Đơn vị
Giao diện

Chăm sóc · đọc khoảng 20 phút

55 câu hỏi thường gặp nhất về tôm hùm đất (crayfish)

Theo Aquarium Breeder

Dù bạn có nuôi tôm hùm đất hay chưa, chắc hẳn cũng có vài điều về chúng mà bạn thắc mắc từ lâu. Dưới đây là những câu hỏi về tôm hùm đất được hỏi nhiều nhất. Chúng xoay quanh tập tính, độ hung dữ, thức ăn và đủ thứ chuyện khác.

Câu hỏi chung về tôm hùm đất

1. Con tôm hùm đất lớn nhất từng bắt được là con nào?

Loài tôm hùm đất lớn nhất thế giới là tôm hùm đất khổng lồ Tasmania. Theo một số ghi chép, có cá thể dài hơn 80 cm và nặng tới khoảng 6 kg.

2. Tôm hùm đất có hợp nuôi bể không?

Phần lớn các loài tôm hùm đất rất khỏe và dễ nuôi. Chúng còn ăn dọn rất giỏi nên giữ bể sạch hơn. Vậy câu trả lời là có, chúng hợp nuôi bể.

3. Tôm hùm đất có phải thú cưng tốt không?

Trên thị trường có rất nhiều loài tôm hùm đất. Mỗi loài một kích thước, một màu và một tính nết.

Vì thế câu trả lời tùy vào việc bạn muốn gì ở một con vật nuôi. Ở mặt tốt, tôm hùm đất dễ chăm và dễ cho ăn. Tùy loài, chúng sống được 2 đến 6 năm trong bể và thường dài từ 2,5 đến 15 cm. Giá mua cũng tương đối rẻ.

Mặt khác, đa số loài đều hung dữ, giữ lãnh thổ và không ở chung được với cây thủy sinh. Chúng không thích bị cầm lên tay. Lúc lột xác chúng cũng rất yếu và dễ gặp nạn.

Bạn cần cân nhắc cả cái lợi lẫn cái hại để tự quyết xem chúng có hợp với mình không. Xét chung thì tôm hùm đất chắc chắn là thú cưng tốt.

4. Tôm hùm đất sống được bao lâu?

Tùy loài, tôm hùm đất sống trung bình 2 đến 6 năm, với điều kiện môi trường và thức ăn được chăm chút cẩn thận.

Loài sống thọ nhất là tôm hùm đất khổng lồ Tasmania. Chúng có thể sống tới 40 năm!

5. Làm sao biết tôm hùm đất của mình đang sống vui?

Tôm khỏe là tôm vui. Con tôm sống vui sẽ hoạt bát, tò mò và lúc nào cũng lục lọi tìm đồ ăn. Tôm sống vui cũng sinh sản rất sai.

6. Làm sao biết tôm hùm đất đang bị stress?

Những dấu hiệu stress hay gặp nhất ở tôm hùm đất là lờ đờ, bỏ ăn, nhạt màu, chậm lớn và lột xác có vấn đề.

7. Tôm hùm đất khác tôm hùm ở chỗ nào?

Điều thú vị là nếu đặt tôm hùm đất cạnh tôm hùm, phần lớn mọi người sẽ không phân biệt được con nào với con nào.

Nói cho đúng thì con nào sống ở nước mặn là tôm hùm, con nào sống ở nước ngọt là tôm hùm đất. Tôm hùm thường to hơn tôm hùm đất và cũng săn mồi dữ hơn.

8. Tôm hùm đất có thấy đau khi bị luộc không?

Suốt một thời gian dài, giới khoa học còn không nghĩ động vật không xương sống biết đau. Trong các nghiên cứu, họ mặc định rằng những con vật này chỉ phản ứng theo kiểu cơ học. Nghĩa là phản ứng của chúng không cần đến bộ não xử lý hay ra quyết định.

Các nghiên cứu về cảm giác đau ở giáp xác vẫn đang tiếp tục, vì hệ thần kinh của chúng cũng có độ phức tạp riêng.

Chẳng hạn ở Thụy Sĩ, để loại trừ mọi khả năng, người ta đã ra luật bắt buộc phải làm choáng hoặc làm tôm hùm bất tỉnh trước khi luộc. Như vậy, nếu chúng có biết đau thì cũng không cảm thấy gì.

9. Tôm hùm đất nuôi bể lớn được tới cỡ nào?

Nhiều người nghĩ bể nhỏ thì tôm sẽ nhỏ, nhưng thực ra kích thước tôm không phụ thuộc trực tiếp vào thể tích bể. Loài to thì nuôi bể nhỏ vẫn cứ lớn to. Vì vậy bạn cần tìm hiểu loài định nuôi trước khi mua.

Ví dụ, các loài tôm hùm đất lùn chỉ dài tối đa 4–5 cm.

Yabby (Cherax destructor) lớn khá to, dài từ 10 đến 20 cm. Còn tôm hùm đất càng đỏ (red claw) còn to hơn nữa, có thể dài tới 35 cm!

10. Tại sao tôm hùm đất của mình cong đuôi lại?

Theo một nghiên cứu, khi người ta tiêm serotonin vào tôm hùm đất, tôm hùm và tôm hùm squat, chúng sẽ có tư thế gây hấn. Cuộn đuôi là một phần của tư thế đó.

Nói dễ hiểu thì con tôm đang bị stress và sẵn sàng tấn công, phòng thủ hoặc bỏ chạy.

Bụng của các loài giáp xác như tôm hùm đất hay tép cong lại là do cơ co. Khi siết mạnh cơ bụng, chúng có thể phóng đi vài mét trong một giây.

Câu hỏi về nuôi và bố trí bể cho tôm hùm đất

11. Một bể nuôi được bao nhiêu con tôm hùm đất?

Bể 20 lít có nuôi tôm hùm đất được không? Bể 40 lít nuôi được mấy con? Bể 80 lít thì được mấy con?

Muốn trả lời, bạn cần biết loài đó lớn tới đâu, có hung dữ không, có giữ lãnh thổ không và bể có đủ chỗ trốn không.

Ví dụ, với các loài tôm hùm đất lùn (Cambarellus diminutus, Cambarellus puer, Cambarellus texanus, Cambarellus patzcuarensis và Cambarellus shufeldtii), bể tối thiểu nên là 20 lít.

Tôm hùm đất lùn đầm lầy
Tôm hùm đất lùn đầm lầy©

Bể 40 lít thì lý tưởng nhất. Bể cỡ này nuôi 4–6 con thoải mái.

Còn Procambarus clarkii (tôm hùm đất đầm lầy đỏ) cần bể khoảng 80 lít mới sống thoải mái.

Tôm hùm đất đỏ
Tôm hùm đất đỏ©

12. Tôm hùm đất có dọn bể không?

Có. Tôm hùm đất là loài ăn dọn bẩm sinh. Chúng được xếp vào nhóm ăn tạp cơ hội, vì chúng đã quen ăn cả thức ăn động vật lẫn thực vật.

Nhờ vậy chúng dọn bể khá tốt. Thức ăn thừa và lá cây mục đều bị chúng ăn sạch.

13. Tôm hùm đất có cần lên cạn không?

Tôm hùm đất là động vật sống hoàn toàn dưới nước. Dù vậy, chúng có bộ mang đặc biệt, thở được cả dưới nước lẫn ngoài không khí.

Ngoài tự nhiên, khả năng này cho phép chúng bò đi tìm chỗ ở mới. Tùy loài, chúng còn có thể chui sâu xuống bùn để sống qua vài tháng mùa khô. Cherax destructor chẳng hạn có thể đào sâu tới 2 m!

Tuy vậy, nếu bể được sục khí tốt và nước đủ oxy thì tôm hùm đất không cần lên cạn.

14. Hai con tôm hùm đất có nuôi chung được không?

Nếu bể đủ rộng và có nhiều chỗ trốn thì ngay cả loài hung dữ cũng có thể sống chung được một thời gian.

Chữ "một thời gian" ở đây là vì không ai dám chắc chúng sẽ không đánh nhau. Con đực nuôi chung với nhau thì rất dễ đánh nhau.

Vì vậy nuôi nhiều con chung bể khá rủi ro. Ngoại lệ là các loài tôm hùm đất lùn, vốn không quá hung dữ và cũng không giữ lãnh thổ gắt. Với các loài này, bạn hoàn toàn có thể nuôi chung nhiều con hơn nữa.

15. Mực nước cho tôm hùm đất nên sâu bao nhiêu?

Nước phải đủ sâu để ngập hết con tôm. Bạn nhớ rằng chúng cần nước để thở cho đàng hoàng.

Lưu ý quan trọng: vẫn nên nuôi tôm hùm đất trong bể thủy sinh hoặc bể paludarium.

16. Tôm hùm đất có trốn khỏi bể được không?

Dễ như chơi. Loài tôm hùm đất nào cũng là cao thủ vượt ngục. Vì thế bể bắt buộc phải có nắp đậy thật khít.

17. Tôm hùm đất thích nước ấm hay nước lạnh?

Nhìn chung tôm hùm đất chịu được môi trường khắc nghiệt rất giỏi, kể cả nhiệt độ quá thấp hay quá cao.

Khi nước lạnh quá mức chúng chịu được, tôm sẽ rơi vào trạng thái ngủ đông một phần. Lúc đó quá trình trao đổi chất chậm lại và chúng gần như ngừng ăn.

Số liệu tổng hợp được như sau:

Loài tôm hùm đất phổ biếnNhiệt độ tối ưuNhiệt độ chịu được
Cambarellus diminutus22 – 28 °C15 – 30 °C
Brazos Dwarf Crayfish18 – 24 °C4 – 32 °C
Cherax destructor25 – 28 °C1 – 35 °C
Blue crayfish18 – 24 °CKhông có dữ liệu
Procambarus clarkii22 – 27 °C8 – 33 °C
Marbled crayfish18 – 25 °C15 – 30 °C
Dwarf Mexican crayfish18 – 24 °C15 – 31 °C
Cambarellus shufeldtii20 – 24 °C18 – 26 °C
Cambarellus puer20 – 24 °C15 – 30 °C
Cambarellus texanus18 – 24 °C4 – 32 °C
Red claw crayfish23 – 28 °C10 – 35 °C

18. Tôm hùm đất có sống được trong nước máy không?

Có. Phần lớn các loài tôm hùm đất chịu nước xấu khá tốt, nước máy chúng cũng sống được.

Lưu ý quan trọng: dù vậy bể vẫn phải chạy vi sinh (cycle) trước.

Ngoài ra, nước trong bể rất nên được khử sạch clo và các hóa chất mạnh khác thường có trong nước máy sinh hoạt. Cách đơn giản là để nước nghỉ vài ngày rồi mới dùng. Bạn cũng có thể dùng nước cất, hoặc châm thuốc khử clo để loại bỏ các chất này.

19. Vì sao tôm hùm đất chết?

Tôm có thể chết vì nhiều lý do. Thủ phạm có thể là thông số nước xấu, tuổi già, thiếu chất, bị bạn cùng bể bắt nạt quá đà, nhiễm đồng hoặc lột xác hỏng.

Trong đa số trường hợp, các nguyên nhân này móc xích với nhau. Ví dụ, tôm thiếu chất sẽ không tích đủ canxi trong sỏi dạ dày (gastrolith). Đến lúc lột xác, con tôm đó dễ bị kẹt vỏ.

20. Làm sao biết tôm hùm đất sắp chết?

Bạn hãy để ý các dấu hiệu stress như lờ đờ, cư xử lạ, bỏ ăn, nhạt màu, chậm lớn và lột xác có vấn đề.

21. Tôm hùm đất sống được bao lâu khi ở ngoài nước?

Có khá nhiều bài viết nói tôm hùm đất sống được 5–7 ngày ngoài nước. Điều này hoàn toàn sai.

Tôm sống được bao lâu trên cạn chỉ phụ thuộc vào độ ẩm xung quanh và vào chính loài tôm đó.

Miễn là mang còn ẩm, tôm hùm đất có thể sống từ vài ngày đến vài tháng. Các loài tôm hùm đất lùn thường chết trong vòng 48 giờ. Trong khi đó yabby (Cherax destructor) có thể sống vài tháng trong hang.

Vì sao chênh lệch nhiều vậy? Vì có những loài đã thích nghi với kiểu sống này tốt hơn. Về cơ bản, chúng chuyển sang trạng thái ngủ đông.

22. Một con tôm hùm đất đẻ được bao nhiêu con?

Ở tôm hùm đất, con cái càng to thì càng đẻ sai. Con cái lớn có thể có nhiều con hơn.

Loài tôm hùm đất phổ biếnSố trứng trung bình mỗi lứaSố trứng tối đa mỗi lứa
Cambarellus diminutus20 – 40Không có dữ liệu
Brazos Dwarf Crayfish10 – 50Không có dữ liệu
Cherax destructor350 – 450tới 1000
Blue crayfish50 – 300Không có dữ liệu
Procambarus clarkii100 – 400tới 1000
Marbled crayfish~400tới 700
Dwarf Mexican crayfish20 – 40tới 60
Cambarellus shufeldtii~45tới 74
Cambarellus puer20 – 40Không có dữ liệu
Cambarellus texanus10 – 50Không có dữ liệu
Red claw crayfish300 – 1000Không có dữ liệu
Cherax pulchertới 50 trứngKhông có dữ liệu
Tôm hùm nước ngọt Cherax pulcher
Tôm hùm nước ngọt Cherax pulcher©

Con cái dùng các chân phụ để giữ trứng sạch cặn bẩn và đủ oxy. Dù vậy trứng vẫn hao rất nhiều, có khi tới 40%.

Theo các nhà nghiên cứu, một nguyên nhân lớn gây hao trứng là trứng hút nước và nở to ra. Trứng to ra thì chỗ mang trứng dưới bụng con mẹ không đủ, nên lứa trứng sẽ ít đi.

Ngoài ra, những con cái non lần đầu ôm trứng thường chăm trứng kém nên rụng mất nhiều trứng.

23. Làm sao nhận ra tôm hùm đất cái?

Tôm hùm đất đực và cái khác nhau về hình dạng. Bạn có thể phân biệt bằng cách lật xem phần dưới bụng (phần dưới của mảng trắng dưới bụng).

  • Con đực có thêm một cặp chân bơi (pleopod) dùng để thụ tinh trong. Nếu bạn thấy các chân nhỏ hình chữ L xếp thành dạng gần như hình tam giác thì đó là con đực.
  • Con cái có túi chứa tinh và không có cặp chân bơi phụ nằm sau các chân bò như con đực.

Tùy loài, bạn còn có thể dựa vào vài dấu hiệu khác, ví dụ:

  • Kích thước cơ thể.
  • Tốc độ lớn.
  • Màu sắc.
  • Kích thước càng.
  • Màu của càng.

24. Tôm hùm đất có đẻ trứng mà không cần giao phối được không?

Có. Có một loài tự sinh sản được bằng cách nhân bản tự nhiên, đó là tôm hùm đất marbled (Marbled crayfish).

Mọi cá thể của loài này đều giống hệt nhau về mặt di truyền, và quần thể của chúng toàn là con cái.

Câu hỏi về cầm bắt tôm hùm đất

25. Mình có chơi đùa với tôm hùm đất được không?

Không. Tôm hùm đất không thích bị cầm lên. Chúng không phải loại thú cưng để chơi cùng. Đừng bắt chúng ra khỏi bể chỉ vì bạn thích.

26. Chơi với tôm hùm đất thế nào?

Không có cách nào để chơi với tôm hùm đất cả. Bài viết nào nói khác thì bạn đừng tin.

Giáp xác không phải loài thông minh. Chúng sống chủ yếu theo bản năng. Chúng không hiểu được, và cũng không học được, rằng chơi với người là an toàn. Chuyện đó vượt quá khả năng và hệ thần kinh của chúng.

27. Cầm tôm hùm đất trên tay thế nào cho đúng?

Cách tốt và an toàn nhất là dùng ngón cái và ngón trỏ kẹp ngay sau hai càng. Cầm như vậy bạn sẽ không bị kẹp.

Lưu ý: chỉ bắt từ phía sau, để hai càng chĩa về phía trước.

28. Tôm hùm đất có làm mình đau không?

Bị kẹp thì có hơi đau. Nhưng trong phần lớn trường hợp, càng của chúng không đủ sắc hoặc không đủ khỏe để làm rách da.

29. Tôm hùm đất có nhận ra chủ không?

Không. Tôm hùm đất không biết gắn bó với chủ. Cùng lắm là chúng nhận ra bạn không nguy hiểm lắm. Ngoài chuyện đó ra thì vượt quá khả năng của chúng.

Câu hỏi về nuôi chung với cá và các con khác

30. Loại cá nào nuôi chung được với tôm hùm đất?

Thật ra đây là câu hỏi rất khó trả lời. Câu trả lời tùy vào nhiều thứ:

  • bạn cùng bể,
  • loài tôm,
  • thức ăn,
  • lịch cho ăn,
  • chỗ trốn,
  • tính nết của từng con tôm.

Lấy ví dụ Cambarellus puer, một trong những loài tôm hùm đất nhỏ nhất. Đây có lẽ là một trong những loài hiền và hòa đồng nhất, nhưng chỉ khi có đủ các điều kiện sau:

  • bể rộng,
  • nhiều chỗ trốn,
  • lúc nào cũng được ăn no.

Thế nhưng ngay cả khi mọi thứ đều lý tưởng, bạn vẫn có thể gặp một con "điên" thấy gì cũng lao vào đánh.

Với các loài tôm hùm đất lớn thì chuyện còn rắc rối hơn. Vì vậy đa số tôm hùm đất thường nuôi riêng một mình là tốt nhất.

Nếu vẫn muốn thử vận may, bạn cần theo mấy nguyên tắc sau:

  • KHÔNG nuôi chung với cá tầng đáy.
  • KHÔNG nuôi chung với cá vây to, xòe rộng.
  • Chọn cá bơi nhanh.
  • Tránh cá to và dữ, loại có thể ăn luôn tôm hùm đất.

31. Nuôi tôm hùm đất chung với cá cichlid được không?

Không nên nuôi tôm hùm đất chung với cichlid. Sớm muộn gì bên này cũng sẽ săn bên kia.

Tôm hùm đất đi ăn đêm và hay bắt cá nhỏ trong bể lúc cá đang ngủ. Ngược lại, cichlid to và dữ sẽ săn tôm.

Thêm nữa, lúc tôm vừa lột xác, nó có thể bị cichlid cùng cỡ ăn thịt.

Vì vậy không nên nuôi cichlid chung với tôm hùm đất.

32. Tôm hùm đất có giết cá trong bể không?

Thường thì tùy vào cỡ cá. Ngoài tự nhiên, tôm hùm đất có thể bắt những con cá nhỏ hơn lúc chúng đang ngủ.

33. Tôm hùm đất có ăn cá bảy màu không?

Cái hay của cá bảy màu là chúng đẻ nhanh hơn tốc độ tôm hùm đất ăn chúng.

Loài tôm hùm đất phổ biếnMức độ nguy hiểm với cá bảy màu
Cambarellus diminutusRất thấp
Brazos Dwarf CrayfishRất thấp
Cherax destructorRất cao
Blue crayfishCao
Procambarus clarkiiCao
Marbled crayfishCao
Dwarf Mexican crayfishThấp
Cambarellus shufeldtiiThấp
Cambarellus puerThấp
Cambarellus texanusThấp
Red claw crayfishCao
Cherax pulcherTrung bình

34. Tôm hùm đất có ăn cá neon không?

Bạn xem bảng "Mức độ nguy hiểm với cá bảy màu" ở câu trên. Câu trả lời cũng y như vậy. Có loài dễ bắt và ăn cá neon hơn, có loài thì không nguy hiểm mấy.

35. Nuôi tôm hùm đất chung với cá oscar được không?

Không được. Ngoài tự nhiên, tôm hùm đất vốn là món ăn của cá oscar. Hai loài này không thể nuôi chung bể.

Cá Oscar
Cá Oscar©

36. Cá betta có sống chung với tôm hùm đất được không?

Không. Loài tôm hùm đất nào cũng không nên nuôi chung với betta.

Ngay cả tôm hùm đất lùn, vốn không đủ sức giết phần lớn các loài cá, cũng sẵn sàng xé từng mảng vây dài của betta nếu thấy bị đe dọa.

37. Tôm hùm đất có ăn tép không?

Nói ngắn gọn là có. Đừng bao giờ liều nuôi tôm hùm đất chung với tép đắt tiền.

Tép bơi khá nhanh và phản xạ nhạy. Dù vậy chúng vẫn luôn có nguy cơ bị tôm hùm đất tóm, nhất là lúc đang lột xác.

Ngay cả tôm hùm đất lùn cũng hay kẹp tép khi tép lại gần quá. Vì thế tép trong bể nuôi chung tôm hùm đất thường bị cụt râu. Bị quấy nhiều lần như vậy, dù mỗi lần chỉ một chút, tép cũng sẽ bị stress.

38. Ốc có sống chung với tôm hùm đất được không?

Ốc to nuôi chung với tôm hùm đất lùn thường không có vấn đề gì nhiều. Tệ nhất là thỉnh thoảng tôm sẽ cắn cụt râu ốc.

Tôm hùm đất lớn thì không nuôi chung với ốc được. Chúng thường chủ động săn ốc. Ví dụ ở châu Phi, người ta đã thả Procambarus clarkii để kiểm soát sinh học, làm giảm số lượng ốc. Những con ốc này là vật chủ trung gian của bệnh sán máng.

Vì vậy không nên nuôi tôm hùm đất lớn chung bể với ốc.

39. Ếch có sống chung với tôm hùm đất được không?

Thường là không. Ếch và tôm hùm đất không thể sống chung yên ổn trong một bể.

Ví dụ, ếch lùn châu Phi có lớp da xốp rất nhạy cảm, nên ngay cả tôm hùm đất lùn cũng dễ làm trầy da chúng. Khả năng rất cao là vết thương sẽ bị nhiễm khuẩn, và nhiễm khuẩn thường khiến ếch chết. Còn các loài tôm hùm đất lớn thì sẽ ăn luôn ếch lùn.

Ếch vuốt châu Phi thì ngược lại hoàn toàn. Chúng là loài săn mồi hung hăng, bền bỉ và ăn rất khỏe. Chúng ăn tạp và có thể nuốt chửng tôm hùm đất nhỏ.

Tôm hùm đất lớn có thể phản công để tự vệ, thậm chí cắt đứt vài chi của ếch vuốt châu Phi. Nhưng ếch vuốt châu Phi cũng đủ khỏe để giật đứt chân và càng của tôm. Cuối cùng trong bể sẽ chỉ còn lại một con.

40. Cua có sống chung với tôm hùm đất được không?

Cua và tôm hùm đất có tính khí giống nhau. Nhiều loài đều hung dữ và giữ lãnh thổ. Vì vậy không nên nuôi chung.

41. Nuôi chung tôm hùm đất với con gì thì ổn?

Như đã nói ở câu 30, đây là câu hỏi rất khó trả lời. Câu trả lời tùy vào nhiều thứ:

  • loài tôm,
  • thức ăn,
  • lịch cho ăn,
  • chỗ trốn,
  • tính nết của từng con tôm.

Nếu nuôi các loài tôm hùm đất lùn, bạn có thể thả chung với cá nhỏ và hiền như bảy màu, neon, molly, Endler, kiếm lùn... Nếu chấp nhận thỉnh thoảng mất một hai con tép lùn thì cũng có thể thử nuôi chung tép. Ốc cỡ vừa đến lớn cũng tương đối an toàn.

Còn các loài tôm hùm đất lớn và hung dữ thì nên nuôi riêng trong bể chỉ có một loài.

Câu hỏi về lột xác và tập tính của tôm hùm đất

42. Tôm hùm đất có thấy cô đơn không?

Không. Tôm hùm đất vốn sống đơn độc. Chúng không phải loài sống bầy đàn.

Theo các nghiên cứu, chúng có thể phân ngôi thứ với nhau trong một thời gian ngắn. Nhưng chừng đó chưa đủ để gọi là sống bầy đàn.

43. Tôm hùm đất đực hay cái dữ hơn?

Nhìn chung con đực dữ hơn và giữ lãnh thổ gắt hơn khi có con đực khác ở gần. Con cái hiền hơn con đực, nhưng vẫn là loài hung dữ.

44. Tôm hùm đất có chết sau khi lột xác không?

Không. Giống mọi loài giáp xác, tôm hùm đất phải lột xác mới lớn lên được và mọc lại những chi đã mất. Cả đời chúng có thể lột xác hàng chục lần.

Lột xác là một giai đoạn trong chu kỳ lột xác. Chu kỳ này gồm:

  1. giai đoạn trước lột xác,
  2. giai đoạn lột xác,
  3. giai đoạn sau lột xác,
  4. giai đoạn giữa hai lần lột xác.

45. Tại sao tôm hùm đất chết trong tư thế nằm ngửa?

Khi lột xác, tôm hùm đất nằm ngửa. Nếu lột không thành công, chúng sẽ chết luôn trong tư thế đó.

46. Mình có giúp tôm hùm đất lột xác được không?

Có. Bạn giúp được bằng cách tạo điều kiện tốt nhất cho tôm: thông số nước ổn định, cho ăn đầy đủ và môi trường thoải mái.

  • Thông số nước: bạn cần tìm hiểu kỹ. Mỗi loài ưa một kiểu nước riêng.
  • Cho ăn: thức ăn phải đa dạng để kích thích tiêu hóa và để tôm nhận đủ dưỡng chất cần thiết.
  • Môi trường: bể có nhiều chỗ trốn thì tôm ít bị stress hơn. Tốt nhất là trong bể không có con nào có thể làm hại hay quấy rầy tôm.

Tuy nhiên, nếu lúc lột xác có sự cố thì bạn không làm gì được để cứu tôm.

Có người quyết định ra tay giúp tôm lột vỏ. Nói thẳng là chưa nghe trường hợp "giúp" kiểu này nào có kết cục tốt. Để tôm tự xoay xở thì nó còn nhiều cơ hội sống hơn.

47. Tại sao tôm hùm đất của mình bị nhạt màu?

Nhạt màu là một trong những dấu hiệu sớm nhất cho thấy tôm đã bước vào giai đoạn trước lột xác.

Nguyên nhân là lớp biểu bì bong khỏi lớp vỏ cutin. Chỗ vỏ mới tách khỏi vỏ cũ đôi khi nhìn rõ hơn ở các khớp nối. Khi đó màu của tôm sẽ mờ đi hoặc đục lại.

Nhạt màu (phai màu) cũng là dấu hiệu tôm đang bị stress.

48. Tại sao tôm hùm đất trốn biệt sau khi lột xác?

Ngay sau khi lột xác, thân tôm còn quá mềm, không tự vệ được. Lúc này tôm rất dễ bị vi khuẩn, virus hoặc kẻ săn mồi tấn công, nên nó phải trốn kỹ.

Đây là giai đoạn nguy hiểm nhất trong cả đời con tôm.

49. Tôm hùm đất lột xác bao nhiêu lần?

Khoảng cách giữa hai lần lột xác của tôm hùm đất dao động từ 1 đến 30 ngày. Con số này tùy vào loài, tuổi, nhiệt độ và chế độ ăn.

Ví dụ, tôm con cứ vài ngày lại lột một lần, còn tôm choai có thể lột mỗi 7–10 ngày. Tôm trưởng thành vài tháng mới lột một lần. Tôm đã lớn hết cỡ thường chỉ lột xác để mọc lại chi bị mất.

Chẳng hạn, Procambarus clarkii cần khoảng 3 tháng để trưởng thành. Trong thời gian đó chúng lột xác ít nhất 11 lần.

Câu hỏi về cho tôm hùm đất ăn

50. Có cần cho tôm hùm đất ăn không?

Tôm hùm đất ăn tạp, ăn dọn và ăn bất cứ thứ hữu cơ nào chúng tìm được. Nhưng trong bể, vì thân hình của chúng khá to, chắc chắn bạn nên cho ăn thêm rau củ và thức ăn công nghiệp.

Không cho ăn thêm thì tôm sẽ bị đói, trở nên dữ hơn và dễ mắc bệnh.

Vì thế khẩu phần của tôm hùm đất nuôi phải giàu dưỡng chất, nhất là canxi.

51. Bao lâu cho tôm hùm đất ăn một lần?

Tôm trưởng thành nên cho ăn mỗi ngày hoặc hai ngày một lần. Như vậy tôm không bị đói và không quay sang kiếm chuyện với bạn cùng bể.

Tôm non cần ăn thường xuyên hơn, ngày nào cũng phải cho ăn. Chúng cần nhiều thức ăn để lớn và lột xác.

52. Tôm hùm đất có thích cà rốt không?

Có. Tôm hùm đất rất thích rau củ như bắp cải, xà lách, rau bina, cà rốt...

53. Tôm hùm đất có ăn trái cây không?

Có, tôm hùm đất ăn trái cây, nhưng bạn phải cẩn thận.

Lưu ý quan trọng: trong bể nên tránh hết các loại quả họ cam quýt, cà chua, bơ... Những loại quả này nhiều đường, dễ làm vi khuẩn bùng phát trong bể. Hậu quả là nước có thể bị thiếu oxy, thậm chí pH còn bị tụt. Thêm một cái dở nữa là phần lớn trái cây làm bẩn bể rất nhanh.

54. Tôm hùm đất có ăn xương không?

Tôm hùm đất ăn được mai mực. Thật ra mai mực còn là một nguồn canxi được khuyên dùng cho chúng.

Còn xương thật thì không. Chân hàm và càng của chúng không đủ khỏe để nghiền xương mà ăn.

55. Có nên để tôm hùm đất ăn cá chết hoặc vỏ lột không?

Cá chết: không nên để tôm hùm đất ăn cá chết vì chúng ăn khá chậm. Chuyện này quan trọng ở chỗ cá chết sẽ bắt đầu phân hủy. Xác cá phân hủy có thể làm bẩn nước, ảnh hưởng tới sức khỏe của các con khác trong bể. Vì vậy thấy cá chết là phải vớt ra ngay.

Vỏ lột: đừng vớt vỏ cũ của tôm hùm đất ra khỏi bể.

Sau đó tôm sẽ ăn lại lớp vỏ này để bù năng lượng đã mất khi lột xác. Chúng còn tận dụng lại khoáng chất và muối trong vỏ để cứng vỏ mới nhanh hơn.