7 loài tôm hùm đất nuôi bể phổ biến nhất

Tôm hùm đất là loài nuôi làm thú cưng khá thú vị. Người lớn hay trẻ con nuôi đều thấy vui và thấy đáng công bỏ ra. Phần lớn các loài tôm hùm đất chăm rất đơn giản, vì thế ngày càng nhiều người nuôi chúng.

Tôm hùm đất rất đa dạng và có rất nhiều loài. Vì vậy, trước khi mua, bạn nên tìm hiểu kỹ loài mình định nuôi.

Nếu bạn chưa biết loài nào hợp với mình thì danh sách dưới đây là dành cho bạn. Đây là những loài tôm hùm đất nuôi bể phổ biến nhất mà bạn có thể mua được, kèm những điều cần biết trước về từng loài.

Loài nào trong danh sách cũng có bài hướng dẫn chăm sóc chi tiết riêng, nếu bạn muốn tìm hiểu sâu hơn.

Top 7 loài tôm hùm đất nuôi bể

Đây là những loài tôm hùm đất nước ngọt được nuôi bể nhiều nhất:

Tôm hùm đất đầm lầy đỏ (Red Swamp Crayfish, Procambarus clarkii)
Tôm hùm đất lùn cam (Dwarf Orange Crayfish, Cambarellus patzcuarensis)
Tôm hùm đất xanh (Blue Crayfish, Procambarus alleni)
Marmorkrebs (Procambarus fallax)
Tôm hùm đất Yabby thường (Common Yabby, Cherax destructor)
Tôm hùm đất càng đỏ Úc (Australian red claw crayfish, Cherax quadricarinatus)
Tôm hùm đất lùn Brazos (Brazos Dwarf Crayfish, Cambarellus texanus)

Lưu ý: Ngoài ra còn có hướng dẫn cho những loài ít gặp hơn như Cambarellus diminutus, Cambarellus shufeldtii, Cambarellus pure, Cherax pulcher, tôm hùm đất Cuba, Procambarus milleri, tôm hùm đất rỉ sét (Rusty crayfish), tôm hùm đất tín hiệu (Signal crayfish), tôm hùm đất Marron (Marron crayfish) và một số loài khác.

Tôm hùm đất đầm lầy đỏ

Procambarus clarkii còn có tên là tôm hùm đất Louisiana (Louisiana crawfish) hay Mudbug. Quê gốc của chúng là các vùng nước ngọt chảy chậm ở miền bắc Mexico và đông nam Hoa Kỳ. Ngày nay loài này đã lan ra và sống ổn định ở mọi châu lục, chỉ trừ Nam Cực và châu Đại Dương.

Tôm hùm đất đầm lầy đỏ nhanh chóng được dân chơi cá cảnh ưa chuộng vì chúng cực khỏe và dễ thích nghi. Ngoài tự nhiên, chúng vượt qua được những mùa rất khắc nghiệt. Chúng thậm chí chịu được những đợt khô hạn không có nước kéo dài tới 4 tháng.

Nhờ lai tạo chọn lọc, Procambarus clarkii giờ có nhiều biến thể màu như cam, vàng, trắng, đen và vài màu khác.

Loài này đặc biệt hợp với môi trường nuôi bể. Phần lớn con trưởng thành dài tới 10 – 12 cm, nên mỗi con cần ít nhất khoảng 80 lít nước.

Tuổi thọ trung bình của chúng khoảng 3 năm. Nếu bể được chăm chu đáo, chúng sống lâu hơn thế cũng là chuyện bình thường.

Bạn cần nhớ Procambarus clarkii rất hay đào hang sâu xuống nền. Chúng cũng rất hung dữ và giữ lãnh thổ gắt. Vì thế, nuôi chúng chung với loài khác không dễ chút nào.

Tôm hùm đất đầm lầy đỏ (Procambarus clarkii)

Ưu điểm

Rất khỏe
Kích thước vừa phải
Đẹp, nhiều biến thể màu
Sinh sản được trong bể
Ăn ốc hại
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)

Nhược điểm

Hung dữ
Giữ lãnh thổ
Không ăn rêu hại
Ăn cây và cắt cây
Ăn luôn cả ốc tốt, ốc có ích
Có thể ăn cá hoặc làm cá bị thương
Có thể bò ra khỏi bể

Tôm hùm đất lùn cam

Tôm hùm đất lùn cam (Dwarf Orange Crayfish) cũng là loài được nuôi nhiều và rất xứng đáng có tên trong danh sách này. Tên khoa học của nó là Cambarellus patzcuarensis.

Loài này còn được gọi là tôm hùm đất lùn Mexico (Dwarf Mexican crayfish), vì người ta bắt gặp chúng ở Mexico và các vùng phía nam Hoa Kỳ.

Chúng có màu cam rất nổi. Dù vậy, cũng có con màu nâu, màu gỉ sắt hoặc có vân cẩm thạch.

Đúng như cái tên, loài này nhỏ con, chỉ dài khoảng 4 – 5 cm. Chúng cũng khá hiền nên dễ nuôi trong bể. Tôm hùm đất lùn Mexico không đòi hỏi gì khắt khe về bể nuôi.

Vì nhỏ con, tôm hùm đất lùn Mexico sống thoải mái trong bể tương đối nhỏ, cỡ 40 lít. Thả vài con làm điểm nhấn cho bể là rất hợp.

Giống phần lớn các loài tôm hùm đất, tôm hùm đất lùn cam ăn tạp. Tìm được gì dưới đáy bể là chúng ăn nấy. Rau củ, xác con vật chết trong bể hay thức ăn thừa, món nào chúng cũng ăn ngon lành. Bạn có thể cho ăn thêm thức ăn cá, kèm thức ăn viên cho cá hoặc cho tép.

Nhìn chung, tôm hùm đất lùn Mexico nuôi được trong bể cộng đồng, miễn là bạn tuân theo một số nguyên tắc và điều kiện. Có điều chúng có thể rất hung hăng với đồng loại. Tuy nhỏ, chúng vẫn thích đào bới, đào hang và tha đồ vật nhỏ đi chỗ khác.

Tôm hùm đất lùn Mexico (Cambarellus patzcuarensis)

Ưu điểm

Khá hiền
Nhỏ con
Đẹp, nhiều biến thể màu
Sinh sản được trong bể
Nuôi được trong bể cộng đồng
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)
Nuôi chung với cây thủy sinh được

Nhược điểm

Rất giỏi trốn khỏi bể
Có thể cắn đứt râu của ốc lớn
Có thể làm hại cá bơi chậm, vây dài

Tôm hùm đất xanh

Tôm hùm đất xanh (Blue Crayfish), tên khoa học Procambarus alleni, còn có các tên tôm hùm đất xanh điện (Electric blue crayfish), tôm hùm đất Florida (Florida crayfish) và tôm hùm đất xanh sapphire (Sapphire crayfish). Đây cũng là một trong những loài tôm hùm đất được nuôi bể nước ngọt nhiều nhất.

Loài này có nhiều ở Florida, Hoa Kỳ, nên mới có tên tôm hùm đất Florida.

Ngoài tự nhiên, màu của chúng dao động từ nâu, nâu vàng đến xanh. Còn dòng nuôi bể thì đã qua lai tạo chọn lọc để có màu xanh cobalt hoặc xanh ánh kim rất đẹp. Màu xanh cobalt bóng loáng ấy làm cả bể sáng bừng lên và trông rất khác biệt.

Tôm hùm đất xanh thích nghi được với nhiều mức thông số nước khác nhau. Nhờ vậy, người mới chơi cũng nuôi được loài này.

Ngoài tự nhiên, có ghi nhận một số con dài tới 18 cm. Trong bể, chúng thường chỉ lớn tới 10 – 12 cm. Một bể 80 lít là đủ cho 1 con trưởng thành.

Nếu được chăm đúng cách, tôm hùm đất xanh nuôi bể có thể sống tới 5 năm.

Tôm hùm đất xanh (Procambarus alleni)

Ưu điểm

Rất đẹp
Khỏe
Kích thước vừa phải
Sinh sản được trong bể
Ăn ốc hại
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)

Nhược điểm

Hung dữ
Giữ lãnh thổ
Không ăn rêu hại
Không nuôi chung với cây thủy sinh được
Ăn luôn cả ốc tốt, ốc có ích
Có thể ăn cá hoặc làm cá bị thương
Rất giỏi trốn khỏi bể

Marmorkrebs

Marmorkrebs, tên khoa học Procambarus fallax virginalis, còn có tên là tôm hùm đất cẩm thạch (Marbled crayfish) hay tôm hùm đất tự nhân bản (Self-cloning crayfish).

Đúng vậy, đây là loài tôm hùm đất tự nhân bản! Quần thể tôm hùm đất cẩm thạch chỉ toàn con cái. Con nào cũng giống hệt con nào về mặt di truyền.

Loài này cũng rất lì và sống sót được trong điều kiện khắc nghiệt.

Với những đặc điểm như thế, chẳng khó hiểu vì sao chúng nằm trong nhóm tôm hùm đất được nuôi nhiều nhất.

Quan trọng: Bạn cần kiểm tra luật ở nơi mình sống trước khi mua. Một số bang của Hoa Kỳ và một số nước châu Âu hạn chế, thậm chí cấm loài này vì nguy cơ xâm hại.

Màu của chúng có thể là nâu sẫm, hơi đỏ hoặc xanh ô liu.

Đây là loài tôm hùm đất cỡ vừa, dài tới 12 cm. Bể tối thiểu nên dùng cho loài này là 80 lít. Như mọi loài tôm hùm đất khác, chúng rất thích ẩn nấp. Vì vậy bạn nên đặt thêm lũa, khúc gỗ và gạch vào bể.

Loài này không quá hung dữ, nhưng tốt nhất vẫn nên nuôi riêng một loài. Bạn cần nhớ tôm hùm đất cẩm thạch ăn theo kiểu cơ hội. Bắt được con mồi nào, như ốc hay cá nhỏ, là chúng ăn ngay.

Loài này cũng nhân giống rất dễ, vì chúng không cần con đực để sinh sản. Nếu bạn muốn thử nhân giống một loài tôm hùm đất mới thì đây là lựa chọn tốt nhất.

Marmorkrebs (Procambarus fallax virginalis)

Ưu điểm

Độc đáo
Rất khỏe
Kích thước vừa phải
Sinh sản được trong bể
Ăn ốc hại
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)

Nhược điểm

Khá hung dữ
Giữ lãnh thổ
Không ăn rêu hại
Không nuôi chung với cây thủy sinh được
Ăn luôn cả ốc tốt, ốc có ích
Có thể ăn cá hoặc làm cá bị thương
Rất giỏi trốn khỏi bể

Tôm hùm đất Yabby thường

Cherax destructor là một loài giáp xác nước ngọt của Úc. Ở đó người ta còn gọi nó là Blue Yabby, Blue Pearl hoặc Cyan Yabby.

Màu của chúng thay đổi theo môi trường sống, độ trong và chất lượng nước, cũng như theo di truyền. Ở vùng nước trong, chúng có thể có màu đen, xanh đen hoặc nâu sẫm. Ở vùng nước tối màu hoặc nhiều bùn, chúng lại có màu nâu nhạt đến nâu ngả xanh lá. Dù vậy, phần lớn Yabby nuôi bể hiện nay là dòng lai tạo riêng để có màu xanh lấp lánh.

Cherax destructor là loài khá lớn và lớn rất nhanh. Con trưởng thành dễ dàng đạt chiều dài 20 cm và nặng tới 350 g.

Cherax destructor được nuôi bể rất nhiều vì chúng cực khỏe và chịu được cả nước có thông số kém. Chúng sống được trong khoảng nhiệt độ rất rộng, từ 1 đến 35 °C. Chúng còn chịu được độ mặn, thậm chí cả những đợt hạn hán kéo dài.

Nhưng chuyện gì cũng có hai mặt.

Nếu định nuôi Cherax destructor, bạn cần biết loài này rất hung dữ, giữ lãnh thổ gắt và hay bày bừa. Cái tên “Destructor” (kẻ phá hoại) có là vì chúng đào hang làm hư hại tường đập và bờ đê.

Yabby (Cherax destructor)

Ưu điểm

Rất khỏe
Sinh sản được trong bể
Ăn ốc hại
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)

Nhược điểm

Lớn quá cỡ
Rất hung dữ
Giữ lãnh thổ
Không ăn rêu hại
Không nuôi chung với cây thủy sinh được
Ăn luôn cả ốc tốt, ốc có ích
Có thể ăn cá hoặc làm cá bị thương
Rất giỏi trốn khỏi bể

Tôm hùm đất càng đỏ Úc

Tôm hùm đất càng đỏ Úc (Cherax quadricarinatus) còn có nhiều tên thông dụng khác như Blue yabby, tôm hùm đất khổng lồ (Giant crayfish) hay tôm hùm đất càng đỏ (Red clawed crayfish).

Màu của chúng dao động từ nâu sẫm đến xanh lục lam. Con đực trưởng thành có một mảng đỏ rất đặc trưng ở mép ngoài của càng.

Đây là loài tôm hùm đất cỡ lớn. Con đực có thể dài tới 35 cm và nặng tối đa 500 g. Chỉ riêng kích thước ấy đã đủ biến chúng thành tâm điểm của bể.

Vì chúng có thể lớn tới cỡ đó, bạn nên dùng bể tối thiểu khoảng 120 lít.

Trong bể có điều kiện tốt, chúng có thể sống 5 – 6 năm.

Điều bất ngờ là tôm hùm đất càng đỏ Úc chịu được mật độ nuôi dày tốt hơn các loài tôm hùm đất cỡ lớn khác. Chúng cũng không đào hang nhiều.

Tôm hùm đất càng đỏ Úc (Cherax quadricarinatus)

Ưu điểm

Rất khỏe
Nhiều màu sắc
Ăn ốc hại
Sinh sản được trong bể
Nuôi chung với tép được

Nhược điểm

Lớn rất to
Không ăn rêu hại
Không nuôi chung với cây thủy sinh được
Ăn luôn cả ốc tốt, ốc có ích
Có thể ăn cá hoặc làm cá bị thương
Rất giỏi trốn khỏi bể

Tôm hùm đất lùn Texas

Loài cuối cùng trong danh sách nhưng không hề kém cạnh là Cambarellus texanus, còn gọi là tôm hùm đất lùn Brazos (Brazos Dwarf Crayfish) hay tôm hùm đất lùn Texas (Dwarf Texan Crayfish).

Cambarellus texanus có ngoại hình rất đẹp và cũng được dân nuôi tôm hùm đất ưa chuộng. Chúng rất hợp để làm điểm nhấn. Thả vào bể thủy sinh hay bể bán cạn (paludarium) nào thì bể đó cũng tươi hẳn lên.

Tôm hùm đất lùn Brazos chắc chắn sẽ cho bể của bạn thêm màu sắc, thêm đẹp và có thêm một nét lạ mắt.

Tôm hùm đất lùn Brazos thuộc nhóm những loài tôm hùm đất nhỏ nhất thế giới từng được biết đến. Chúng chỉ dài khoảng 3 cm. Bù lại, màu nền ô liu cùng sọc chạy dọc giữa lưng rất đẹp khiến người ta quên đi vóc dáng nhỏ bé của chúng.

Tuổi thọ của chúng chỉ khoảng 2 năm. Trong điều kiện tốt, đã có những con sống lâu hơn một chút.

Đây là một trong những loài tôm hùm đất hiền nhất bạn có thể nuôi. Chúng không ăn cây. Chúng cũng khỏe và dễ chăm.

Tôm hùm đất lùn Brazos (Cambarellus texanus)

Ưu điểm

Khá hiền
Nhỏ con
Đẹp
Sinh sản được trong bể
Nuôi được trong bể cộng đồng
Đào bới, làm thoáng nền (tránh tạo túi khí trong nền, đưa oxy xuống rễ cây)
Nuôi chung với cây thủy sinh được

Nhược điểm

Rất giỏi trốn khỏi bể
Không ăn rêu hại
Có thể cắn đứt râu của ốc lớn
Có thể làm hại cá bơi chậm, vây dài

Kết luận

Trên đây là những loài tôm hùm đất nuôi bể phổ biến nhất trên thị trường. Loài nào cũng ít tốn công chăm và đều có thể giới thiệu cho người mới chơi.

Có điều mỗi loài tôm hùm đất có tập tính, tính khí và khẩu vị riêng. Một số loài nuôi chung trong bể cộng đồng được. Những loài khác thì nên nuôi bể riêng một loài, nếu không chúng sẽ quậy tung và phá nát cả bể.

Mong là danh sách này giúp bạn chọn được một em tôm hùm đất ưng ý.