Cua đỏ rừng ngập mặn

Cua đỏ rừng ngập mặn không cần nhiều chỗ. Một bể 20 lít đủ cho 1 con trưởng thành. Bể 40 lít có thể nuôi chung 1 con đực với 1–2 con cái.

Không nên nuôi chung nhiều con đực, vì chúng hung hăng và sẽ đánh nhau giành lãnh thổ.

Mật độ nuôi là một trong những điều quan trọng nhất khi nuôi loài này. Nuôi quá đông khiến cua bị stress nặng. Phần lớn trường hợp, cua sẽ sinh bệnh, trở nên hung hăng và ăn thịt lẫn nhau.

Loài cua này leo được cả mặt phẳng thẳng đứng và thường tận dụng khả năng đó để trốn khỏi bể. Vì vậy bể bắt buộc phải có nắp đậy thật khít.1

Trong một paludarium bố trí kiểu truyền thống, loài cua này sống khỏe khi nước có pH từ 7,0–8,0 trở lên, KH 0–10 và GH 4–16. Nhiệt độ tối ưu là 22–26 °C.1

Nuôi cua đỏ rừng ngập mặn không phức tạp, vì chúng không đòi hỏi gì đặc biệt. Loài này cũng khá khỏe và chịu được thông số nước dao động trong khoảng rộng. Dù vậy, muốn cua sống thoải mái và sống lâu thì bạn vẫn phải lo đủ những nhu cầu cơ bản của chúng.

Tỉ lệ cạn và nước: Cua đỏ rừng ngập mặn là loài bán cạn và thích ở trên cạn hơn dưới nước. Phần cạn nên chiếm ít nhất 70–80% diện tích bể, nhiều hơn càng tốt. Nhưng phần nước cũng cực kỳ quan trọng:

• Cua lột xác (bỏ lớp vỏ cũ) ở dưới nước.
• Dưới nước có thêm chỗ trốn và nhìn chung an toàn hơn cho cua.

Loài cua này không ở dưới nước lâu được. Ngâm lâu là chúng chết đuối.

Chậu nước và loại nước: Chỉ cần một chậu nước cỡ vừa phải, lúc nào cũng có sẵn, là cua đã sống vui vẻ.

• Nước chỉ cần sâu vài centimet. Chậu đủ lớn để cua ngập toàn thân là được, không cần hơn. Miễn vũng nước phủ kín được cả người cua thì chúng sẽ ổn.
• Trong chậu nên có vài chỗ trốn, vì cua lột xác dưới nước.
• Bạn nên bố trí nhiều kiểu bề mặt khác nhau để cua dễ bò lên bờ. Có thể đặt thêm đá hoặc lũa trong nước để tạo các đảo nhỏ cho cua leo lên.

Ngoài tự nhiên, chúng sống được cả ở nước ngọt lẫn nước lợ. Vì vậy bạn nên chuẩn bị:

• một chậu nước ngọt và
• một chậu nước lợ.

Chỉ cho nước ngọt mà bỏ nước lợ có được không? Được. Tuổi thọ của cua có thể ngắn đi chút ít, nhưng nhìn chung chúng vẫn ổn.

Cách pha nước lợ và nước ngọt: Tuyệt đối không dùng muối hột cho bể cá hay muối ăn để pha nước mặn. Chỉ dùng muối biển chuyên dụng (như muối Instant Ocean hoặc loại tương tự). Độ mặn cần đạt là 1,005 đến 1,010 SG (tối đa 12 ppt).

Cho khoảng 30 ml muối vào mỗi 4 lít nước ngọt trong xô nhựa. Dùng tỉ trọng kế hoặc khúc xạ kế loại tốt để đo cho chính xác.

1. Khuấy nước thật kỹ.
2. Để yên khoảng 20–30 phút.
3. Khuấy lại lần nữa cho muối tan hết và đều khắp xô.
4. Nếu độ mặn cao quá, thêm nước ngọt. Nếu thấp quá, thêm muối biển.

Với nước ngọt, tốt nhất là dùng nước máy đã khử clo, nước suối đóng chai hoặc nước cất. Nếu dùng nước máy, bạn nên để nước 24 giờ rồi mới dùng, vì clo trong nước máy độc với cua.1

Cua đỏ rừng ngập mặn thuộc nhóm ăn tạp cơ hội. Chúng ăn được cả động vật lẫn thực vật, dù còn sống hay đã chết. Nói cách khác, gần như thứ gì rơi xuống đáy bể chúng cũng ăn.

Quan sát cho thấy loài cua này không đặc biệt mê thức ăn giàu đạm. Muốn cua lớn tốt nhất, lượng đạm nên chiếm khoảng 20–30% khẩu phần.

Khi nuôi trong bể, chúng ăn rất nhiều loại thức ăn, gồm:

• Rau củ
• Mùn bã hữu cơ
• Lá khô
• Hạt
• Trùng huyết đông lạnh
• Giun mùn bã
• Trùng chỉ
• Giun đen (blackworm)
• Trùng huyết
• Giun đất
• Ốc mới đập dập
• Cá hoặc tép chết, v.v.

Thực đơn lúc nào cũng nên có rau và lá cây (ví dụ lá bàng, lá dẻ gai khô, lá sồi, v.v.). Cua ăn chính những thứ này và cần cả lớp mùn bã do lá phân hủy ra.

• Kiểu ăn: chủ yếu ăn thực vật/ăn tạp
• Thức ăn ưa thích: lá cây và rau củ
• Tần suất cho ăn: 3–4 lần mỗi tuần

Bao lâu thì dọn thức ăn thừa? Cua ăn chậm, nên bạn có thể để thức ăn trong bể 24 giờ rồi mới gắp ra cho khỏi mốc. Tốt nhất là cho ăn vào buổi tối hoặc ban đêm. Cua là loài ăn đêm, tự nhiên chúng vẫn kiếm ăn lúc các loài khác ngủ, nên cho ăn giờ này cũng giống điều kiện ngoài tự nhiên.

Bao lâu cho ăn một lần? Cua trưởng thành nên được cho ăn 3–4 lần mỗi tuần. Đừng để chúng đói, vì cua đói có thể quay sang ăn thịt nhau rất nhanh.

Cua có cần canxi không? Có. Canxi là thành phần thiết yếu để làm vỏ và giữ sức khỏe chung. Bạn có thể bổ sung canxi từ:

• cải xoăn (kale)
• bông cải xanh
• rau chân vịt
• mai mực
• vỏ trứng (nghiền thành bột)
• quả sung
• các loại hạt (nuts)
• wonder shell
• vỏ hàu
• rong biển
• hạt (seeds)
• côn trùng, v.v.

Bạn nên để sẵn một mẩu mai mực nhỏ trong bể suốt thời gian nuôi.1

Tập tính xã hội của cua đỏ rừng ngập mặn khá phức tạp. Một mặt, đây là loài bán hung dữ và có tính lãnh thổ. Mặt khác, người ta vẫn hay gặp chúng sống thành nhóm.

Loài cua này có cá tính rất thú vị. Chúng không mấy nhát và sẵn sàng giơ càng thị uy với bất cứ thứ gì quanh mình.

Chúng chủ yếu hoạt động về đêm, nhưng ban ngày vẫn khá năng nổ. Chúng không sống hẳn dưới nước. Là loài bán cạn, chúng thích ở trên cạn nhiều hơn.

Chúng còn leo trèo cực giỏi. Hễ có cơ hội là chúng tìm cách trốn ra khỏi bể, bể nào cũng vậy.

Chúng không hẳn là loài đào hang, nhưng có thể đẩy bớt đất ra để làm tổ riêng. Ngoài tự nhiên, chúng thường làm việc này ở mép nước.

Chúng khá bừa bộn và hay phá. Sức chúng đủ khỏe để bày lại cả paludarium (bể bán cạn) theo ý mình.

• Sống bầy đàn: Không
• Năng động: Có
• Hiền lành: Không (bán hung dữ)
• Đào hang: Không (nhìn chung)

Tuổi thọ: hiện chưa có số liệu về tuổi thọ tối đa của Pseudosesarma moeshi ngoài tự nhiên. Nuôi trong bể và chăm đúng cách, chúng có thể sống ít nhất 2–3 năm.1

Cua đỏ rừng ngập mặn có mai nhẵn, thân hình vuông. Hai mắt nằm ở đầu hai cuống mắt cử động được. Con trưởng thành có mai rộng trung bình khoảng 3–4 cm. Nếu tính cả sải chân, chúng có thể đạt 10–12 cm.

• Loài giáp xác sặc sỡ này mang tên như vậy là nhờ cái mai đỏ, nhưng không phải con nào cũng đỏ. Chúng còn có những dạng màu khác, và một số con thậm chí có màu tím hoặc tím sẫm.
• Càng có màu đỏ. Đầu mút các ngón càng màu vàng.
• Càng con đực và con cái trông giống nhau, không dùng để phân biệt giới tính được.
• Chân có màu gần giống màu mai.1

Cua đỏ rừng ngập mặn có nguồn gốc từ Đông Nam Á. Chúng phân bố rộng ở Sumatra (nơi lấy mẫu chuẩn là Deli), quần đảo Mergui trên biển Andaman, Sulawesi, bán đảo Malaysia và vịnh Thái Lan.1

Đây là loài cua sống bán cạn. Chúng ở trong hoặc quanh các con sông, con suối và đầm lầy vùng đất thấp, sát biển và cửa sông, nơi độ mặn của nước lúc cao lúc thấp.

Ở vùng triều của rừng ngập mặn và các vùng đất ngập nước khác, chúng thuộc nhóm chiếm ưu thế trong quần xã động vật cỡ lớn (macrofauna).1

Cây trồng: bạn có thể nuôi cua chung với cây, nhưng không hoàn toàn an toàn cho cây. Cua có thể ăn hoặc nhổ bật một số cây trong bể.1