เทรดฟินอะคาร่า

ตู้ปลาที่มีขนาดพื้นที่ฐาน 150 ซม. x 45 ซม. พอใช้ได้สำหรับเลี้ยงเป็นคู่ แต่หากเลี้ยงเป็นฝูงต้องใช้ตู้ที่ใหญ่กว่านี้มาก1

• อุณหภูมิ: 24–30 °C โดยควรอยู่ค่อนไปทางสูงของช่วงนี้
• ค่า pH: 6.0–8.0
• ความกระด้าง (GH): 1–12 dGH1

แนะนำให้ใช้พื้นทราย แต่จะใช้กรวดก็ได้หากต้องการ ข้อเสียหลักคือปลาชนิดนี้ขุดพื้นแทบไม่หยุด ถ้าใช้กรวด การจัดตู้ใดๆ ก็จะถูกรื้อเปลี่ยนตำแหน่งในเวลาไม่นาน การตกแต่งอื่นๆ ขึ้นอยู่กับความชอบส่วนตัวเป็นหลัก แต่การจัดตู้ที่นิยมกันมากที่สุดมักใช้แสงค่อนข้างสลัว ร่วมกับขอนไม้ไม่กี่ชิ้น และรากไม้หรือกิ่งไม้วางกระจายไว้

คุณภาพน้ำสำคัญที่สุด เพราะปลาชนิดนี้อ่อนไหวต่อคุณภาพน้ำที่แย่ลงและการแกว่งของค่าเคมีในน้ำ และไม่ควรปล่อยลงตู้ที่วงจรไนโตรเจนยังไม่สมบูรณ์เด็ดขาด วิธีที่ดีที่สุดในการทำให้น้ำคงที่ตามต้องการคือใช้ระบบกรองที่เกินขนาดตู้ โดยใช้กรองนอกตู้แบบถังร่วมกับและ/หรือระบบกรองซัมป์ และเปลี่ยนน้ำอย่างน้อยสัปดาห์ละ 50–70% หากการดูแลและ/หรืออาหารไม่เพียงพอ ปลาอาจมีปัญหาสุขภาพ เช่น โรคหัวเป็นรู (การกัดกร่อนบริเวณหัวและเส้นข้างลำตัว) หรือโตแคระแกร็น ระบบกรองเชิงกลควรออกแบบให้ดักจับอนุภาคเล็กๆ ที่ปลาฟุ้งขึ้นมาได้ เพราะหากปล่อยให้ทรายไหลผ่านระบบอยู่ตลอด อาจทำให้อุปกรณ์กรองอุดตันหรือสึกหรอได้ ควรหลีกเลี่ยงกระแสน้ำแรง จึงควรวางตำแหน่งท่อน้ำออกของระบบกรองให้เหมาะสม1

ปลาชนิดนี้ไม่ร่อนทรายหาอาหารเหมือนปลาบางชนิดที่ใกล้เคียงกัน แต่ใช้เวลาส่วนใหญ่อยู่ในระดับกลางน้ำ กินอาหารได้แทบทุกชนิด แต่จำเป็นต้องให้อาหารหลากหลายเพื่อให้ปลามีสภาพร่างกายและสีสันดีที่สุด ควรให้อาหารสด อาหารแช่แข็ง และอาหารแห้งผสมกัน และต้องมีอาหารประเภทผักด้วย เช่น ผักโขมลวก หรือผลิตภัณฑ์สาหร่ายสไปรูลิน่าสำเร็จรูป1

โดยรวมค่อนข้างสงบ และจะไม่ล่าสิ่งที่มีขนาดใหญ่กว่าสองสามเซนติเมตร ปลาที่เลี้ยงร่วมได้มีมากเกินกว่าจะระบุได้หมด แต่รวมถึงปลาสงบส่วนใหญ่ที่ชอบสภาพแวดล้อมคล้ายกัน สำหรับผู้ที่ต้องการจัดตู้รวมแบบไบโอโทป สามารถดูรายชื่อปลาบางชนิดที่พบอยู่ร่วมกันในธรรมชาติได้ในหัวข้อ 'ถิ่นอาศัย' ด้านบน

ควรหลีกเลี่ยงปลาที่ก้าวร้าวหรือหวงอาณาเขตมาก หรือปลาที่ขึ้นชื่อว่าชอบตอดครีบยาว ผู้เลี้ยงบางคนเลี้ยงปลาชนิดนี้ร่วมกับปลากระเบนน้ำจืดสกุล Potamotrygon ซึ่งหลายกรณีก็ประสบความสำเร็จ แต่บางกรณีปลากระเบนก็ล่าปลาชนิดนี้กินในเวลากลางคืน

น่าเสียดายที่ปลาโตเต็มวัยบางตัวดูเหมือนจะมีแนวโน้มแสดงความก้าวร้าวรุนแรงต่อปลาชนิดเดียวกันอย่างคาดเดาไม่ได้ ซึ่งอาจทำให้ตัวที่อ่อนแอกว่าตายได้ง่าย ปัญหานี้ดูเหมือนจะเกี่ยวข้องกับทั้งขนาดตู้และขนาดฝูง โดยจะลดลงเมื่อทั้งสองปัจจัยนี้เพิ่มขึ้น1

ตัวเมียที่โตเต็มวัยพร้อมผสมพันธุ์ควรมีลำตัวหนากว่าตัวผู้อย่างเห็นได้ชัด1

ปลาชนิดนี้ใช้เวลา 2–3 ปีจึงจะโตเต็มวัยพร้อมผสมพันธุ์ ในธรรมชาติมีพฤติกรรมวางไข่ที่น่าสนใจ คือตัวเมียจะแข่งกันแย่งอาณาเขตและขุดพื้นเป็นโครงสร้างคล้ายโพรงที่ซับซ้อน โพรงเหล่านี้อาจมีทางเข้าหลายทาง ซึ่งบางทางอาจเป็นทางหลอก โดยทั่วไปประกอบด้วยทางเข้าหลักที่ค่อนข้างตั้งตรง ต่อไปยังอุโมงค์แนวนอน และที่ปลายอุโมงค์เป็นห้องที่ใหญ่กว่าซึ่งใช้วางไข่

จากนั้นตัวเมียจะพยายามดึงดูดคู่ เมื่อได้คู่และวางไข่เสร็จแล้ว ปลาทั้งคู่จะแบ่งหน้าที่กัน โดยตัวเมียรับหน้าที่ดูแลลูกเป็นส่วนใหญ่ ส่วนตัวผู้ป้องกันอาณาเขต เมื่อลูกปลาว่ายน้ำได้เองแล้วจะยังอยู่บริเวณใกล้ๆ และพุ่งหลบเข้าโพรงเมื่อถูกคุกคาม พ่อแม่จะทิ้งลูกเมื่อลูกปลามีความยาวรวมเฉลี่ยประมาณ 10 มม. ลูกปลาบางตัวยังคงใช้โพรงต่อไปหลังจากนั้น และโพรงอาจถูกปลาคู่อื่นเข้ายึดด้วย

วงจรที่ซับซ้อนขนาดนี้ไม่สามารถจำลองในตู้ปลาได้อย่างแน่นอน และยังมีความยุ่งยากเพิ่มขึ้นจากความก้าวร้าวต่อปลาชนิดเดียวกันที่มักรุนแรงมากในปลาโตเต็มวัย การเลี้ยงคู่เดียวต้องใช้ตู้ขนาดใหญ่ (ดู 'ขนาดตู้ขั้นต่ำ') ต้องเฝ้าสังเกตอย่างใกล้ชิด และควรไม่มีคู่แข่ง สิ่งทดแทนโพรงวางไข่ที่พิสูจน์แล้วว่าได้ผลที่สุดคือกระถางต้นไม้ใบใหญ่คว่ำลง โดยเจาะรูทางเข้าที่ก้นกระถาง และการจำลองสภาพอากาศตามธรรมชาติด้วยการปรับอุณหภูมิขึ้นลงทุกๆ สองสามวัน ร่วมกับการเปลี่ยนน้ำปริมาณมาก (สูงสุด 50%) เป็นที่รู้กันว่าช่วยกระตุ้นการเกี้ยวพาราสีได้ หากทำให้ปลาคู่หนึ่งวางไข่ได้โดยไม่มีตัวใดตัวหนึ่งฆ่าอีกตัว ลูกปลาดูเหมือนจะอนุบาลได้ค่อนข้างง่าย1

มีถิ่นกำเนิดในลุ่มน้ำแอมะซอนตอนเหนือในโคลอมเบีย เปรู และบราซิล รวมถึงตอนล่างของแม่น้ำ Putumayo, Trombetas, Negro, Xingu, Tocantins, Capim และ Branco และลุ่มน้ำเอสเซกิโบในกายอานา นอกจากนี้ยังมีการนำเข้าไปปล่อยในสิงคโปร์ และดูเหมือนจะอยู่ได้ดีมากที่นั่น1

อาศัยอยู่ในลุ่มแม่น้ำบริเวณที่ราบลุ่ม และมักเข้าไปในทุ่งหญ้าหรือป่าที่น้ำท่วมถึงในช่วงฤดูน้ำหลาก1

สกุล Acarichthys ยังคงมีสมาชิกเพียงชนิดเดียว และได้รับการบรรยายลักษณะใหม่โดย Kullander (1986) ซึ่งกำหนดลักษณะของสกุลไว้ดังนี้: ไม่มี epibranchial lobe; ก้านครีบหลังค่อนข้างน้อย (12–14 ก้าน); ครีบท้องมีปลายค่อนข้างกว้าง (แขนงของก้านครีบแรกยาวเท่ากัน หรือแขนงด้านในยาวกว่าเล็กน้อย); มีกระดูก supraneural หนึ่งชิ้นและกระดูกสันหลัง 14–15 ชิ้น (ใช้ลักษณะเหล่านี้ร่วมกัน); กระเพาะลมไม่มีส่วนยื่นไปทางหาง; ไม่มีกระดูกซี่โครงบริเวณหาง

ตำแหน่งทางอนุกรมวิธานในปัจจุบันอ้างอิงจาก Kullander (1998) เป็นหลัก ซึ่งได้ศึกษาสายวิวัฒนาการโดยอาศัยสัณฐานวิทยา และแบ่งวงศ์ Cichlidae ในเขตร้อนของโลกใหม่ออกเป็นหกวงศ์ย่อย โดยวงศ์ย่อยที่เสนอไว้คือ Geophaginae มี 16 สกุล แบ่งออกเป็นสาม 'เผ่า' ได้แก่

• Acarichthyini - Acarichthys และ Guianacara
• Crenicaratini - Biotoecus, Crenicara, Dicrossus และ Mazarunia
• Geophagini - Geophagus, Mikrogeophagus, กลุ่ม 'Geophagus' brasiliensis, กลุ่ม 'Geophagus' steindachneri, Gymnogeophagus, Satanoperca, Biotodoma, Apistogramma, Apistogrammoides และ Taeniacara

ต่อมาการศึกษาระดับโมเลกุลโดย Farias et al. (1999, 2000, 2001) ส่งผลให้เพิ่ม Crenicichla และ Teleocichla เข้าไปใน Geophaginae ซึ่งผลนี้ได้รับการสนับสนุนจาก López-Fernández et al. (2005) ผู้ทำการวิเคราะห์ระดับโมเลกุลของกลุ่มนี้อย่างละเอียดที่สุดจนถึงปัจจุบัน ครอบคลุม 16 จาก 18 สกุล และ 30 ชนิด อย่างไรก็ตาม ข้อสรุปเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างสกุลต่างๆ ค่อนข้างแตกต่างจากสมมติฐานก่อนหน้า และสรุปได้เป็นกลุ่มคร่าวๆ ดังนี้

• ความสัมพันธ์แบบกลุ่มพี่น้องระหว่าง Acarichthys และ Guianacara ซึ่งมีหลักฐานสนับสนุนไม่หนักแน่นนัก
• "Satanoperca clade" ที่มีหลักฐานสนับสนุนหนักแน่น ประกอบด้วย Satanoperca, Apistogramma, Apistogrammoides และ Taeniacara
• "big clade" ประกอบด้วย Geophagus, Mikrogeophagus, กลุ่ม 'Geophagus' brasiliensis, กลุ่ม 'Geophagus' steindachneri, Gymnogeophagus, Biotodoma, Crenicara และ Dicrossus
• "crenicarine clade" ประกอบด้วย Biotoecus และ Crenicichla

การศึกษานี้ไม่ได้รวมตัวแทนของ Teleocichla หรือ Mazarunia ไว้ แต่ Teleocichla เป็นที่ยอมรับกันดีว่าเป็นกลุ่มพี่น้องของ Crenicichla ส่วน Mazarunia ถูกจัดให้อยู่ใกล้ชิดกับ Dicrossus และ Crenicara ในงานก่อนหน้านี้ ข้อสรุปหลักอื่นๆ ของงานวิจัยคือการยืนยันว่า Geophaginae เป็นกลุ่มโมโนฟิเลติก ที่แสดงสัญญาณชัดเจนว่าผ่านการแผ่รังสีเชิงปรับตัวอย่างรวดเร็ว (การที่ชนิดหรือบรรพบุรุษเดียวแตกแขนงออกเป็นหลายรูปแบบ ซึ่งแต่ละรูปแบบปรับตัวให้เหมาะกับนิเวศเฉพาะของตน)1