Cá chuột ornata

Chiều dài chuẩn: 70 mm SL. Đáy bể: 60 × 38 cm. Thể tích: khoảng 68 lít.

60 × 38 × 30 cm, khoảng 68 lít.1

• Nhiệt độ: 22–26°C
• pH: 6,0–7,2
• Độ cứng: 2–15 dGH1

Nền nên dùng cát mịn. Bạn bố trí chỗ trú bằng đá nhẵn và vài khúc lũa. Cá cũng thích những khoảng trồng cây dày và một ít cây thả nổi che bớt mặt nước. Loài này ưa nước giàu oxy, vì vậy bạn cần tạo chút xáo động trên mặt nước và có dòng chảy. Cũng như mọi loài cá chuột khác, đừng dùng lọc đáy và phải giữ nền thật sạch. Cá chuột rất nhạy với nền bẩn hay nền ít được vệ sinh. Nếu phải sống trong điều kiện kém, chúng có thể bị mất râu.1

Cá ăn được hầu hết các loại thức ăn khô dạng chìm. Chúng cũng ăn các loại thức ăn sống và đông lạnh cỡ nhỏ như trùng huyết, Artemia và giun đất cắt nhỏ. Cho ăn đa dạng thì cá sẽ luôn giữ được thể trạng tốt nhất.1

Cá rất hiền và hợp với nhiều kiểu bể cộng đồng. Đừng nuôi chung với cá quá lớn hoặc hung dữ. Những loài nuôi chung hợp gồm characin nhỏ, cá cyprinid, cá anabantoid, cichlid lùn và các loài cá da trơn hiền khác. Lúc nào cũng nên nuôi Corydoras theo đàn, vì có đồng loại bên cạnh thì chúng mạnh dạn và hoạt bát hơn hẳn. Một đàn nên có ít nhất 6 con. Khi chọn cá nuôi chung, bạn nhớ rằng loài này thích nhiệt độ hơi thấp hơn một chút.1

Giống phần lớn các loài cá chuột, Brochis ornata dễ phân biệt đực cái nhất khi nhìn từ trên xuống. Con cái tròn mình và thân bè hơn con đực thấy rõ, nhất là lúc đang mang đầy trứng.1

Hiện chưa có thông tin về sinh sản trong bể nuôi. Tuy vậy, nhiều khả năng loài này cho đẻ được theo cách tương tự nhiều loài Corydoras khác. Bạn chuẩn bị một bể đẻ, cỡ khoảng 45 × 30 × 30 cm là vừa. Đáy bể để trần, rải cát hoặc sỏi mịn đều được. Nên dùng lọc bọt xốp hoặc lọc hộp chạy bằng máy sủi, vì cá bột không bị hút vào các loại lọc này. Bỏ thêm vài búi cây như rêu java. Nhiệt độ khoảng 24 °C và pH 7 là ổn. Khi cho cá chuột đẻ, số con đực nhiều hơn con cái bao giờ cũng tốt hơn. Tỷ lệ nên dùng là 2 đực với 1 cái. Nuôi vỗ cả đàn bằng thức ăn đa dạng, gồm đồ sống, đồ đông lạnh và thức ăn khô. Khi thấy con cái căng trứng rõ, bạn thay một lượng nước lớn (50–70%) bằng nước mát hơn, đồng thời tăng sục khí và dòng chảy trong bể. Làm lại như vậy mỗi ngày cho đến khi cá đẻ.

Đến đây cũng nên biết vài điều chung về chuyện cho cá chuột đẻ. Nhiều loài đẻ theo mùa và sinh sản vào mùa mưa ở quê nhà của chúng. Mùa mưa đó trùng với mùa đông ở Anh. Vì vậy, nếu cho đẻ vào mùa hè mà mãi không thành, bạn có thể đợi sang mùa đông rồi thử lại. Ngoài ra, có loài phải mất vài năm mới thành thục, nên bạn cần kiên nhẫn. Cuối cùng, một số loài đơn giản là cần cách làm khác, chẳng hạn thời điểm thay nước hay mức oxy. Nếu chưa gặp may, bạn cứ mạnh dạn thử cách khác.

Khi cá chịu đẻ, chúng thường dán trứng lên kính bể, hay chọn chỗ có dòng chảy khá mạnh. Lúc đầu cả đàn bơi nhiều hơn và tỏ ra hưng phấn. Sau đó con đực bắt đầu chủ động đuổi theo con cái. Con cái nào đã sẵn sàng sẽ để con đực dùng râu mơn trớn mình. Tiếp theo, cặp cá vào "tư thế chữ T" quen thuộc, trong đó con đực kẹp râu con cái giữa vây ngực và thân mình. Con đực phóng tinh, và người ta cho rằng tinh trùng đi qua miệng và mang của con cái rồi được dẫn về phía vây bụng. Con cái khum hai vây bụng lại thành một cái "giỏ" và đẻ vào đó một quả trứng, có khi đến 4 quả. Sau khi trứng thụ tinh, con cái bơi đi tìm chỗ thích hợp để dán trứng, rồi cả quá trình lặp lại. Nếu cho đẻ theo đàn, bạn sẽ hay thấy nhiều con đực cùng bám theo một con cái lúc nó đi dán trứng. Con nào cũng muốn được chọn để thụ tinh cho lượt trứng tiếp theo.

Cá bố mẹ sẽ ăn trứng nếu có dịp, nên khi cá đẻ xong bạn có 2 lựa chọn. Cách thứ nhất là vớt cá bố mẹ ra và nuôi cá con ngay trong bể đẻ. Cách thứ hai là chuyển trứng sang chỗ khác để nuôi cá bột. Nếu chuyển trứng, bạn sẽ thấy trứng khá chắc. Thường bạn có thể dùng ngón tay lăn nhẹ trứng dọc theo mặt kính. Thùng mới nên dùng cùng nước với bể đẻ và sục khí tốt như bể đẻ. Dù ấp trứng ở đâu, tốt nhất bạn nên nhỏ vài giọt xanh methylene vào nước để trứng không bị nấm. Dù vậy, nhiều khả năng vẫn sẽ có vài trứng bị nấm. Thấy trứng nào nấm thì gắp bỏ ngay để nấm không lan sang trứng khác.

Trứng nở sau 3–4 ngày. Khi cá bột tiêu hết túi noãn hoàng, chúng sẽ ăn được giun vi sinh (microworm) và ấu trùng Artemia làm thức ăn đầu đời. Cá bột có vẻ ít bệnh hơn khi nuôi trên một lớp cát mỏng so với nuôi trong bể đáy trần.1