ทอล์คกิ้งแคทฟิช

จำแนกชนิดได้ไม่ยากนัก แม้ว่าปลาวัยอ่อนจะมีลักษณะค่อนข้างแตกต่างกันไปได้มาก เพศผู้และเพศเมียมีสีสันต่างกันอยู่บ้าง และตัวผู้มีหน้าตาคล้ายกับ Anadoras grypus ซึ่งเป็นชนิดที่ตัวใหญ่กว่า ปลาชนิดนี้มักถูกขายภายใต้ชื่อที่ไม่ถูกต้องว่า Amblydoras hancockii2

Amblydoras nauticus เป็นปลาหนังที่สวยงาม รักสงบ และเลี้ยงง่าย เหมาะกับตู้ปลา และแนะนำได้แม้แต่กับผู้ที่เพิ่งเริ่มเลี้ยงปลาสวยงาม3

ความยาวมาตรฐาน 75 มม. SL ขนาดพื้นตู้ 60 × 30 ซม. ปริมาตรประมาณ 54 ลิตร

แนะนำให้ใช้ตู้ที่มีขนาดพื้นตู้อย่างน้อย 60 × 30 ซม.1

• อุณหภูมิ: 23–28 °C
• ค่า pH: 5.5–7.5
• ความกระด้าง (GH): 2–20 dGH1

ปลาชนิดนี้ไม่เรื่องมากเรื่องคุณภาพน้ำ2

ควรเลี้ยงในตู้ที่ปลูกไม้น้ำหนาแน่น มีที่หลบซ่อนจำนวนมาก และใช้แสงสลัว พื้นตู้เป็นทรายเนื้อนุ่มก็จะดีกว่า1

ไม่ทำลายไม้น้ำ สิ่งที่จำเป็นจริง ๆ มีเพียงที่มืด ๆ ให้ปลาได้หลบซ่อน แต่ต้องระวังไม่ให้ที่หลบซ่อนนั้นอยู่ใกล้ฮีตเตอร์ เพราะปลาชนิดนี้มักจะเบียดตัวเข้าไปอยู่ระหว่างฮีตเตอร์กับกระจกตู้ และอาจถูกความร้อนลวกได้2

ปลากินอาหารเม็ดสำหรับปลาหนังสำเร็จรูป อาหารแผ่นจมสูตรสาหร่าย และอาหารแบบเกล็ดเล็กได้ทั้งหมด แต่ควรให้อาหารสดและอาหารแช่แข็งเป็นประจำด้วย ควรให้อาหารก่อนปิดไฟตู้ เพราะปลาชนิดนี้หากินในช่วงที่มืดเป็นหลัก1

เป็นปลาที่ออกหากินเศษอาหารในเวลากลางคืน ปลาวัยอ่อนมักจะออกมาเคลื่อนไหวในเวลากลางวันมากกว่าเล็กน้อย แต่วิธีที่ดีที่สุดที่จะทำให้มั่นใจว่าปลาได้กินอาหารอย่างเพียงพอ คือใส่อาหารแบบจมลงในตู้หลังจากมืดแล้ว ปลากินอาหารเกือบทุกชนิดอย่างตะกละ บางตัวจะกินจนท้องป่องเหมือนจะแตก2

เป็นปลารักสงบ แต่อาจกินปลาตัวเล็กมาก ๆ ได้ เหมาะที่จะเลี้ยงในตู้จัดแบบไบโอโทปอเมริกาใต้ ร่วมกับปลาเตตร้าขนาดกลาง ปลาหมอสีที่รักสงบ และปลาหนังอื่น ๆ เช่น ปลาวงศ์ Doradidae ชนิดอื่น ปลาแพะ Corydoras spp. และปลาซักเกอร์วงศ์ Loricariidae

ปลาชนิดนี้ไม่ก้าวร้าวต่อปลาชนิดเดียวกัน และที่จริงชอบอยู่รวมกับพวกเดียวกันมากกว่า ดังนั้นหากทำได้ควรซื้อมาเลี้ยงเป็นกลุ่มอย่างน้อย 3 ตัว1

เป็นปลาที่เหมาะกับตู้รวมอย่างยิ่ง เช่นเดียวกับปลาวงศ์ Doradidae ทุกชนิด ปลาชนิดนี้อยู่ร่วมกับปลาชนิดเดียวกันและปลาอื่นในวงศ์เดียวกันได้ดี เลี้ยงรวมได้ตั้งแต่ปลาเตตร้าไปจนถึงปลาหมอสีขนาดกลาง2

ปลาหนังไม่มีเกล็ด แต่หลายชนิดมีแผ่นกระดูกปกคลุมและปกป้องลำตัว ในวงศ์ Doradidae แผ่นกระดูกเหล่านี้บางครั้งยังมีหนามเสริมเป็นเกราะอีกชั้นหนึ่ง

คนพื้นเมืองไม่ค่อยชอบปลาชนิดนี้นัก เพราะเมื่อมีคนเดินลุยน้ำผ่านมา ปลามักไม่ว่ายหนี แต่จะตั้งก้านครีบหลังที่แหลม แข็ง และมีรอยหยักขึ้นแทน หากใครเผลอไปเหยียบอาวุธนี้เข้า ก็เจ็บแน่นอน!3

ดูเหมือนว่าตัวผู้จะมีจุดที่ด้านท้อง ส่วนตัวเมียไม่มี นอกจากนี้ตัวเมียมักมีลำตัวกลมป้อมขึ้นเมื่อโตเต็มวัย1

ผู้เลี้ยงบางรายรายงานว่าด้านท้องของตัวเมียเป็นสีขาวครีม ส่วนตัวผู้มีจุดกระ ตัวผู้มีลำตัวเพรียวกว่าตัวเมียซึ่งตัวกว้างกว่า (เมื่อมองจากด้านบนหรือด้านล่าง)2

ยังไม่มีการเพาะพันธุ์ได้ในที่เลี้ยง ดูเหมือนว่าในธรรมชาติปลาชนิดนี้จะก่อหวอดไว้ท่ามกลางพืชน้ำที่ผิวน้ำ จากนั้นตัวผู้จะเฝ้าหวอด1

ในตู้ปลา ปลาชนิดนี้เป็นปลาที่วางไข่แบบโปรยไข่ แต่มีรายงานการสืบพันธุ์ในธรรมชาติว่ามีการก่อหวอดไว้ในพืชน้ำ โดยตัวผู้เป็นผู้เฝ้า มีการเก็บลูกปลา Amblydoras ขนาดเล็กมาก (< 10 มม. SL) ได้ในกอกกที่ขึ้นกึ่งน้ำกึ่งบกและพุ่มไม้ที่จมน้ำบางส่วน ในน้ำลึกประมาณ 45 ซม. ไม่พบปลาตัวเต็มวัยเลย ลูกปลามีอยู่ทั่วไปหมด ช้อนสวิงเพียงครั้งเดียวก็อาจได้ลูกปลาสิบตัวหรือมากกว่า มีรายงานการเพาะพันธุ์อยู่เพียงฉบับเดียว2

แหล่งที่เก็บตัวอย่างต้นแบบคือเมืองเนาตา (Nauta) ประเทศเปรู และปลาชนิดนี้อาจเป็นปลาเฉพาะถิ่นของเขตแอมะซอนในเปรู

พบในประเทศเปรู ได้แก่ แม่น้ำแอมะซอน มาราญอน (Marañón) ติเกร (Tigre) และอูกายาลี (Ucayali)1

อเมริกาใต้: ลุ่มน้ำแอมะซอนตอนบน2

เป็นหนึ่งในปลาวงศ์ Doradidae ที่พบได้บ่อยที่สุดในภูมิภาคแอมะซอน3

อาศัยในแหล่งน้ำไหลช้าและน้ำนิ่ง รวมถึงลำน้ำสาขา ลำธาร และพื้นที่ชุ่มน้ำ โดยปกติมักหลบซ่อนอยู่ตามรากไม้หรือพืชน้ำที่จมอยู่ใต้น้ำ แต่จะออกจากที่หลบซ่อนมาหากินรวมกันเป็นฝูงใหญ่ในเวลากลางคืน1

ปลาชนิดนี้เคยถูกเข้าใจว่าเป็น A. hancockii และในตลาดก็ยังมักขายกันในชื่อนี้ ซึ่งปัจจุบันถือเป็นชื่อพ้องของ Platydoras hancockii (Valenciennes 1840) ปลาชนิดนี้ยังมีชื่อสามัญว่า blue-eyed catfish หรือ Hancock's doradid และในหลายแง่ถือเป็นปลาหนังที่เหมาะสำหรับผู้เริ่มเลี้ยง เพราะแข็งแรงและทนต่อสภาพน้ำได้หลากหลาย

ข้อเสียหลักคือนิสัยชอบหลบซ่อน แทบไม่ออกมาให้เห็นในเวลากลางวัน หากต้องการเห็นปลาบ่อยขึ้น อาจติดไฟสีแดงไว้เหนือตู้ เนื่องจากปลามองไม่เห็นแสงสีแดง หากเปิดไฟนี้ในเวลากลางคืนก็น่าจะได้เห็นปลาออกมาหาอาหาร

ชื่อ 'ทอล์คกิ้งแคทฟิช' (ปลาหนังพูดได้) มาจากความสามารถในการทำเสียงเมื่อสื่อสารกับปลาชนิดเดียวกันหรือเมื่อถูกคุกคาม ซึ่งทำได้ 2 วิธี วิธีแรกคือการล็อกครีบอกเข้ากับเบ้าในระดับหนึ่ง จากนั้นปลาจะบดก้านครีบอกกับเบ้า ทำให้เกิดเสียง 'หึ่ง ๆ'

วิธีที่สองคือการหดและคลายกล้ามเนื้ออย่างรวดเร็ว กล้ามเนื้อนี้ปลายด้านหนึ่งยึดอยู่กับด้านหลังของกะโหลก อีกด้านยึดกับด้านหน้าของกระเพาะลม ทำให้กระเพาะลมสั่นสะท้อนและเกิดเสียงที่ทุ้มกว่าเล็กน้อย เสียงเหล่านี้ได้ยินชัดเจน บางครั้งได้ยินผ่านกระจกตู้ หรือได้ยินตอนช้อนปลาด้วยสวิง

เรื่องการช้อนปลาชนิดนี้ หนามบนลำตัวและครีบติดพันกับตาข่ายสวิงได้ง่าย จึงต้องระมัดระวังหากจำเป็นต้องย้ายปลาไม่ว่าด้วยเหตุผลใด นอกจากนี้ก้านครีบอกที่แหลมคมยังอาจทำให้เกิดบาดแผลที่เจ็บจนน้ำตาเล็ดได้หากถูกแทงเข้า1