พาราไคซิส

ตู้ปลาที่ปูพื้นด้วยกรวด มีบางส่วนเป็นกรวดก้อนกลม หินก้อนเล็ก และมีไม้น้ำต้นเล็กลักษณะคล้ายหญ้าปลูกกระจายอยู่บ้าง จะเป็นการจัดตู้ที่เหมาะมากสำหรับปลาแมวลำธารภูเขาตัวเล็กชนิดนี้ ปลาอย่าง Brachydanio rosaeus และ Barbus rhombocellatus เป็นเพื่อนร่วมตู้ที่เหมาะมาก1

ควรให้อาหารมีชีวิต เช่น ไรแดง ไซคลอปส์ หนอนแดงตัวเล็ก และหนอนขาว (white worm) เนื่องจาก Parakysis มักไม่กินอาหารแห้งสำเร็จรูป เช่นเดียวกับปลาส่วนใหญ่ในวงศ์ย่อย Parakysinae แต่จะยอมกินหนอนแดงแช่แข็งขนาดเล็ก1

เอเชีย: คาบสมุทรมลายู ไปจนถึงหมู่เกาะซุนดาใหญ่ ได้แก่ เกาะบอร์เนียว อินโดนีเซีย และเกาะสุมาตรา แหล่งที่พบตัวอย่างต้นแบบ (type locality): อำเภอมาไว (Mawai) รัฐยะโฮร์ ประเทศมาเลเซีย

ชนิดนี้พบในแหล่งน้ำแบล็กวอเตอร์ (น้ำสีชา) ตั้งแต่ลุ่มน้ำแม่น้ำตรังกานูลงไปทางใต้จนถึงลุ่มน้ำแม่น้ำเซดิลีในมาเลเซียตะวันตก รวมถึงเกาะบาตัมและเกาะลิงกาในหมู่เกาะเรียว ขอบเขตการกระจายพันธุ์โดยประมาณ (EOO) อยู่ที่ 95,000 ตร.กม. และพื้นที่ที่พบอาศัยจริง (AOO) ประมาณ 1,900–2,000 ตร.กม.1

บัญชีแดงของ IUCN: ชนิดนี้อาศัยได้เฉพาะในป่าพรุเท่านั้น จากภัยคุกคามที่แพร่กระจายเป็นวงกว้างจากการทำลายป่าพรุเพื่อเปลี่ยนการใช้ที่ดิน จึงกำหนดจำนวนพื้นที่ที่พบ (locations) ไว้ที่ 1–5 แห่ง เมื่อพิจารณาจากจำนวนพื้นที่ที่จำกัด AOO ที่แคบ และภัยคุกคามสำคัญที่แพร่กระจายวงกว้าง ชนิดนี้จึงได้รับการประเมินให้อยู่ในสถานภาพมีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ (Vulnerable, VU) ตามเกณฑ์ D2 และ B2ab(ii,iii,v) (IUCN 2019)

ที่มาของชื่อ: Parakysis มาจาก para- แปลว่า ใกล้ คือคล้ายกับ Akysis แต่ไม่มีครีบไขมัน ส่วน verrucosus แปลว่า ปกคลุมด้วยหูด (verrucae) หมายถึงผิวหนังที่ "ปกคลุมไปทั่วด้วยเม็ดหรือตุ่มขนาดเล็กมาก"1