 tự chế và lắp CO2 bình, kèm bảng chi phí. Đây mới là giai đoạn set bể. Bể nào lên đẹp hơn thì phải chờ vài tuần nữa mới biết.

Kính bể rẻ và kính bể đắt khác gì nhau

Hai bể có kích thước gần như nhau nhưng chất lượng khác nhau. Bể rẻ là loại 36p kính siêu trong của Green Aqua, giá khoảng 40–46 euro. Bể đắt của hãng ILA giá khoảng 70–72 euro.

Trong video

• Xem video từ ▶ 1:49 Hai bể kính đặt cạnh nhau để so sánh độ trong và màu kính.
• Xem video từ ▶ 2:18 Hai bể nhìn gần, thấy rõ ánh màu kính và mép kính khác nhau.

• Kính bể đắt dày khoảng 5 mm, bể rẻ khoảng 4 mm.
• Kính bể đắt trong hơn. Nhìn kỹ thì hai tấm kính có ánh màu hơi khác nhau, một bên ngả xanh dương, một bên ngả xanh lá.
• Mép kính và đường silicone của bể đắt làm kỹ hơn.

Đèn 170 euro và đèn 30 euro chênh nhau thế nào

Bể đắt dùng đèn Skylight AQI 40 giá 170 euro. Với bể 20 lít thì đây là mức giá rất cao. Bể rẻ dùng Twinstar 30B giá 30 euro. Đèn này từng dùng cho một bể guppy không lọc và bể đó lên tốt.

Trong video

• Xem video từ ▶ 4:47 Đèn Skylight bên trái sáng hơn đèn Twinstar bên phải.
• Xem video từ ▶ 5:07 Hai bể đặt cạnh nhau, mỗi bể một đèn đang bật để so sánh.

Khi bật hai đèn cạnh nhau, Skylight sáng hơn rõ. Dù vậy, nhìn bằng mắt thường thì khoảng cách không lớn như giá tiền. Skylight chắc chắn, hoàn thiện đẹp. Twinstar sáng tốt so với giá nhưng cầm hơi ọp ẹp.

Lúc quay ở mức 85%, Skylight bị nháy trên máy quay. Chuyển lên 100% thì hết nháy. Khi chạy thật, đèn này lại quá mạnh với bể nhỏ nên sẽ giảm xuống khoảng 70%. Ban đầu cả hai bể bật đèn 8 tiếng mỗi ngày. Khi bể rẻ ổn định hơn, có thể tăng thời gian chiếu cho bể này lên 10 hoặc 12 tiếng để bù phần cường độ thua kém.

Làm nền: phân nền hay đất ao phủ sỏi

Bể đắt dùng phân nền Aquario Neo Soil. Bể rẻ dùng đất trồng cây ao phủ một lớp sỏi rẻ nhất mua ở tiệm cá. Cả hai bể đều được rắc thêm phân viên (root tabs), vì đất ao có thể vẫn thiếu dinh dưỡng và thêm phân viên cho cả hai thì hai bể cân bằng hơn.

Với bể nhỏ, tiền nền hai bên gần như bằng nhau. Một túi phân nền 3 lít giá khoảng 15–17 euro. Túi đất ao giá 10 euro, sỏi thêm 2,5 euro. Bể nhỏ chỉ cần một ít đất ao nên một túi dùng được rất lâu. Về lâu dài, cách này rẻ hơn nhiều.

Cách làm nền bể phân nền:

1. Rải một lớp phân nền mỏng dưới đáy. Lớp này giữ phân viên không bị xê dịch.
2. Bóc vỏ phân viên rồi rắc đều lên mặt nền. Bể này dùng 5 viên.
3. Đổ phần phân nền còn lại, phía trước mỏng, phía sau dày. Tổng cộng khoảng 3 lít hoặc ít hơn một chút.

Với bể đất ao, đất được đổ trước, sau đó nhặt bớt các mảnh to để sau này không có rác nổi lên. Sỏi trước khi đổ vào được ngâm thử với nước. Nước vẫn trong nên đổ thẳng vào luôn mà không cần rửa. Lượng đất ao bao nhiêu là vừa thì chưa rõ. Phân nền dùng nhiều không sao, còn đất ao thì có thể dùng quá tay. Làm xong nền thì tưới cho nền ẩm đều rồi mới trồng cây.

Trồng cây sao cho hai bể công bằng

Hai bể không dùng đá hay lũa, chỉ trồng cây theo kiểu Dutch nhỏ, vì mục đích là so độ lên của cây. Bể chỉ sâu 22 cm nên khó chia tiền cảnh, trung cảnh, hậu cảnh, nhưng vẫn nên cố tách ba lớp này, nhất là với kiểu Dutch.

Trong video

• Xem video từ ▶ 11:03 Cây được chia đều ra hai khay trước khi trồng vào hai bể.
• Xem video từ ▶ 11:13 Cận cảnh cây xanh và cây đỏ trong khay, chia đều cho hai bể.

Để hai bể nhận lượng cây như nhau, cây được chia ra hai khay ngang nhau trước khi trồng, kèm một sơ đồ trồng ghi rõ vị trí từng loại.

• Tiền cảnh: thảm Micranthemum 'Monte Carlo', hai bên có Marsilea, phía sau xen chút Lilaeopsis.
• Trung cảnh: Hygrophila pinnatifida, Alternanthera reineckii 'Mini', Nesaea pedicellata 'Golden' ở giữa, Blyxa japonica bên phải.
• Hậu cảnh: Ludwigia repens, Micranthemum umbrosum ở giữa và Rotala 'Orange Juice' bên trái.

Hygrophila pinnatifida lúc trồng chưa có rễ nên khó cắm. Cây được dán keo vào một vòng gốm giữ cây để nằm yên, vài ngày sau rễ sẽ tự bám xuống nền.

Sau khi đổ nước, bể phân nền bị Rotala và Ludwigia nổi lên liên tục. Cách xử lý là buộc mấy ngọn cây này vào một viên đá cho nằm yên. Bể sỏi không gặp chuyện này vì sỏi nặng hơn và giữ gốc cây chắc hơn.

Lọc có cần đắt không

Bể đắt dùng Dennerle Scapers Flow, giá khoảng 73 euro. Lọc này lai giữa lọc treo và lọc ngoài, có nhiều chỗ chứa vật liệu lọc, ống hút và ống xả trong suốt nên nhìn gọn. Bể rẻ dùng một lọc trong đơn giản giá 14 euro. Lọc trong không có vấn đề gì, chỉ có mấy núm hít bị lỏng và cần thay.

Trong video

• Xem video từ ▶ 16:39 Bể thủy sinh nhỏ cây đỏ, thiết bị lọc gọn phía trên.
• Xem video từ ▶ 17:09 Bể rẻ dùng lọc trong đơn giản gắn vào kính bên phải.

Nhiều người chơi thủy sinh lo về lọc quá mức cần thiết. Lọc là khoản bạn hoàn toàn có thể tiết kiệm.

Làm bình CO2 tự chế chạy được 6–7 tuần

Bể rẻ vẫn có CO2. Nhiều người nói CO2 tự chế không ổn định và chỉ chạy 2–3 tuần. Công thức có gelatin dưới đây chạy ổn định và dễ dàng kéo được 6–7 tuần.

1. Đun nước với đường, sau đó cho gelatin vào. Hỗn hợp này đổ vào chai 1,5 lít và để đông dưới đáy.
2. Đổ thêm nước có pha men lên trên. Men ăn đường và sinh ra CO2. Đường đã đông thành thạch nên men ăn chậm hơn, nhờ vậy bình chạy được lâu.
3. Khoan một lỗ nhỏ trên nắp chai, luồn dây hơi qua lỗ.
4. Bịt kín chỗ dây đi qua nắp bằng keo silicone hoặc keo dán sắt. Nắp phải kín hoàn toàn, hở là bình không lên áp.
5. Kiểm tra bằng cách bóp chai. Chai cứng, khó bóp là đã có áp.

Bình làm trước hai ngày đã có bọt CO2 ra ở đầu sủi.

Lắp CO2 bình cho bể đắt tiền

Bể đắt dùng bình CO2 nén với van Strideways Pro, giá van khoảng 100–110 euro. So với CO2 tự chế, bộ này chỉnh được chính xác lượng CO2, có van điện từ để tắt CO2 ban đêm và dùng được lâu hơn hẳn. Một bộ van tốt có thể dùng 10 năm trở lên. Sau đó bạn chỉ tốn tiền nạp bình.

1. Kiểm tra vòng đệm teflon đã nằm trong van.
2. Vặn van vào bình đến khi không vặn thêm được, rồi dùng cờ lê kèm theo siết thêm một chút. Không cần siết hết sức.
3. Lắp bộ đếm bọt cho thẳng đứng và đổ nước vào. Nước trong bộ đếm bọt bay hơi dần, lâu ngày sẽ khó đếm bọt. Có loại dung dịch chuyên dụng cho bộ đếm bọt, có thể là glycerin.
4. Nối khoảng 1 m ống silicone trong, gắn một van một chiều ngay sát sủi rồi mới đến sủi.
5. Cắm van điện từ vào ổ hẹn giờ và mở van kim đến khoảng 1 bọt mỗi giây.

Van thường đã có sẵn van một chiều bên trong, nhưng vẫn nên gắn thêm một cái sát sủi. Khi CO2 tắt, nước chảy ngược vào sủi và có thể theo ống về tận van. Sáng hôm sau CO2 phải đẩy hết chỗ nước đó ra, mất thời gian và dồn áp trong ống.

Với bể nhỏ, CO2 bật trước đèn 1 tiếng và tắt trước khi tắt đèn 1 tiếng. CO2 bình đắt hơn nhiều, bù lại bạn kiểm soát được lượng CO2 và yên tâm hơn chuyện cá ngộp vì dư CO2.

Tổng chi phí hai bể

Hai bể chênh nhau gần 400 euro. Trước khi có kết quả, dự đoán là đèn và nền sẽ tạo khác biệt lớn nhất giữa hai bể. Đây mới là phỏng đoán, cần chờ cây lên vài tuần mới kiểm chứng được.

Bắt đầu từ đâu

• Nếu tiền eo hẹp, cứ chọn lọc trong rẻ tiền, vì lọc là khoản dễ tiết kiệm nhất.
• Với bể nhỏ, có thể thử đất ao phủ sỏi kèm phân viên. Tiền ban đầu ngang phân nền, còn túi đất dùng được nhiều lần.
• Muốn có CO2 mà chưa đủ tiền mua bình, hãy làm một chai CO2 tự chế với đường, gelatin và men, nhớ bịt nắp thật kín.
• Nếu dùng CO2 bình, gắn van một chiều sát sủi và hẹn giờ cho CO2 bật trước đèn 1 tiếng, tắt trước khi tắt đèn 1 tiếng.