แอฟริกันเรนโบว์เตตร้า

แนะนำให้ใช้ตู้ที่มีขนาดฐานอย่างน้อย 120 × 30 ซม. หรือเทียบเท่า ปริมาตรประมาณ 108 ลิตร1

• อุณหภูมิ: 22–26 °C
• ค่า pH: 5.0–7.0
• ความกระด้าง (GH): 1–10 dGH1

การตกแต่งตู้ไม่ค่อยสำคัญนัก และปลาชนิดนี้อยู่ได้ดีในตู้ไม้น้ำ แต่ในอุดมคติควรจัดตู้ให้คล้ายลำธารหรือแม่น้ำที่มีน้ำไหล ใช้วัสดุพื้นเป็นหินขนาดต่าง ๆ ทราย กรวดละเอียด และหินก้อนใหญ่ที่ผิวเรียบจากการกัดเซาะของน้ำบางก้อน

สามารถใช้รากไม้และกิ่งไม้ได้ด้วย แต่ต้องเว้นพื้นที่โล่งไว้ให้ปลาว่ายน้ำมาก ๆ

ปลาชนิดนี้ไวต่อการเปลี่ยนแปลงของปริมาณของเสียอินทรีย์ในน้ำ จึงไม่ควรปล่อยลงตู้ที่วงจรไนโตรเจนยังไม่สมบูรณ์ และจำเป็นต้องเปลี่ยนน้ำทุกสัปดาห์ครั้งละ 20-30% ของปริมาตรตู้ เพื่อให้ปลาแข็งแรงในระยะยาว1

ปลาในธรรมชาติน่าจะหากินแมลงขนาดเล็ก สัตว์พวกกุ้งกั้งปูขนาดเล็ก ผลไม้ที่ร่วงลงน้ำ ฯลฯ

ในตู้ปลาให้อาหารได้ง่าย แต่เพื่อให้ปลาสมบูรณ์และสีสวยที่สุด ควรให้อาหารสดและอาหารแช่แข็งขนาดเล็กเป็นประจำ เช่น หนอนแดง ไรแดง และไรทะเล ควบคู่กับอาหารแผ่นและอาหารเม็ดเล็กคุณภาพดี ซึ่งอย่างน้อยบางส่วนควรมีส่วนผสมของพืชหรือสาหร่ายเพิ่มเติม1

ว่ายน้ำปราดเปรียวและค่อนข้างตื่นตกใจง่าย แต่โดยทั่วไปเป็นปลานิสัยสงบ จึงเหมาะมากสำหรับตู้ปลารวมขนาดใหญ่ที่เลือกปลาอยู่ร่วมกันมาอย่างดี

ปลาที่อาศัยในสภาพแวดล้อมคล้ายกันในธรรมชาติ โดยเฉพาะปลาในวงศ์ปลาตะเพียนและปลาในวงศ์ Alestidae ชนิดอื่นที่มีขนาดใกล้เคียงกัน น่าจะเป็นตัวเลือกที่ดีที่สุด แต่ก็ยังเลือกปลาหมอสี ปลาแมว ปลาหมู ฯลฯ ได้อีกหลายชนิด

ควรซื้ออย่างน้อย 8-10 ตัว โดยมีทั้งตัวผู้และตัวเมีย และเพิ่มปลาฝูงชนิดอื่นเพื่อให้ปลารู้สึกปลอดภัย แล้วจะได้ชมภาพที่ดูเป็นธรรมชาติมากขึ้น

การปะทะกันระหว่างตัวผู้ที่เป็นคู่แข่งกันก็น่าดูเช่นกัน และตัวผู้จะแสดงสีสันสวยที่สุดเมื่อแข่งกันเรียกความสนใจจากตัวเมียหรือแย่งลำดับชั้นภายในฝูง1

ตัวผู้ที่โตเต็มวัยมีสีสันสดกว่าตัวเมีย และมีครีบหลัง ครีบท้อง และครีบก้นยาวยื่นออกมา แต่ไม่มีก้านครีบกลางของครีบหางยื่นยาวออกมาเหมือนในปลาบางชนิดในสกุลเดียวกัน

ตัวผู้ในช่วงผสมพันธุ์จะมีสีแดงบนลำตัวเพิ่มขึ้น

ตัวเมียก็มีก้านครีบกลางของครีบหางยื่นยาวออกมาเช่นกัน แต่แฉกครีบหางและครีบอื่น ๆ สั้นกว่าตัวผู้อย่างเห็นได้ชัด1

ดูเหมือนว่าส่งออกมาจากกินชาซา เมืองหลวงของสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก และเกือบแน่นอนว่าเป็นปลาท้องถิ่นของระบบแม่น้ำคองโกในพื้นที่รอบเมืองนี้ แต่ขอบเขตการกระจายพันธุ์ทั้งหมดของมันในปัจจุบันยังไม่ชัดเจน เช่นเดียวกับตัวตนทางอนุกรมวิธานของมัน (ดู 'หมายเหตุ')1

โดยทั่วไปปลาชนิดนี้ซื้อขายกันในชื่อ A. nigropterus หรือ A. cf. ansorgii แต่ดูเหมือนว่าทั้งสองชื่อจะไม่ถูกต้อง และในปัจจุบันยังไม่สามารถระบุชนิดได้

A. nigropterus เป็นปลาชนิดที่ถูกต้องในสกุลเดียวกันซึ่งไม่มีในวงการปลาสวยงาม แทบไม่มีหรือไม่มีการส่งออกจากทะเลสาบไม-นดอมเบซึ่งเป็นถิ่นเดียวที่พบ ส่วน A. ansorgii เป็นชื่อพ้องของ Nannopetersius ansorgii

สกุล Alestopetersius ตั้งขึ้นครั้งแรกโดย Hoedeman (1951) เพื่อรวมปลาบางชนิดที่เดิมอยู่ในสกุล Petersius (ปัจจุบันสกุลนี้มีเพียงชนิดเดียวคือ P. conserialis) แต่ต่อมา Géry (1977) ถือว่าเป็นชื่อพ้องของ Hemigrammopetersius Pellegrin 1926

ยังไม่มีการตีพิมพ์การวินิจฉัยลักษณะของกลุ่มนี้ในแบบสมัยใหม่ ผู้ศึกษาในระยะหลังมักยึดตามแนวคิดเรื่องสกุลของวงศ์ Alestidae ที่ Poll (1967) วางไว้ เพื่อรักษาเสถียรภาพทางอนุกรมวิธานในขณะที่ยังไม่มีการศึกษาอย่างครอบคลุม

ปลาในสกุล Alestopetersius ส่วนใหญ่เป็นปลาท้องถิ่นของระบบแม่น้ำคองโก ยกเว้น A. smykalai ที่พบเฉพาะในลุ่มน้ำ Imo และไนเจอร์ในประเทศไนจีเรีย

วงศ์ Alestidae เป็นวงศ์ที่มีจำนวนชนิดมากที่สุดในบรรดาปลาอันดับ Characiformes ของแอฟริกา โดยมีชนิดที่ได้รับการยอมรับมากกว่า 100 ชนิด

ส่วนใหญ่พบในแหล่งน้ำทางใต้ของทะเลทรายซาฮารา โดยมีความหลากหลายสูงสุดในระบบแม่น้ำคองโก ภูมิภาคกินีตอนล่าง และแม่น้ำชายฝั่งของแอฟริกาตะวันตก

เดิมปลาในวงศ์ Alestidae ถูกจัดอยู่ในวงศ์ Characidae ก่อนที่ Géry (1977) จะแยกออกมาเป็นกลุ่มของตัวเอง ขนาดของปลาในวงศ์นี้มีตั้งแต่ปลากินปลาขนาดยักษ์อย่างปลาโกไลแอธไทเกอร์ Hydrocynus goliath ไปจนถึงปลานักล่าสัตว์เล็กขนาดจิ๋วอย่าง Lepidarchus adonis

เดิมวงศ์ Alestidae แบ่งเป็นวงศ์ย่อย Hydrocyninae (มีสกุล Hydrocynus) และ Alestinae (มีปลาในวงศ์ Alestidae ที่เหลือทั้งหมด) แต่การศึกษาในภายหลังปฏิเสธอย่างหนักแน่นว่าทั้งสองกลุ่มไม่ใช่กลุ่มที่สืบเชื้อสายมาจากบรรพบุรุษเดียวกัน (monophyly)

ในระยะหลัง ระบบที่แบ่งวงศ์นี้ออกเป็นสามเผ่าที่สันนิษฐานไว้ตามสัณฐานของฟันได้รับความนิยมมากกว่าเพราะสะดวกในทางปฏิบัติ โดยแต่ละกลุ่มมีลักษณะวินิจฉัยดังนี้ (Schaefer, 2007):

• สกุล Hydrocynus มีลักษณะเด่นคือฟันแข็งแรง เป็นแบบเขี้ยว ส่วนใหญ่มีรูปกรวย
• สกุล Alestes, Brycinus และ Bryconaethiops (Alestiini ในความหมายแคบ) มีลักษณะเด่นคือฟันขนาดปานกลางแบบหลายยอด โดยฟันแถวในของกระดูก premaxilla เป็นแบบฟันกราม
• ปลาในวงศ์ Alestidae สกุลอื่นที่เหลือทั้งหมด (Petersiini) มีลักษณะเด่นคือขนาดตัวเต็มวัยเล็กกว่าและฟันแบบหลายยอดลดรูปลง โดยฟันแถวในของกระดูก premaxilla โดยทั่วไปไม่เป็นแบบฟันกราม

ตามระบบนี้ Alestopetersius จะอยู่ในกลุ่มสุดท้าย และผลการวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของ Zanata และ Vari (2005) พบว่าสกุลนี้มีความใกล้ชิดที่สุดกับสกุล Duboisialestes, Nannopetersius และ Phenacogrammus ทั้งนี้ผู้ศึกษาทั้งสองยังถือว่าสกุล Chalceus จากเขตร้อนชื้นของโลกใหม่เป็นสมาชิกของวงศ์ Alestidae และนำสกุล Bryconalestes (Hoedeman, 1951) กลับมาใช้ใหม่สำหรับปลาที่เดิมจัดอยู่ใน 'กลุ่ม longipinnis' ภายในสกุล Brycinus

ในการศึกษาระดับโมเลกุลที่ใหม่กว่าโดย Arroyave และ Stiassny (2011) พบว่า Alestopetersius เป็นกลุ่ม paraphyletic เนื่องจากตำแหน่งของมันเมื่อเทียบกับสมาชิกของสกุล Duboisialestes และ Tricuspidalestes ส่วน Nannopetersius และ Phenacogrammus มีความสัมพันธ์ห่างกว่า

ผู้ศึกษาทั้งสองยังได้ย้าย Chalceus และ Arnoldichthys ออกจากวงศ์ Alestidae เพื่อให้กลุ่มนี้ยังคงเป็น monophyletic

Mbimbi Mayi Muneni และ Stiassny (2012) ได้ยุบ Duboisialestes ให้เป็นชื่อพ้องของ Alestopetersius โดยก่อนหน้านี้ทั้งสองสกุลแยกจากกันด้วยลักษณะของฟัน1